1. ताजा अपडेट
Comments Add Comment
Jeetendra Kumar gurung
२०७५ भदौ २९ गते २२:४३
GoN should restrict import of khasi boka and provide incentive to farmers to increase production . 50000 khasi boka shall be imported from all states on fixed price. Each state will have their supply quota. Import is not good for country
Dawa
२०७५ भदौ २९ गते १२:५४
ल्होसार,माघी र छट र उभौली-उधौली पर्वहरुमा सरकारी तावरबाट के व्यावस्था गरेको छ नि सरकार ? यो देश बहुजातीय ,बहुधार्मिक,बहुभाषिक,सांस्कृतिक देश होइन र सरकार ? हो भने एक जाति र सम्प्रदायको चाड पर्वलाई मात्रै सरकारी सुबिधा किन हो सरकार ? के यो देश एकल जातीय खस कबिला राज्य नै हो त सरकार ? नेपालको नयाँ संबिधान बिस्व कै उत्कृस्ट र २१ सौं शताब्दि सुहाउँदो अद्भुत समावेसी छ भनि प्रचार गरेको देख्यो ,समावेसीको अर्थ एकै जातलाई मात्र सरकारी सुबिधा प्रधान गर्नु र काखी चाप्नु पो रहेछ सरकार तपाईहरुको शब्दकोषमा ??!

दशैंमा ८० प्रतिशत खासीबोका भारतबाटै, अवैध असुलीले मूल्य बढ्ने

२९ भदौ, काठमाडौं । यस वर्ष पनि दशैंका लागि झण्डै ८० प्रतिशत खसीबोका भारतबाटै आउने भएका छन् । आन्तरिक उत्पादन नबढेपछि दशैंका लागि चाहिने खासी बोका भारतकै भर पर्नुपर्ने अवस्था छ । यो समयमा चीनबाट पनि भेडाच्याङ्ग्रा आउने गरेका छन् ।

व्यवसायीहरूका अनुसार दशैंमा खपत हुने मासुका लागि २० प्रतिशत चौपाया मात्रै नेपालका आन्तरिक उत्पादन हुन्छन् । बाँकी सबै भारत र चीनकै भर पर्नु अवस्था छ ।

नेपाल माछामासु व्यवसायी संघका अध्यक्ष रमेश खड्गी दशैंमा ठूलो मात्रामा मासुको माग बढ्ने भएकाले भारतबाट खसीबोका नल्याइ सुखै नहुने बताउँछन् । मुलुकको आन्तरिक उत्पादन कमजोर हुँदा मासुका लागि खपत हुने यस्ता चौपायामा परनिर्भर हुनुपरेको उनको भनाइ छ ।

यसपटक दशैंमा झण्डै ५० हजार भन्दा बढीको संख्यामा खसीबोका तथा भेडाच्याङ्ग्रा आयात गर्ने तयारी छ । गत वर्ष पनि झण्डै दशैंमा झण्डै ४५ हजार खसीबोका आयात भएको व्यवसायी बताउँछन् ।

त्यस्तै, दशैंमा अधिक खपत हुने राँगाभैंसी भने कति आयात हुन्छ, त्यसको आँकडा व्यवसायीसँगै छैन । ‘यो वर्ष गतवर्षभन्दा करिब ५ हजार बढी खसीबोका आयात हुन्छ भन्ने अनुमान छ ,’ संघका अध्यक्ष खड्गीले भने ।

खसीबोका र भेडाच्याङ्ग्रा आयातका लागि अष्टमी/नवमीअघिको एक सातामामात्र झण्डै करोडौं रकम रुपैयाँ बाहिरिने व्यवसायी बताउँछन् । यसअघि फाट्टफुट्ट मात्रामा चौपाया भए पनि घटस्थापनापछि भने चौपायाको आयात ह्वात्तै बढ्छ ।

मासुको अत्यधिक उपभोग गर्ने परम्पराका कारण अन्य समयको तुलनामा दशैंमा मासुका लागि चौपाया आयात अत्यधिक हुन्छ । नेपालमा वाषिर्क ३० अर्ब रुपैयाँ मासु खपत हुन्छ ।

खासगरी उपत्यका मासुका लागि बढी परनिर्भर छ । व्यवसायीका अनुसार दशैंको समयमा मुलुकको आन्तरिक बजारले १० प्रतिशतको हाराहारीमामात्र योगदान गर्छ । पछिल्लो समय आन्तरिक बजार कमजोर बन्दै गएकाले आयात अरू बढ्दै गएको व्यवसायीको अनुभव छ ।

दशैंको समयमा उपत्यकामा मात्रै झण्डै ६५ हजार खसीबोका र भेडाच्याङ्ग्राको माग रहेको अनुमान छ । दशैंमा खपत हुने चौपाया खरिद-विक्री भने व्यावसायीले आफूखुसी गर्दै आएका छन् । यसका लागि हालसम्म कुनै मापदण्ड नै तोकिएको छैन ।

माग अनुसारको आपूर्तिले मूल्य निर्धारण हुँदै आएको महासंघको भनाइ छ । ‘सरकार र व्यवसायी कसैले पनि हालसम्म मूल्य निर्धारणका लागि हालसम्म मापदण्ड बनाएका छैनन,’ एक व्यवसायी भन्छन् । मूल्य निर्धारणको मापदण्ड नहुँदा उपभोक्ताले मासुमा ठगिँदै आएको गुनासो लामो समयदेखि गर्दै आएका छन् ।

व्यवसायीले दशैंमा मनोमानी गर्ने र अस्वस्थ प्रतिस्पर्धाका कारण उपभोक्तालाई मार पर्न नदिन सरकारले पनि खसीबोका र भेडाच्याङ्ग्रा कारोबार गर्ने गरेको छ । यसपटक खाद्य संस्थानले विभिन्न जिल्लाबाट २ हजार खसीबोका र भेडाच्याङ्ग्रा उपत्यका ल्याउने तयारी गरेको छ ।

संस्थानले ती चौपायाको मासु बजार मूल्यभन्दा प्रतिकिलो १० रुपैयाँ सस्तोमा उपभोक्तालाई विक्री गर्ने योजना बनाएको छ ।
अहिले खसीबोकाको मासुको मूल्य प्रतिकिलो १ हजार रुपैयाँ छ । कर बढेको कारण देखाउँदै व्यवसायीले बजार मूल्य दशैंअघि नै बढाइसकेका छन् । अब दशैंमा पनि मूल्य बढ्न सक्ने व्यवसायीले बताए ।

‘बाटा-बाटामा प्रहरी र गुण्डाहरुले अनेक बाहना बनाएर हामी ब्यापारीसँग रकम असुल्दै छन् । प्रहरीहरुले पनि एउटा गाडीबाट कम्तिमा एउटा खसीबोका दशैंका लागि दिन दबाव दिन्छन्,’एक व्यवसायीले भने,’यसरी अनेक बाहनामा दशैंमा अवैध असुली बढिरहेको छ । यसले अन्ततः मासुकै मुल्य बढ्छ ।’

ती व्यपारीका अनुसार दशैंमा मासुको मुल्य अहिलेभन्दा बढ्ने निश्चित जस्तै छ । अहिले ज्युँदो खसीबोकाको मूल्य प्रतिकिलो ५५० देखि ५८० रुपैयाँसम्म छ । यो बढेर दशैंमा ६०० रुपैयाँ नाघ्ने अनुमान व्यवसायीको छ ।

यो खबर पढेर तपाईलाई कस्तो महसुस भयो ?

4%

खुसी

74%

दुःखी

6%

अचम्मित

2%

उत्साहित

13%

आक्रोशित

ट्रेन्डिङ

Advertisment