चुरोटसँगै शरीरमा प्रवेश गर्ने निकोटिन र विषाक्त रसायनले महिला र पुरुष दुवैको प्रजनन क्षमतामा असर गर्न सक्छ । त्यसैले, गर्भधारणको योजना बनाउने दम्पतीले धूम्रपान तथा सुर्तीजन्य पदार्थबाट टाढा रहनु आवश्यक हुन्छ।
पुरुषमा शुक्रकीटको गुणस्तर घट्न सक्छ
धूम्रपान गर्ने पुरुषमा शुक्रकीटको संख्या, गतिशीलता र गुणस्तर घट्न सक्छ। यसले अण्डासँग निषेचन हुने सम्भावनामा असर पार्न सक्छ। धूम्रपानका विषाक्त पदार्थले शुक्रकीटको डीएनएमा समेत क्षति पुर्याउन सक्छन्।
त्यसैले, गर्भधारणको योजना बनाइरहेका पुरुषले पनि धूम्रपान छोड्नु प्रजनन स्वास्थ्यका लागि महत्वपूर्ण हुन्छ।
महिलाको प्रजनन क्षमतामा असर
महिलामा धूम्रपानले अण्डाशयको कार्यक्षमता र अण्डाको गुणस्तरमा असर पार्न सक्छ । गर्भधारण गर्न बढी समय लाग्न सक्छ र गर्भपातको जोखिम बढ्न सक्छ ।
धूम्रपानले समयअगावै रजोनिवृत्ति हुने सम्भावना पनि बढाउन सक्छ । त्यसैले, गर्भधारणको योजना बनाउँदै हुनुहुन्छ भने धूम्रपान छोड्नु राम्रो हुन्छ ।
गर्भावस्थामा बच्चालाई पनि जोखिम
गर्भावस्थामा धूम्रपान गर्दा आमासँगै गर्भमा रहेको बच्चाको स्वास्थ्यमा पनि असर पर्न सक्छ। समयअगावै प्रसव, बच्चाको वृद्धि तथा विकासमा समस्या र कम तौलमा बच्चा जन्मिने जोखिम बढ्न सक्छ ।
धूम्रपान छोड्न किन गाह्रो हुन्छ ?
चुरोटमा हुने निकोटिनले निर्भरता सिर्जना गर्न सक्छ । त्यसैले, छोड्न खोज्दा चुरोट खाने तीव्र इच्छा, बेचैनी, चिडचिडापन वा ध्यान केन्द्रित गर्न कठिनाइ हुन सक्छ। चिया–कफी, खाना खाएपछि, तनाव वा साथीभाइसँग हुँदा धूम्रपान गर्ने बानी भए त्यस्ता ‘ट्रिगर’ पहिचान गर्नु उपयोगी हुन्छ ।