किन हुन्छ ?
पेट फुल्ने, तन्किने वा भारी महसुस हुनु सामान्य समस्या हो । धेरै खाना खानु, छिटो खानु, कब्जियत, ग्यास बढाउने खाना, खाद्य असहिष्णुता, तनाव तथा हार्मोनल परिवर्तन यसका कारण हुन सक्छन् । कहिलेकाहीँ हुने समस्या सामान्य भए पनि बारम्बार भए कारण पहिचान गर्नुपर्छ ।
खाना बिस्तारै खाने
एकैपटक धेरै खाना खाँदा पाचन प्रणालीमा बढी भार पर्छ । खाना छिटो खाँदा खानासँगै बढी हावा निलिन सक्छ, जसले पेटमा ग्यास बढाउँछ । त्यसैले, खाना बिस्तारै चपाएर खाने, एकैपटक धेरै खानुभन्दा सानो भागमा खाना खानु उपयोगी हुन्छ ।
ग्यास बढाउने खाना पहिचान गर्ने
दाल, चना, राजमा, केराउ, बन्दाकोबी र प्याजले केही व्यक्तिमा ग्यास बढाउन सक्छन् । यस्ता पौष्टिक खाना पूर्ण रूपमा बन्द गर्नुपर्दैन । आफूलाई कुन खाना खाएपछि पेट फुल्छ भन्ने पहिचान गरी त्यसको मात्रा मिलाउनु राम्रो हुन्छ ।
कब्जियत हुन नदिने
कब्जियत हुँदा दिसा आन्द्रामा लामो समयसम्म रोकिन्छ । यसले ग्यास जम्मा भएर पेट फुल्ने र भारी हुने समस्या बढाउन सक्छ । पर्याप्त पानी पिउने, फाइबरयुक्त फलफूल तथा सागसब्जी खाने र नियमित हिँडडुल गर्ने बानीले कब्जियत कम गर्न सहयोग गर्छ ।
कार्बोनेटेड पेय कम गर्ने
कोल्ड ड्रिंक्स, सोडा तथा अन्य कार्बोनेटेड पेय पदार्थमा रहेको ग्यासले पेटमा हावा बढाउन सक्छ । यसले डकार आउने र पेट फुल्ने समस्या निम्त्याउन सक्छ । बारम्बार ब्लोटिङ हुने व्यक्तिले यस्ता पेय कम गरी पर्याप्त पानी पिउनु राम्रो हुन्छ ।
बढी नुन र चिल्लो खाना घटाउने
धेरै नुनयुक्त खानाले शरीरमा पानी जम्मा गराउन सक्छ, जसले शरीर भारी वा सुन्निएको महसुस हुन सक्छ । अत्यधिक चिल्लो तथा तारेको खाना पनि पच्न बढी समय लाग्छ । प्याकेटका स्न्याक्स, इन्स्ट्यान्ट नुडल्स र तारेका परिकार कम गर्नु राम्रो हुन्छ ।
तनाव व्यवस्थापन
पेट र मस्तिष्कबीच गहिरो सम्बन्ध हुन्छ । तनाव र एन्जाइटीले पाचन प्रणालीको गतिविधि प्रभावित गरी पेट फुल्ने, ग्यास हुने वा दिसाको बानीमा परिवर्तन ल्याउन सक्छ । नियमित व्यायाम, पर्याप्त निद्रा, गहिरो श्वासप्रश्वास र ध्यानले तनाव कम गर्न सहयोग गर्छ ।
खाना खाएपछि नपल्टिने
खाना खाएलगत्तै पल्टिने बानीले पेटको असहजता बढाउन सक्छ । खाना खाँदा सीधा बसेर राम्रोसँग चपाएर खानुपर्छ । खाना खाएपछि केही समय हल्का हिँडडुल गर्नु उपयोगी हुन्छ । विशेषगरी राति खाना खाएलगत्तै सुत्ने बानीले पाचनसम्बन्धी समस्या बढाउन सक्छ ।
