स्तन वा काखीमा गाँठो
स्तन क्यान्सरको सबैभन्दा सामान्य संकेतमध्ये एक हो स्तन वा काखीमा गाँठो देखिनु । यस्तो गाँठो कडा वा नरम दुवै हुन सक्छ। सबै गाँठो क्यान्सर हुँदैनन्, तर असामान्य परिवर्तनलाई बेवास्ता गर्नु हुँदैन । नुहाउँदा वा कपडा लगाउँदा यस्तो महसुस हुन सक्छ ।
आकार वा बनावटमा परिवर्तन
स्तनको आकार वा बनावटमा अचानक परिवर्तन देखिनु गम्भीर संकेत हुन सक्छ । एक स्तन अर्कोभन्दा ठूलो, सानो वा असमान देखिन थाल्नु सामान्य होइन । कहिलेकाहीँ स्तनको भाग उठेको वा धसिएको जस्तो पनि देखिन्छ । यस्तो परिवर्तन शरीरभित्रको समस्या संकेत हुन सक्छ। ऐनामा नियमित जाँच गर्दा यस्ता फरकहरू चाँडै पत्ता लाग्छन् ।
छालामा असामान्य परिवर्तन
स्तनको छालामा रातोपन, चाउरी, बाक्लोपन वा खाल्डो परेको जस्तो देखिनु पनि क्यान्सरको संकेत हुन सक्छ । कतिपय अवस्थामा छाला सुन्तलाको बोक्राजस्तो देखिन्छ। यस्ता परिवर्तनहरू प्रायः दुखाइ बिना देखिन्छन्, जसले गर्दा बेवास्ता हुनसक्छ ।
निप्पलमा हुने परिवर्तन
निप्पल अचानक भित्रतिर फर्किनु, आकार परिवर्तन हुनु वा वरिपरि संवेदनशीलता बढ्नु गम्भीर संकेत हुन सक्छ। निप्पलबाट पारदर्शी, पहेँलो वा रगतजस्तो तरल निस्किनु पनि असामान्य हो । यस्तो अवस्था दुखाइ बिना पनि हुन सक्छ। यस्ता लक्षणलाई सामान्य समस्या ठानेर बेवास्ता गर्नु जोखिमपूर्ण हुन्छ, त्यसैले तुरुन्तै जाँच गराउनु राम्रो हुन्छ ।
लगातार दुखाइ
महिनावारीका बेला स्तन दुख्नु सामान्य हो, तर लामो समयसम्म एउटै ठाउँमा दुखाइ भइरह्यो भने ध्यान दिनुपर्छ । यस्तो दुखाइ हल्का तानिएको, पोल्ने वा कडा पनि हुन सक्छ। विशेषगरी एकातिर मात्र दुखाइ भइरहेमा जाँच आवश्यक हुन्छ । अन्य लक्षणसँगै देखिएमा जोखिम बढ्न सक्छ, त्यसैले ढिलाइ नगरी चिकित्सकसँग परामर्श लिनुपर्छ ।
काखीमा सुन्निनु
काखीमा गाँठो देखिनु वा सुन्निनु पनि स्तन क्यान्सरको संकेत हुन सक्छ । काखीका लिम्फ नोडहरू प्रभावित हुँदा यस्तो हुन्छ । कहिलेकाहीँ अन्य लक्षण नदेखिए पनि काखीमा परिवर्तन देखिन सक्छ । त्यसैले, स्तनसँगै काखीको भाग पनि नियमित रूपमा जाँच गर्नु महत्त्वपूर्ण हुन्छ ।
असामान्य तरल निस्किनु
नथिचीकन निप्पलबाट तरल निस्किनु सामान्य होइन । यस्तो तरल पारदर्शी, पहेँलो वा रगत मिसिएको हुन सक्छ । विशेषगरी एकातिरबाट मात्र यस्तो भइरहेको छ भने झनै सतर्क हुनुपर्छ । धेरैले दुखाइ नभएकाले बेवास्ता गर्छन्, तर यो गम्भीर संकेत हुन सक्छ । समयमै जाँच गराउँदा रोग छिटो पत्ता लगाउन र उपचार सफल बनाउन मद्दत गर्छ ।
समग्र परिवर्तन
स्तनको समग्र बनावट परिवर्तन हुनु, जस्तै छाला चाउरिनु, धसिनु वा कुनै भाग सुन्निनु पनि महत्त्वपूर्ण संकेत हो । यस्तो परिवर्तन बिस्तारै हुनसक्छ, जसले गर्दा ध्यान नजान सक्छ । ऐनामा नियमित जाँच गर्ने बानीले यस्ता परिवर्तन चिन्न सजिलो बनाउँछ । विस्तृत लेखका लागि दिइएको लिंकमा थिच्नुहोस । www.onlinekhabar.com/2026/05/1924186/12-signs-that-appear-when-you-have-breast-cancer