फुड पोइजनिङलाई नेपालीमा खाद्य विषाक्तता, खानाबाट हुने विषाक्तता वा खाद्य जनित रोग भनिन्छ । यो दूषित वा संक्रमित खानेकुरा खाँदा शरीरमा जीवाणु, भाइरस वा विषाक्त पदार्थ प्रवेश गरेर हुने स्वास्थ्य समस्या हो ।
फुड पोइजनिङ कसरी हुन्छ ?
खाना राम्रोसँग नपकाई, बासी वा म्याद नाघेको खानेकुरा खाँदा यो समस्या आउँछ । फोहोर हातले खाना छुने, दूषित पानी प्रयोग गर्ने वा फ्रिजमा नराखी खाना छोड्दा पनि संक्रमण फैलिन्छ । धेरै चिल्लो, तारेको वा मसालेदार खाना दूषित वा राम्रोसँग नपकाएको थियो भने संक्रमण हुन सक्छ ।
कुन-कुन जीवाणुले बढी समस्या गर्छन् ?
साल्मोनेला, ई. कोलाई, क्याम्पिलोब्याक्टर र स्टाफिलोकोकस जस्ता ब्याक्टेरियाले मुख्य रूपमा फुड पोइजनिङ गराउँछन् । यी जीवाणु काँचो मासु, अण्डा, दूधजन्य पदार्थ र फोहोर तरकारीमा बढी पाइन्छन् ।
लक्षणहरू कस्ता देखिन्छन् ?
खाना खाएको केही घण्टादेखि १-२ दिनभित्र वाकवाकी, बारम्बार वान्ता र पखाला लाग्छ । पेट दुख्ने, ज्वरो आउने, कमजोरी महसुस हुने र शरीर सुक्खा हुने पनि सामान्य लक्षण हुन् ।
घरमै कसरी स्याहार गर्ने?
धेरै-धेरै पानी, जीवनजल, नरिवल पानी वा उमालेको पानी पिउनु सबैभन्दा महत्वपूर्ण हुन्छ । हल्का खाना जस्तै खिचडी, सादा दाल-भात, केरा र उमालेको आलु खाएर आराम गर्नुपर्छ ।
कुन अवस्थामा तुरुन्त अस्पताल जानुपर्छ ?
३ दिनभन्दा बढी पखाला वा वान्ता नरोकिएमा र पानी पनि राख्न नसकेमा अस्पताल जानुपर्छ । दिशामा रगत आए, उच्च ज्वरो आए वा बच्चा/गर्भवती/वृद्धामा लक्षण देखिएमा पनि तुरुन्त डाक्टरकहाँ पुग्नुपर्छ ।