जापानमा १०० वर्षमाथि उमेरका नागरिकको संख्या एक लाखभन्दा बढी

सन् १९६३ मा उमेर १०० वर्ष वा त्यसभन्दा बढी भएका मानिसको तथ्यांक राख्न सुरु गर्दा जापानमा त्यस्ता मानिसको संख्या १५३ थियो। अहिले यो संख्या बढेर १ लाख ७ हजार ६७७ पुगेको छ।

जापानमा १०० वर्ष वा सोभन्दा बढी उमेर भएका मानिसको संख्या पहिलोपटक १ लाख नाघेको स्वास्थ्य मन्त्रालयले जनाएको छ।

तथ्यांकअनुसार जापानमा अहिले १ लाख ७ हजार ६७७ जना शताब्दी उमेर पार गरेका व्यक्ति छन्। यो संख्या विश्वमै सबैभन्दा धेरै हो। तीमध्ये ८८ प्रतिशत महिला छन्।

सबैभन्दा वृद्ध महिला किशिमोतो फुयो हुन्, जो क्योटो सहरकी ११४ वर्षीया हुन्। सबैभन्दा वृद्ध पुरुष कातो हिकारु हुन्, जो कुमामोतोका ११२ वर्षीया छन्।

स्वास्थ्यमन्त्री केनइचिरो उएनोले धेरै मानिस लामो, स्वस्थ र सक्रिय जीवन बिताइरहेकोमा आफू खुसी भएको बताए। उनले यसको श्रेय चिकित्सा र प्रविधिमा भएको प्रगतिलाई दिए।

तर उएनोले देशले दिगो सामाजिक सुरक्षा प्रणाली कायम राख्न ठूलो चुनौती सामना गरिरहेको पनि चेतावनी दिए।

विशेषज्ञहरूका अनुसार जापानीहरूको लामो आयुका पछाडि धेरै कारण छन्। तीमध्ये स्वस्थ खानपान र सक्रिय जीवनशैली प्रमुख हुन्।

जापानको खानामा मुख्य रूपमा माछा, तरकारी र भात समावेश हुन्छ। साथै, धेरै पश्चिमी खानाको तुलनामा यसमा बोसो कम हुन्छ।

जापानका वृद्ध मानिसहरू पनि नियमित रूपमा हिँड्ने, सार्वजनिक यातायात प्रयोग गर्ने, साइकल चलाउने र शरीर तन्काउने व्यायाम गर्ने गर्छन्।

जापान धेरै वर्षदेखि वृद्ध हुँदै गएको देश हो। विगत एक दशकभन्दा बढी समयदेखि त्यहाँ वयस्कका लागि प्रयोग हुने डायपरको बिक्री बच्चाका डायपरभन्दा बढी हुँदै आएको छ।

कम्पनीहरूले पनि वृद्ध जनसंख्यालाई लक्षित गर्दै नयाँ उत्पादनहरू विकास गरेका छन् । शरीरका विभिन्न भाग चलाउन सहयोग गर्ने विद्युतीय एक्सोस्केलेटन तथा आँखाको फोकस आफैं समायोजन गर्ने चस्मा पनि बनाएका छन् ।

कुनै देशको जनसंख्या आफैंलाई प्रतिस्थापन गर्ने स्तरमा कायम राख्न प्रत्येक महिलाले औसतमा २.१ जना बच्चा जन्माउनुपर्ने हुन्छ।

तर गत वर्ष जापानको कुल प्रजनन दर घटेर १.१४ मा पुगेको थियो, जुन अहिलेसम्मकै न्यून स्तर हो।

राष्ट्रिय जनसंख्या तथा सामाजिक सुरक्षा अनुसन्धान संस्थानका तथ्यांकअनुसार जापानको कुल जनसंख्या सन् २०७० सम्ममा ८ करोड ७० लाखमा झर्ने अनुमान गरिएको छ। यो सन् २००८ मा पुगेको १२ करोड ८० लाखको उच्चतम जनसंख्याको तुलनामा करिब ३० प्रतिशत कमी हो।

हाल ६५ वर्ष वा त्यसभन्दा बढी उमेरका मानिसहरूले जापानको कुल जनसंख्याको करिब ३० प्रतिशत हिस्सा ओगटेका छन् ।

सन् २०७० सम्ममा यो अनुपात लगभग ४० प्रतिशत पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ।

जापानी अधिकारीहरूले यो प्रवृत्तिलाई अस्तित्वकै संकट भनेर वर्णन गरेका छन्। प्रधानमन्त्री साने ताकिचीले जनसंख्या घट्ने अवस्थालाई शान्त आपत्काल भनेकी छन्।

सन् २०२५ मा जापानका ४७ प्रिफेक्चरमध्ये दुई बाहेक सबैमा कुल जनसंख्या घटेको थियो र जनसंख्या घट्ने दर अझ तीव्र हुँदै गएको छ।

युवाहरूलाई बढी बच्चा जन्माउन प्रोत्साहित गर्न सरकारले विभिन्न कार्यक्रम र अनुदान सञ्चालन गरिरहेको भए पनि त्यसले जन्मदर बढाउन सकेको देखिँदैन।

विशेषज्ञहरूका अनुसार यसको कारण जटिल छन्। यसमा विवाहदर घट्नु, महिलाहरूको श्रम बजारमा सहभागिता बढ्नु र बच्चा हुर्काउन लाग्ने खर्च बढ्नु लगायतका कारण छन्।

पछिल्ला वर्षहरूमा जापानमा आप्रवासन बढेको भए पनि विदेशी नागरिकहरूले कुल जनसंख्याको करिब ३ प्रतिशत मात्र हिस्सा ओगट्छन्। थप विदेशी नागरिकलाई स्वीकार गर्ने विषयमा विरोध पनि बढेको छ।

पछिल्ला वर्षहरूमा जापानमा आप्रवासन बढेको भए पनि अन्य प्रमुख अर्थतन्त्र भएका देशहरूको तुलनामा यो अझै न्यून छ।

जापानले सन् १९६३ मा १०० वर्ष वा त्यसभन्दा बढी उमेरका मानिसहरूको सर्वेक्षण सुरु गर्दा त्यस्ता मानिसको संख्या १५३ थियो।

यो संख्या सन् १९८१ मा १,००० पुग्यो र सन् १९९८ सम्ममा १०,००० पुगेको थियो।

यसअघि भएका केही अध्ययनहरूले विश्वभरका शताब्दी उमेरका मानिसहरूको संख्याको तथ्यांक कत्तिको विश्वसनीय छ भन्नेमा प्रश्न उठाएका छन्।

तथ्यांकमा भएका त्रुटि, अविश्वसनीय सरकारी अभिलेख तथा जन्म प्रमाणपत्र हराएका कारण वास्तविक संख्याभन्दा बढी मानिस १०० वर्ष पुगेका भनेर देखिन सक्ने अध्ययनहरूले बताएका छन्।