युरोपविरुद्ध सांस्कृतिक युद्धमा ट्रम्पका सारथि २७ वर्षीय सामसन

५ वैशाख, काठमाडौं । स्टेट डिपार्टमेन्टका वरिष्ठ सल्लाहकार सामुएल सामसनले ह्वाइट हाउसबाट केही कदमको दूरीमा रहेको एक कार्यालयमा अति-दक्षिणपन्थी जर्मन सांसदहरूसँग व्यक्तिगत भेटघाट गरिरहँदा उनले इतिहासको सिलसिला तोडिरहेका थिए ।

दोस्रो विश्वयुद्धपछिका आठ दशकसम्म अमेरिकाको विदेश नीतिले जर्मनीका कट्टर दक्षिणपन्थी दलहरू फेरि कहिल्यै सत्तामा नआऊन् भन्ने सुनिश्चित गर्न उनीहरूबाट सामान्यतया टाढा रहने नीति लिएको थियो। राष्ट्रपति ट्रम्पको कार्यकालमा यो नीति परिवर्तन भयो, जसले गर्दा गत सेप्टेम्बरमा सामसन र अल्टरनेटिभ फर जर्मनी (एएफडी) का बिट्रिक्स भोन स्टोर्च र जोआकिम पलबीच भेटवार्ता भयो। यो दललाई जर्मन गुप्तचर निकायले शङ्कास्पद चरमपन्थी सङ्गठनको रूपमा वर्गीकृत गरेको छ।

भेटवार्ता एउटा सामान्य असन्तुष्टि पोख्ने सत्रमा परिणत हुँदै जाँदा, एएफडीका राजनीतिज्ञहरूले २६ वर्षीय सामसन र अन्य केही अमेरिकी कूटनीतिज्ञहरूलाई जर्मन सरकारले आफ्नो दलमाथि प्रतिबन्ध लगाउन सक्ने डर व्यक्त गरेको कुरा पल र उक्त कुराकानीबारे जानकार अर्का एक व्यक्तिले बताए।

अमेरिकीहरूले सामाजिक सञ्जालमाथि युरोपेली नियमनको कडा विरोध गर्दै यसलाई रूढीवादी विचार दबाउने माध्यमको संज्ञा दिए। साथै, उक्त समूहले एउटा कपोलकल्पित अति-दक्षिणपन्थी षड्यन्त्रको सिद्धान्त बारे पनि छलफल गर्यो, जसमा मुख्यधाराका युरोपेली नेताहरूले गोरा जातिलाई हटाएर अश्वेत आप्रवासीहरू राख्न खोजिरहेको दाबी गरिएको छ।

‘हामीले संवादको सुरुवाती चरणबाटै यो महसुस गरेका थियौँ कि उनीहरू हाम्रा कुरा सुन्न निकै इच्छुक थिए,’ पलले एक अन्तर्वार्तामा भने, ‘उनीहरूले धेरै कुरा नोट पनि गरिरहेका थिए।’

अधिकांश समय सामसनले युरोपसँगको अमेरिकी सम्बन्धलाई नयाँ स्वरूप दिने राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको प्रयासको नेतृत्व गरिरहेका छन्। सामसनले युरोपेली महादेशको भ्रमण गर्दै वासिङ्टनको सम्बन्ध त्यहाँका अति-दक्षिणपन्थीहरूसँग प्रगाढ बनाउने र युरोपका मध्यमार्गी शक्तिहरूको साटो त्यस्ता पात्रहरूलाई बलियो बनाउने प्रयास गरिरहेका छन्।

उनले कूटनीतिको दशकौँ लामो अनुभव भएका मूलधारका नेताहरूलाई स्वतन्त्रतालाई कुण्ठित गरेको आरोप लगाएर र उनीहरूका कट्टरपन्थी प्रतिद्वन्द्वीहरूसँग पटक-पटक भेट गरी उनीहरूलाई बढावा दिएर स्तब्ध पारेका छन्। कलेज सकिएको मात्र पाँच वर्ष पुगेका उनले अमेरिकी कूटनीतिको तीन पुस्तादेखिको परम्परा र मान्यतालाई उल्ट्याउने दृष्टिकोणको बारम्बार वकालत गर्दै आएका छन्।

गत मार्चमा सामसनले बेलायतका सबैभन्दा चर्चित दक्षिणपन्थी राष्ट्रवादी नेता नाइजेल फाराजसँग लन्डनमा गोप्य रूपमा ब्रेकफास्ट मिटिङ गरेका थिए, जहाँ उनीहरूबीच गर्भपतन र सेन्सरसिपका विषयमा छलफल भएको थियो। मे महिनामा भने उनी पेरिसमा थिए, जहाँ उनले एक मानव अधिकार आयोगलाई हालै रकम हिनामिनाको मुद्दामा दोषी ठहरिएकी फ्रान्सेली उग्रदक्षिणपन्थी नेतृ मरिन ले पेनमाथि अन्यायपूर्ण रूपमा दमन गरिएको कुरा बुझाउने प्रयास गरे।

‘उनीहरू यस्ता तत्वहरूको खोजीमा थिए जसले यो भाष्यलाई विश्वसनीय बनाउन मद्दत गरोस्,’ उक्त अधिकार आयोगको नेतृत्व गर्ने मगाली लाफोरकाडेले स्मरण गरिन्।

यद्यपि, यो दृष्टिकोणको ठोस प्रभाव अहिलेसम्म खासै देखिएको छैन। ले पेन हालसम्म पनि राष्ट्रपतिका लागि चुनाव लड्न अयोग्य नै छिन्। सामसनले प्रशंसा गरेका हंगेरीका अति-दक्षिणपन्थी नेताहरूमध्ये एक, प्रधानमन्त्री भिक्टर ओर्बानले हालैको चुनावमा सत्ता गुमाएका छन्। साथै, युरोपका केही अति-दक्षिणपन्थी राजनीतिज्ञहरूले अहिले ट्रम्पसँगको सामीप्यतालाई एउटा अवसरभन्दा बढी बोझका रूपमा हेर्न थालेको सङ्केत दिएका छन्।

तैपनि, यो दृष्टिकोण युरोपका लागि ट्रम्प प्रशासनको कार्यसूचीको मुख्य हिस्सा बनेको छ।

सामसन र प्रशासनका अधिकांश व्यक्तिका लागि सन् २०२६ को युरोप एउटा यस्तो ठाउँ बनेको छ, जहाँ ‘वोक’ कल्चर र लैङ्गिकतामा आधारित राजनीति चरम उत्कर्षमा छ। राज्यको नियन्त्रण र संरक्षणवादी नीति (न्यानी स्टेट) हाबी छ । र, देशभक्ति एवं राष्ट्रिय गौरव समाप्त हुँदै गएका छन् ।

यस दृष्टिकोण अनुसार, युरोपेली कर्मचारीतन्त्रले अमेरिकी प्रविधि कम्पनीहरूलाई नियमन गरेर अभिव्यक्ति स्वतन्त्रताको बलि चढाएको छ। यस प्रयासमा सामाजिक सञ्जालहरूबाट बालबालिकामाथि हुने यौन दुर्व्यवहारका सामग्रीहरू हटाउने र उनीहरूको पहुँचलाई सीमित पार्ने जस्ता कामहरू समेत समावेश छन् ।

‘युरोप डिजिटल सेन्सरसिप, सामूहिक आप्रवासन, धार्मिक स्वतन्त्रतामाथिको प्रतिबन्ध र लोकतान्त्रिक स्वशासनमाथि हुने अन्य थुप्रै आक्रमणहरूको अखडामा परिणत भएको छ,’ सामसनले स्टेट डिपार्टमेन्टको आधिकारिक सबस्ट्याक अकाउन्टमा पोस्ट गरिएको एक सामग्रीमा लेखेका छन्।

सन् २०२५ को अधिकांश समय सामसन युरोपेली नेताहरूलाई औँला ठड्याउँदै आलोचना गर्ने सबैभन्दा चर्चित कूटनीतिज्ञ थिए। नोभेम्बरमा सिनेटरले सारा रोजर्सलाई स्टेट डिपार्टमेन्टको सार्वजनिक कूटनीति प्रमुखको रूपमा अनुमोदन गरेपछि यो प्रतिनिधिमण्डलमा परिवर्तन आउन थाल्यो, जुन सरकारको निकै वरिष्ठ पद हो ।

उनी पनि चाँडै युरोप पुगिन् र डिसेम्बरमा बेलायती कूटनीतिज्ञहरूसँग भेट गरिन्। उक्त भेटवार्ताबारे जानकार चार व्यक्तिहरूका अनुसार, उनले बेलायतमा अनियन्त्रित रूपमा भइरहेको आप्रवासनका बारेमा गुनासो गरिन् र आप्रवासीहरूले अपराध बढाउँछन् भन्ने आफ्नो दाबी पुष्टि गर्न तथ्याङ्कहरू माग गरिन्। उनको सन्देश सामसनको जस्तै थियो, तर उनको शैली अलि बढी कूटनीतिक थियो। यसले प्रशासनको सुरुवाती अस्तव्यस्ततापछि विभागलाई थप व्यावसायिक बनाउने प्रयास झल्काउँथ्यो ।

सामसन र रोजर्सद्वारा आयोजित निजी बैठक र छलफलहरूका बारेमा यस लेखका लागि दुई दर्जनभन्दा बढी व्यक्तिहरूले जानकारी दिएका छन्, जसमध्ये धेरैजना ती बैठकहरूमा स्वयं उपस्थित थिए भने अन्य केहीलाई पछि त्यसबारे जानकारी गराइएको थियो। ती छलफलका विषयवस्तुहरू बाहिर ल्याउन आधिकारिक अनुमति नभएका कारण धेरैजसो स्रोतहरूले आफ्नो नाम गोप्य राख्न आग्रह गरेका छन्।

सामसन र रोजर्सले यस लेखका लागि अन्तर्वार्ता दिन अस्वीकार गरे। स्टेट डिपार्टमेन्टका उपप्रवक्ता टमी पिगोटले भने, ‘अन्डर सेक्रेटरी रोजर्स र वरिष्ठ सल्लाहकार सामसनले यी कठिन संवादहरू गरिरहेका छन् र यी मुद्दाहरू उठाइरहेका छन्। यसैका कारण युरोप र अमेरिका, हाम्रो सम्बन्ध र हाम्रो भविष्य सबै अझ बलियो हुनेछन् ।’

‘साम्राज्यको निर्माण’

फिलिपिनो आमा र अमेरिकी बुबाका छोरा सामसन सानैदेखि धार्मिक स्वभावका थिए।

सन् २०१३ मा ह्युस्टनस्थित आफ्नो क्याथोलिक प्राथमिक विद्यालयको विद्यार्थी अध्यक्षको हैसियतमा उनले ‘ईश्वरमा व्यक्तिगत र सक्रिय विश्वास, बौद्धिक मूल्यमान्यताप्रति गहिरो सम्मान, र कार्यका लागि प्रेरित गर्ने सामाजिक चेतना’ हुनुपर्ने बारेमा आफ्ना भनाइ राखेका थिए।

हाई स्कूलमा उनले म्यागाबाट प्रेरित ‘मेक स्याक ग्रेट अगेन’ भन्ने नाराका साथ विद्यार्थी मामिला परिषद्को निर्वाचन लडेका थिए। स्कूलको पत्रिकाका अनुसार उनलाई एक ‘कट्टर अनुदारवादी’ को रूपमा चिनिन्थ्यो।

पछि, अस्टिनस्थित युनिभर्सिटी अफ टेक्सासमा अध्ययन गर्दा उनी निकै निराश देखिएका थिए। टेक्सासका रिपब्लिकन सिनेटर टेड क्रुजको कर्मचारीको रूपमा एक ग्रीष्मकालीन सत्र काम गरेपछि, सामसनले आफू अनुदारवादी भएका कारण कलेजमा जातीय गाली र धम्कीहरू खेप्नुपरेको गुनासो गरेका थिए।

‘म रेगन-बुसको चित्र अंकित शर्ट लगाएर कक्षामा जाँदा समेत कसैले मलाई अश्लील गाली नगरी छोड्दैनन्,’ उनले कलेजको पत्रिकासँग भनेका थिए।

सामसनलाई अस्टिन नजिकै आफूले चलाएको एक क्याथोलिक विद्यालयमा स्वयंसेवकको रूपमा काम गर्दा चिनेकी हेइडी अल्टम्यान भन्छिन्, ‘उनी क्रिस्चियन राज्य निर्माणमा निकै प्रतिबद्ध थिए। उनले राजनीतिबारे कुरा गर्ने गर्थे र साना केटाहरूलाई यो संसारमा नेतृत्व गर्नु र ईश्वरले हामीलाई दिएका मूल्यमान्यताहरू स्थापित गर्नु हाम्रो कर्तव्य हो भनेर सिकाउने गर्थे।’

सामसनको धार्मिक सक्रियताले उनलाई छिट्टै वासिङ्टन डीसी र उप-राष्ट्रपति जेडी भान्सको नजिक पुर्यायो। तत्कालीन सिनेटर भान्स ‘अमेरिकन मोमेन्ट’ नामक एक गैर-नाफामूलक संस्थाका सुरुवाती समर्थक थिए, जसको उद्देश्य सरकारमा जागिर खोजिरहेका युवा अनुदारवादी नेताहरूका लागि करियरको बाटो तयार गर्नु हो।

सामसनले उक्त संस्थामा झन्डै तीन वर्ष काम गरे, जहाँ उनी मुख्यतया रणनीतिक साझेदारी निर्देशकको रूपमा कार्यरत थिए।

‘यदि तपाईं यो लडाइँ जित्न चाहनुहुन्छ भने,’ भान्सले उक्त समूहलाई संस्थाको वेबसाइटमा रहेको एउटा भिडियोमार्फत भनेका छन्, ‘निराश भएका र हार मानेका मानिसहरूले देश बचाउने छैनन्। यो त भविष्यमाथि विश्वास गर्ने मानिसहरूद्वारा मात्र सम्भव हुनेछ।’

जब ट्रम्प ह्वाइट हाउस फर्किए, सामसनलाई स्टेट डिपार्टमेन्टको ‘ब्युरो अफ डेमोक्रेसी, ह्युमन राइट्स एन्ड लेबर’ (लोकतन्त्र, मानव अधिकार र श्रम विभाग) मा वरिष्ठ सल्लाहकार नियुक्त गरियो।

संसारभर स्वतन्त्रतालाई बढावा दिनका लागि सन् १९७७ मा अमेरिकी कंग्रेसले यो विभागको स्थापना गरेको थियो। यसले महिला अधिकार, समलिङ्गी अधिकार, प्रेस स्वतन्त्रता, निष्पक्ष निर्वाचन र निष्पक्ष अदालतका लागि प्रतिबद्ध समूहहरूसँग गहिरो सम्बन्ध स्थापित गरेको थियो।

विभागमा कार्यरत व्यक्तिहरूका अनुसार, सामसनको आगमन भएपछि त्यहाँका कूटनीतिज्ञहरूले उनलाई गुगलमा खोजेर हेरेका थिए। उनीबारे कमैले सुनेका थिए, तर उनले एक अधिकारीलाई आफूले ‘अमेरिकन मोमेन्ट’मा रहँदादेखि नै उप-राष्ट्रपतिलाई चिनेको बताएका थिए।

त्यही पहुँच र प्रतिष्ठाको बलमा सामसन निकै आक्रामक रूपमा प्रस्तुत भएको अर्का एक अधिकारीले स्मरण गरे। ती अधिकारीका अनुसार, सामसनले आफ्ना केही सहकर्मीहरूलाई संयुक्त राज्य अमेरिका ‘वोक’ संस्कृतिमा फसेको र आफूले इसाई एवं अनुदारवादीहरूको आवाजलाई स्थान दिन चाहेको बताएका थिए।

अमेरिकन मोमेन्टका मुख्य कार्यकारी निक सोल्हेमका अनुसार, इसाई धर्म, अभिव्यक्ति स्वतन्त्रता र युरोपमा लामो समयदेखि केन्द्रित रहेका कारण सामसनका लागि यो सरकारी भूमिका ‘सबैभन्दा उपयुक्त’ थियो।

सोही समय सरकार छोडिसकेका दोस्रो अधिकारीले स्मरण गरेअनुसार, सामसनले कर्मचारीहरूलाई युरोपेली संघले अभिव्यक्ति स्वतन्त्रतामा अंकुश लगाएको भन्दै उसलाई कसरी दण्डित गर्न सकिन्छ भन्नेबारे उपायहरू खोज्न निर्देशन दिएका थिए। अर्का एक पूर्व अधिकारीले बताएअनुसार, युरोपेली संघको प्रविधि नियमनले सामसनले ठानेजस्तै सेन्सरसिपलाई प्रश्रय दिएको छ कि छैन भनेर मूल्याङ्कन गर्न उक्त कार्यालयले तीन महिना समय खर्चेको थियो।

सामसनलाई विभागको नाममा ‘मानव अधिकार’ शब्द राखिएको मन परेको थिएन। स्टेट डिपार्टमेन्टका तीन पूर्व कर्मचारीहरूका अनुसार, उनले यसको नाम परिवर्तन गरेर ‘ब्युरो अफ नेचुरल राइट्स’ राख्न चाहेका थिए।

सामसन र अन्य अनुदारवादीहरूका लागि ‘मानव अधिकार’ को अवधारणा प्रायः मानवनिर्मित राजनीतिक विचारधाराको एक कट्टरपन्थी अभिव्यक्ति हो। यसको विपरीत, उनीहरूका अनुसार ‘प्राकृतिक अधिकार’ ले ईश्वरद्वारा प्रदत्त कुराहरूलाई बुझाउँछ।

सामसनले आफ्ना कर्मचारीहरूलाई ‘प्राकृतिक अधिकार सिद्धान्त’ शीर्षकको एउटा दस्तावेज दिएका थिए। उक्त दस्तावेजमा उनले आफ्नो लक्ष्य ‘प्राकृतिक अधिकार के हो र के होइन भन्ने कुरालाई राजनीतिक विचारधाराले बिगार्नबाट रोक्नु’ रहेको दाबी गरेका थिए।

विभागको नाम अमेरिकी कंग्रेसद्वारा नै निर्धारित गरिएकाले सामसनले त्यसलाई परिवर्तन गर्न सकेनन्। त्यसको सट्टा, उनले उक्त विभागभित्रै एउटा छुट्टै एकाइको रूपमा ‘प्राकृतिक अधिकार कार्यालय’ स्थापना गरे।

युरोपमा अस्थिरता

सन् २०२५ को अधिकांश समय सामसनले युरोपभरि भ्रमण गर्दै आफ्ना अवधारणाहरूलाई कार्यान्वयनमा ल्याउने प्रयास गरे।

उनले सहयोग गर्न खोजेका सुरुवाती व्यक्तिहरूमध्ये एक थिइन्- म्यारिन ले पेन। उनी फ्रान्सकी अनुभवी आप्रवासन विरोधी नेत्री हुन्, जसले दोस्रो विश्वयुद्धपछिको फ्रान्सको पहिलो कट्टर दक्षिणपन्थी राष्ट्रपति बन्ने आशा राखेकी थिइन्। फ्रान्समा भएका पछिल्ला दुई राष्ट्रपति निर्वाचनमा उनी इमानुएल म्याक्रोनसँग पराजित हुँदै दोस्रो स्थानमा खुम्चिएकी थिइन्।

सन् २०२५ को अप्रिलमा एउटा अदालतले ले पेनलाई अनियमितताको योजना बनाएकोमा दोषी ठहर गर्यो र उनलाई पाँच वर्षसम्म कुनै पनि सार्वजनिक पदका लागि चुनाव लड्न प्रतिबन्ध लगायो। यद्यपि उनी धेरै चुनावी सर्वेक्षणहरूमा अगाडि थिइन् तर, अब फेरि राष्ट्रपति पदमा उम्मेदवारी दिनका लागि उनलाई पुनरावेदन अदालतबाट आफ्नो पक्षमा फैसला आउनु आवश्यक थियो।

फ्रान्सेली सरकारलाई मानव अधिकारका विषयमा सल्लाह दिने एक स्वतन्त्र आयोगसँग मे महिनामा भएको भेटमा सामसनले ले पेनको पक्षमा वकालत गरे। आयोगकी निर्देशक लाफोरकाडका अनुसार, सामसनले आयोगले ले पेनको तर्फबाट हस्तक्षेप गर्ने बारे केही सोचेको छ कि छैन भनेर सोधेका थिए। लाफोरकाका अनुासर, सामसनले ले पेनलाई स्पष्ट रूपमा एक अपराधी नभई पीडितको रूपमा हेरेका थिए।

लाफोरकाडले उक्त एक घण्टा लामो कुराकानीलाई ‘निर्थक र घुमाउरो’ भनी वर्णन गरिन्। उनले उक्त संवादबाट आफू यति धेरै विचलित भएको बताइन् कि उनले सामसन र उनका सहकर्मीसँग तस्वीर खिचाउन समेत अस्वीकार गरिन्। ती कूटनीतिज्ञहरूलाई लबीसम्म पुर्याएपछि उनले सम्भावित वैदेशिक हस्तक्षेपको आधारमा फ्रान्सेली सरकारलाई यसबारे जानकारी गराएको बताइन्।
‘मलाई यो जानकारी लिनका लागि भन्दा पनि भ्रामक सूचना फैलाउने खोजी जस्तो लाग्यो,’ उनले भनिन्।

त्यही दिन सामसन र उनका सहकर्मीले प्रेस स्वतन्त्रताको क्षेत्रमा काम गर्ने संस्था ‘रिपोर्टर्स विदाउट बोर्डर्स’ को कार्यालयको भ्रमण गरेको संस्थाका निर्देशक थिबाउट ब्रुटिनले बताए। ब्रुटिनका अनुसार, उनीहरूले युरोपेली संघको प्रमुख प्रविधि नियमन ‘डिजिटल सर्भिसेस एक्ट’ प्रति आफ्नो असन्तुष्टि व्यक्त गरेका थिए।

युरोपेली समर्थकहरूका लागि यो ऐन प्रयोगकर्ताहरूलाई दुर्व्यवहारबाट जोगाउने बृहत्तर प्रयासको एक हिस्सा हो। यसले सामाजिक सञ्जाल कम्पनीहरूलाई आफ्ना प्लेटफर्महरूमा रहेका अवैध सामग्री, घृणास्पद अभिव्यक्ति र भ्रामक सूचनाहरूको निगरानी गर्न बाध्य पार्छ नत्र उनीहरूले ठुलो जरिवाना तिर्नुपर्ने हुन्छ।

सामसन जस्ता अमेरिकी प्रशासनका अनुदारवादी अधिकारी भने यो ऐनले युरोपका दक्षिणपन्थी आवाजहरूलाई अनलाइनमा स्वतन्त्र रूपमा बोल्नबाट रोकेर अभिव्यक्ति स्वतन्त्रतालाई खतरामा पारेको दाबी गर्छन्।

भेटका क्रममा सामसनले ‘फ्रान्स बिस्तारै उत्तर कोरिया बन्दै गएको’ टिप्पणी गरेको ब्रुटिनले स्मरण गरे।
वर्षको अन्तिम हप्ताहरू आइपुग्दा, प्रविधि नियमन जस्ता विषयहरूमा सामसनको आक्रामक दृष्टिकोण अमेरिकी आधिकारिक नीतिमै प्रतिध्वनित हुन थाल्यो, पहिले राष्ट्रपतिको राष्ट्रिय सुरक्षा रणनीतिमा र त्यसपछि स्टेट डिपार्टमेन्टको आन्तरिक रणनीतिक योजनामा।

विभिन्न दूतावासहरूमा पठाइएको एउटा मेमोमा विभागले सन् २०२६ देखि २०३० सम्मको आफ्नो लक्ष्य ‘शीतयुद्धपछिको नवउदारवादी क्षणको सिद्धान्तबाट संक्रमित’ भएका युरोपेली राष्ट्रहरूसँगको ‘सभ्यतागत गठबन्धनलाई पुन: निर्माण गर्नु’ रहेको उल्लेख गरेको थियो।

द टाइम्सले फेला पारेको उक्त मेमो यसअघिका आन्तरिक निर्देशिकाहरू भन्दा निकै फरक थियो। यसले कूटनीतिज्ञहरूलाई ‘अभिव्यक्ति स्वतन्त्रता वा धर्मको स्वतन्त्र अभ्यासमा रोक लगाउने लोकतन्त्र विरोधी कार्यहरूको निन्दा गर्न’ र युरोपभर भइरहेको आप्रवासनलाई ‘राष्ट्रिय एकता, सामाजिक स्थिरता र सभ्यतागत मूल्यमान्यताका लागि खतरा’ को रूपमा हेर्न निर्देशन दिएको थियो।

युरोपका मुख्यधाराका नेताहरूका लागि मेमोको अन्तर्निहित अर्थ स्पष्ट र उत्तिकै चिन्ताजनक देखिन्थ्यो। एकपछि अर्को देशमा संयुक्त राज्य अमेरिकाले आफ्नो दृष्टिकोणमा आमूल परिवर्तन गरिरहेको थियो। लैङ्गिक समानता, महिला अधिकार, समलिङ्गी अधिकार र चुनावी सुधारका लागि लड्ने समूहहरू अब प्राथमिकतामा थिएनन्। त्यसको सट्टा धार्मिक स्वतन्त्रता, दक्षिणपन्थी अभिव्यक्ति र गर्भपतन अधिकारको विरोधमा समर्पित संस्थाहरूले ठाउँ पाइरहेका थिए।

ट्रम्पको नेतृत्वमा संयुक्त राज्य अमेरिका युरोपको राजनीति दक्षिणपन्थी धारतर्फ नमोडिएसम्म त्यस महाद्वीपलाई दिँदै आएको आफ्नो समर्थन खुकुलो पार्ने तयारीमा थियो।

वाल्ल पर्ने स्थिति

सन् २०२५ को अन्त्यसम्ममा, सामसन र रोजर्स दुवै यो सन्देशलाई अगाडि बढाउन पूर्ण रूपमा केन्द्रित भइसकेका थिए। उनीहरूले वर्षको अन्तिम हप्ताहरू ट्रम्पको नयाँ युरोपेली कूटनीति कार्यान्वयन गर्न छुट्टाछुट्टै रूपमा त्यस महाद्वीपको भ्रमण गरेर बिताए।

डिसेम्बरको सुरुतिर लन्डनमा बेलायती कूटनीतिज्ञहरूसँगको प्रत्यक्ष भेटमा रोजर्सले कुनै कसर बाँकी राखिनन्। यसअघि सार्वजनिक नभएको उक्त बैठकमा रोजर्सले बेलायतमा बढ्दो आप्रवासनको कडा आलोचना गर्दै आप्रवासीहरूले अपराधको लहर फैलाएको आरोप लगाइन्। (यद्यपि, आधिकारिक तथ्याङ्क अनुसार बेलायतमा विगत १० वर्षमा व्यक्ति र परिवार विरुद्ध हुने अपराधहरू सामान्यतया घटेका छन्।)

उनले ट्रान्सजेन्डर अधिकारका पक्षधरहरूको आलोचना गर्ने एक कमेडी लेखकलाई पक्राउ गरेकोमा बेलायती प्रहरीको समेत निन्दा गरिन्। उक्त कुराकानीबारे जानकार चार व्यक्तिहरूका अनुसार, उनले बेलायती प्रणालीमा केही न केही गडबडी छ भन्ने कुरा कूटनीतिज्ञहरूलाई पनि थाहा भएको जिकिर गरेकी थिइन्।

बेलायती अधिकारीहरू स्तब्ध बने। ‘सबैको मुखै वाल्ल पर्यो,’ एक व्यक्तिले भने।

रोजर्स पूर्व ‘फर्स्ट एमेन्डमेन्ट’ वकिल हुन्, जसका ग्राहकहरूमा ‘नेसनल राइफल एसोसिएसन’ र हत्या गरिएका मागा अभियन्ता चार्ली कर्क समेत थिए। उनले सामसनको जस्तो अत्यन्तै उत्तेजक शैली सधैँ नअपनाए पनि र ‘प्राकृतिक अधिकार’ बारे उनका चिन्ताहरूमा खासै सहमति नजनाए पनि यो विषयमा भने उनी आक्रामक देखिएकी थिइन्।

मर्यादाक्रममा सामसनभन्दा माथि रहेकी रोजर्सले कहिलेकाहीँ कम टकरावपूर्ण दृष्टिकोण अपनाउने गरे तापनि सन् २०२६ को पहिलो तीन महिनामा उनको ध्यान मुख्यतया तिनै कुराहरूमा केन्द्रित रह्यो, जुन ती युवा कूटनीतिज्ञले अघिल्लो वर्ष विकसित गरेका थिए।

डिसेम्बरमा युरोपको आफ्नो पछिल्लो ठुलो भ्रमणका क्रममा सामसनले अस्ट्रिया, चेक गणतन्त्र, हंगेरी र स्लोभाकियाको भ्रमण गरे। हंगेरीमै पुगेर सामसनले पुरानो युरोपेली व्यवस्थाविरुद्ध आफ्नो सबैभन्दा साहसिक सार्वजनिक प्रहार गरेका थिए।

उनले हंगेरीको ‘इन्स्टिच्युट फर इन्टरनेसनल अफेयर्स’ मा भाषण दिए जुन हंगेरी सरकारद्वारा स्थापित एक थिंक ट्याङ्क हो। हंगेरीका नेता ओर्बानले सन् २०२३ मा बताएअनुसार यसका अनुसन्धानकर्ताहरू ‘सीधै’ उनीका लागि काम गर्छन्।

‘स्पष्ट रूपमा, यो अभिव्यक्ति स्वतन्त्रता र स्व-शासन भएको युरोप होइन,’ सामसनले भने।

उनले आफ्नो नयाँ ‘प्राकृतिक अधिकार कार्यालय’ ले ‘यी मुख्य सामाजिक हितहरूलाई कमजोर पार्न खोज्ने परम्परागत अधिनायकवादी र आधुनिक वैचारिक दुवै पक्षको प्रतिरोध गर्न लक्षित कारबाही गर्ने’ बताए।

चार महिनापछि हेर्दा, ट्रम्प प्रशासनका अधिकारीहरूले अपेक्षा गरेजस्तो यो सन्देश प्रभावकारी देखिएको छैन।

हंगेरीमा आम निर्वाचन हुनुभन्दा केही दिनअघि ओर्बानको पुन: निर्वाचित हुने सम्भावनालाई बलियो बनाउने आशामा भान्सले बुडापेस्टको भ्रमण गरेका थिए। उप-राष्ट्रपतिले हंगेरीका नेता ओर्बानलाई एक ‘राजनेता’ र ‘पश्चिमी सभ्यताका मूल्यमान्यताका लागि उभिने’ युरोपका सीमित नेताहरूमध्ये एक भएको बताएका थिए।

तर, गत आइतबार हंगेरीका मतदाताहरूले मतदान गर्दा लगातार १६ वर्षदेखि सत्तामा रहेका ओर्बानले नराम्रो हार बेहाेर्नुपर्याे ।

(न्यू योर्क टाइम्समा प्रकाशित सामग्रीको अनुवाद)