चिनियाँ स्टार्टअप डिपसिकले सार्वजनिक गर्‍यो नयाँ एआई मोडल ‘भी ४’

सस्तो लागतमा उच्च क्षमताको आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स विकास गरेर विश्वलाई चकित पारेको चिनियाँ स्टार्टअप ‘डिपसिक’ ले शुक्रबार आफ्नो नयाँ मोडल ‘डिपसिक-भी ४’ सार्वजनिक गरेको छ।

सन् २०२५ को सुरुवातमै अमेरिकी कम्पनीहरूको एकाधिकार तोडेको यस कम्पनीले नयाँ भर्सनमा उत्पादन लागत र कम्प्युट खर्चलाई तुलनात्मक रूपमा घटाएको दाबी गरेको छ। यो नयाँ मोडल ‘भी ४-प्रो’ र ‘भी ४-फ्ल्यास’ गरी दुई संस्करणमा उपलब्ध गराइएको छ।

कम्पनीका अनुसार ‘डिपसिक-भी ४’ मा १० लाख शब्दसम्मको ‘अल्ट्रा-लङ कन्टेक्स्ट’ क्षमता रहेको छ, जसले गर्दा यसले एकैपटकमा धेरै सूचनाहरू सोसेर जटिल कार्यहरू सम्पादन गर्न सक्छ।

भी ४-प्रो संस्करणमा १.६ ट्रिलियन प्यारामिटरहरू रहेका छन् भने सस्तो र छिटो चल्ने भी ४-फ्ल्यास मा २८४ बिलियन प्यारामिटरहरू रहेका छन्। ‘वर्ल्ड नलेज बेन्चमार्क्स’ मा यो मोडलले गुगलको ‘जेमिनी-प्रो-३.१’ सँग कडा प्रतिस्पर्धा गरेको र अन्य ओपन-सोर्स मोडलहरूलाई उछिनेको दाबी गरिएको छ।

प्राविधिक विश्लेषकहरूले यसलाई उद्योगकै लागि एउटा “मोड” का रूपमा हेरेका छन् । यसले महँगो अनुसन्धान प्रयोगशालामा सीमित रहेका एआई सुविधाहरूलाई व्यावसायिक र सर्वसाधारणको पहुँचमा पुऱ्याउनेछ। डिपसिकले आफ्ना मोडलहरूलाई ‘ओपन सोर्स’ राखेका कारण चीनका नगरपालिकाहरू, स्वास्थ्य संस्थाहरू र वित्तीय क्षेत्रमा यसको प्रयोग तीव्र गतिमा बढिरहेको छ।

तर, डिपसिकको यो सफलतासँगै सुरक्षा र गोपनीयताका प्रश्नहरू पनि उठेका छन् । ह्वाइट हाउसले चिनियाँ कम्पनीहरूले अमेरिकी एआई प्रविधि ‘चोरी गर्ने’ ठूलो अभियान चलाइरहेको आरोप लगाएको छ ।

ट्रम्प प्रशासनका विज्ञान र प्रविधि सल्लाहकार माइकल क्राट्सियोसले चिनियाँ संस्थाहरूले अमेरिकी एआई मोडलहरूबाट ‘डिस्टिलेसन’ प्रविधिमार्फत तथ्यांकहरू संकलन गरिरहेको प्रमाण रहेको दाबी गरेका छन् ।

अर्कोतर्फ, डिपसिकको च्याटबोटले तियानमेन स्क्वायर जस्ता संवेदनशील राजनीतिक विषयमा जवाफ दिन अस्वीकार गर्ने गरेको भन्दै सेन्सरसिपको आलोचना समेत भइरहेको छ। अर्को महिना बेइजिङमा हुन लागेको डोनाल्ड ट्रम्प र सी जिनपिङको शिखर वार्ताअघि एआईको यो प्रतिस्पर्धाले दुई देशबीचको तनावलाई थप बढाएको छ।