+
+

एकपटक प्रत्यारोपण गरेको कपाल आजीवन रहन्छ ?

सुमित्रा लुइटेल सुमित्रा लुइटेल
२०७९ साउन २३ गते १३:१७

काठमाडौं । कपाल सौन्दर्यको प्रतीक पनि हो । बाक्लो र सिल्की कपालले मानिसमा आत्मविश्वास समेत बढाउने बताइन्छ । तर कतिपय व्यक्ति कपाल झर्ने समस्याका कारण हैरान छन् । आफ्नो कपाल थप झर्नबाट जोगाउन विभिन्न उपाय अपनाउँछन्, तर सफलता हात लागिरहेको हुँदैन ।

पछिल्लो समय हेयर ट्रान्सप्लान्ट अर्थात् कपाल प्रत्यारोपण गर्ने प्रविधि भित्रिएपछि भने कपाल झर्ने समस्याबाट पीडित भएकाहरुले राहत महसुस गरेका छन् । एक हिसाबले कपाल प्रत्यारोपण उनीहरुका लागि बरदान नै साबित भएको छ ।

हेयर ट्रान्सप्लान्ट भनेको व्यक्तिको आफ्नै कपाललाई टाउकोको अर्को साइडमा लगेर रोप्ने प्रक्रिया हो । सामान्यतः टाउकोको पछाडिको भाग अर्थात् डोनर एरियाको कपाललाई अगाडि कपाल झरेको भागमा रोप्ने गरिन्छ ।

कपाल प्रत्यारोपण गर्दा स्वास्थ्यमा कुनै प्रकारको हानी नहुने कपाल प्रत्यारोपण विशेषज्ञ डा. उदीप श्रेष्ठ बताउँछन् । ‘हेयर ट्रान्सप्लान्ट सुन्दर देखिनको लागि मात्र हो, स्वास्थ्यसँग यसको खासै सम्बन्ध हुँदैन । १८  देखि ६७ वर्षका मान्छेहरूले कपाल प्रत्यारोपण गर्न सक्छन् ।’

कपाल प्रत्यारोपण विशेषज्ञ डा. उदीप श्रेष्ठ

तर डोनर एरिया कम हुने, छालासम्बन्धी रोग भएका, मधुमेह र उच्च रक्तचापका बिरामीले कपाल प्रत्यरोपण गर्न नमिल्ने उनी बताउँछन् । ‘प्रत्यारोपण गर्दा कुनै पनि केमिकलको प्रयोग हुँदैन । यो एकदमै प्राकृतिक प्रक्रिया हो । एक ठाउँको कपाल अर्को ठाउँमा सार्ने मात्र हो,’ उनी भन्छन् ।

खर्च कति लाग्छ, प्रत्यारोपणपछि के कुरामा ध्यान दिनुपर्छ ?

नेपालमा कपाल प्रत्यारोपण गर्दा एउटा कपाल बराबर ४० देखि ८५ रुपैयाँसम्म पर्ने डा. श्रेष्ठ बताउँछन् । कति कपाल झरेको छ सोही अनुसार नै प्रत्यारोपण गर्ने कपालको संख्या निर्धारण हुन्छ ।

कपाल प्रत्यारोपण गरेपछि पाँच दिनसम्म निकै ध्यान पुर्‍याउनुपर्ने हुन्छ ।  यस अवधिमा राम्रो ख्याल नराख्दा कपाल चुँडिने र झर्ने हुनसक्छ । त्यसपछि बिस्तारै कपाल सेट हुन थाल्छ र ४५ दिनपछि सामान्य अवस्थामा पुग्छ । त्यसपछि भने पौडी खेल्ने, कलर गर्ने, कपाल काट्ने सबै गर्न मिल्ने डा. श्रेष्ठ बताउँछन् ।

कपाल प्रत्यारोपण गरेको सात दिनसम्म एन्टिबायोटिक र पेनकिलर औषधि सेवन गर्नुपर्छ । प्रायः सबै शल्यक्रियापछि यस्ता औषधिको सेवन गर्नु नै पर्छ । प्रत्यारोपण गरेको कपाल र प्रत्यारोपण नगरिएको कपाल दुवै सेट होस् भनेर केही भिटामिन दिइने र त्यसबाहेक भने अन्य औषधि सेवन गर्नु नपर्ने उनी बताउँछन् ।

‘कपाल प्रत्यारोपणले केही असर पो गर्छ कि भन्ने पनि धेरैको प्रश्न हुन्छ । कपाल प्रत्यारोपणले केही पनि नराम्रो असर गर्दैन । यो सौन्दर्यसँग मात्र सम्बन्धित हुन्छ,’ डा. श्रेष्ठ भन्छन्, ‘कपाल प्रत्यारोपण गरेपछि जवान देखिन्छ, आत्मविश्वास बढ्छ । तर यसले स्वास्थ्यमा भने राम्रो नराम्रो कुनै पनि प्रकारको असर गर्दैन ।’

वंशाणुगत कपाल झर्ने समस्या भएका व्यक्तिले जति प्रयास गर्दा पनि कपाल झर्ने प्रक्रियालाई रोक्न सक्दैनन् । वंशाणुगत कारण बाहेक अन्य कारणले कपाल झरेको छ भने त्यसको उपचार हुने डा. श्रेष्ठको भनाइ छ ।

‘तर वंशाणुगत कपाल झर्ने समस्याको भने कुनै उपचार छैन । त्यस्ता व्यक्तिको लागि कपाल प्रत्यारोपण मात्रै विकल्प हो,’ उनी भन्छन्, ‘कसैको डोनर एरियामा कपाल कम छ भने प्रत्यारोपणको लागि दाह्री र छातीको रौं पनि प्रयोग गर्न सकिन्छ ।’

यस्तै आगोले पोलेर, अन्य चोटपटक लागेर कपाल झरेको र पुनः नपलाएका व्यक्तिका लागि पनि कपाल प्रत्यारोपण नै विकल्प भएको डा. श्रेष्ठ बताउँछन् । यस्ता व्यक्तिले छालारोग विशेषज्ञसँग छालाको जाँच गराएर कपाल प्रत्यारोपण गर्न सक्ने उनी बताउँछन् ।

प्रत्यारोपण गरेको कपाल आजीवन रहन्छ ?

पहिले कपाल प्रत्यारोपण गरेपछि खाली ठाउँ देखिने र कपालको लाइन नमिल्ने समस्या देखिन्थ्यो । तर अहिले नयाँ प्रविधि भित्रिएका छन् । त्यसैले अब खाली ठाउँ देखिने र कपालको लाइन नमिल्ने जस्ता समस्या नदेखिने डा. श्रेष्ठ बताउँछन् ।

‘कपाल प्रत्यारोपण गरेको भनेर ६ महिनापछि त थाहा हुँदैन । पहिले कपाल निकालिएको ठाउँमा दाग बस्ने समस्या देखिन्थ्यो । तर अहिले त्यस्तो समस्या पनि देखिंदैन,’ उनी भन्छन् ।

कपाल प्रत्यारोपणपछि व्यक्तिमा कुनै छाला सम्बन्धी समस्या देखिएन वा अन्य कुनै रोग लागेन भने प्रत्यारोपण गरिएको कपाल आजीवन रहने डा. श्रेष्ठ बताउँछन् ।

तस्वीर/भिडियो : आर्यन धिमाल/अनलाइखबर

लेखकको बारेमा
सुमित्रा लुइटेल

यो खबर पढेर तपाईलाई कस्तो महसुस भयो ?

Khusi
                                chhu

खुसी

Dukhi
                                chhu

दुःखी

Achammit chhu

अचम्मित

Utsahit Chhu

उत्साहित

Akroshit Chhu

आक्रोशित

प्रतिक्रिया

भर्खरै पुराना लोकप्रिय
Advertisment

छुटाउनुभयो कि ?