ढाड वा घाँटीको दुखाइलाई सामान्य ठान्नु हुँदैन
एक जना बिरामीको मेरुदण्डमा गम्भीर चोट लाग्दा त्यसले बिरामी स्वयंलाई मात्रै नभएर सम्पूर्ण परिवारको जीवनमा दीर्घकालीन असर पार्छ ।
हेल्थ फिचर
हाड जोर्नी तथा नसा रोग
स्वास्थ्य समाचार
आवश्यक छ राम्रो कोलेस्टेरोल बढाउनु, के गर्ने के नगर्ने ?
अहिले विश्वभर मुटु रोग मृत्युको प्रमुख कारण बनिरहेको छ । मुटुमा समस्या भएर मृत्यु हुनुमा उच्च कोलेस्टेरोल मुख्य कारक मानिन्छ । त्यसैले कुल कोलेस्टेरोल २०० मिलीग्राम/डिएल भन्दा कम राख्न...
आहार तथा पोषण
सबैका लागि स्वस्थकर हुँदैन मखाना, यी ६ अवस्थामा लिनुपर्छ विज्ञको सल्लाह
पहिलेदेखि नै रक्तचाप कम रहने वा रक्तचाप नियन्त्रण गर्ने औषधि सेवन गरिरहेका व्यक्तिले धेरै मात्रामा मखाना खानुअघि चिकित्सकसँग परामर्श गर्नु राम्रो हुन्छ ।
स्वास्थ्य समाचार
सरकारी अस्पताल सुधार : जनताले गुणस्तरीय सेवा कहिले पाउने ?
नेपालको सार्वजनिक स्वास्थ्य सेवाको मेरुदण्ड हो सरकारी अस्पताल । तर यी अस्पतालहरूमा अझै पनि औषधि अभाव, जनशक्ति कमी, बिरामी लामो समय पालो पर्खनुपर्ने समस्या धेरै छन् । कमजोर व्यवस्थापन...
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
आमाले खाने औषधि गर्भको बच्चामा पुग्छ ? ‘कृत्रिम साल’ बनाएर अध्ययन गर्दै वैज्ञानिक
गर्भधारण, गर्भावस्था र प्रसवसँग सम्बन्धित विषयहरू सधैं विश्वव्यापी रूपमा अनुसन्धानको प्रमुख विषय भएका छन् । जन्मअघि बच्चाको सुरक्षाको बारेमा वैज्ञानिकहरू निरन्तर नयाँ जानकारी सङ्कलन गर्न प्रयासरत छन् । गर्भावस्थामा...
बालरोग
मनसुनमा बालबालिकाको हेरचाह कसरी गर्ने ? ध्यान दिनुपर्ने ६ कुरा
आमा स्वस्थ नभएको खण्डमा बच्चाहरूको हेरचाहमा समेत असर पर्ने हुन्छ ।
दम एवं अस्थमा (श्वासप्रश्वास)
मनसुनमा दमका बिरामीलाई हुनसक्छ समस्या, कसरी जोगिने ?
अहिले देशभर मनसुन सक्रिय छ । लगातार वर्षा, बढ्दो आद्र्रता, तापक्रममा आउने उतारचढाव, हावामा मिसिने धुलो, ढुसीको सूक्ष्म कण र परागकणका कारण धेरै मानिसलाई श्वासप्रश्वाससम्बन्धी समस्या बढ्ने गर्छ ।...
डा. कमलराज थापा
स्वास्थ्य समाचार
भावनात्मक बुद्धिमत्ता : व्यक्ति, समाज र राष्ट्र स्वस्थ रहने आधार
बढ्दो मानसिक तनाव, आत्महत्या, हिंसा र लागूपदार्थ दुर्व्यसनका समस्याको समाधानका लागि भावनात्मक बुद्धिमत्ताको विकास अत्यन्त आवश्यक देखिन्छ।
डा. दीर्घराज जोशी औषधि रसायन विज्ञ
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
पोस्टपार्टम डिप्रेसन : बच्चा जन्मिएपछि आमाको मनमा आउने अदृश्य पीडा
बच्चाको जन्म कुनै पनि परिवारका लागि खुसीको क्षण हो । घरमा नयाँ सदस्यको आगमनसँगै परिवारका सबै सदस्य उत्साहित हुन्छन् । नवजात शिशुको हेरचाह, नामकरण, भविष्यका योजना र खुसीका क्षणबीच...
डा. उपमा बस्नेत प्रसूति तथा स्त्रीरोग विशेषज्ञ
क्यान्सर
‘किमोथेरापी’ राक्षसजस्तै हो भन्ने सोच हाम्रो समाजमा छ, त्यो भ्रम रहेछ
कोठामा बस्दा रोग वा औषधिका बारेमा कहिल्यै कुरा गरेनौं भविष्यका सुन्दर योजनाहरू बुन्थ्यौँ, पुराना रमाइला दिनहरू सम्झिन्थ्यौँ, टिभी हेरेर हाँस्थ्यौँ ।
स्वास्थ्य समाचार
स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानका नवनियुक्त उपकुलपतिले लिए शपथ
२६असार, काठमाडौं । विभिन्न ६ वटा स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानका नवनियुक्त उपकुलपतिहरूले पद तथा गोपनीयताको शपथ ग्रहण गरेका छन् । स्वास्थ्य तथा खाद्य स्वच्छता मन्त्री निशा मेहता समक्ष नवनियुक्त उपकुलपतिहरूले...
स्वास्थ्य समाचार
६ वटा स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानमा उपकुलपति नियुक्त, कुनमा को ?
समितिले उपकुलतिका लागि आवदेन माग गर्दै जेठ ४ गते सूचना प्रकाशन गरेको थियो ।
आहार तथा पोषण
एक महिनासम्म नियमित ओखर खाँदा के-के फाइदा हुन्छ ?
स्वास्थ्यका हिसाबले ओखर निकै लाभकारी खानेकुरा मानिन्छ । यसमा स्वस्थ चिल्लो, भिटामिन र खनिजहरू हुन्छन् जसले शरीरलाई धेरै फाइदाहरू प्रदान गर्छ । के तपाईंले ३० दिनसम्म लगातार ओखर खानुभएको...
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
चिन्ता र डिप्रेसन : के छ यी दुईबीचको फरक ?
आजकल व्यक्ति कुनै न कुनै चिन्ताले घेरिएको हुन्छ । कामको दबाबसँगै जीवनका विभिन्न तनावका कारण मानिसहरू दिनहुँ मानसिक संघर्ष गरिरहेका हुन्छन् । कतिपय अवस्थामा सामान्य चिन्ताले मात्र होइन, डिप्रेसनले...
डा. सुमनप्रसाद अधिकारी वरिष्ठ नसा तथा मनोरोग विशेषज्ञ
क्यान्सर
बढ्दो क्यान्सर, न्युन उपचार र नियन्त्रणमा बेवास्ता
नागरिकको अकालमा ज्यान जानबाट जोगाउने दायित्व सरकारको हो । यसै कारण गम्भीर चोटपटक, संक्रमण, मुटु, कलेजो, रक्तनली र मिर्गौला सम्बन्धी रोगका साथै क्यान्सरको उपचार राज्यबाट हुनुपर्ने हो । अहिले...
प्रा. डा. ढुण्डीराज पौडेल नाक, कान तथा घाँटीरोग विशेषज्ञ
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
मानसिक स्वास्थ्यबारे युवाहरूको मौनता : समाजको एक चुनौती
मानसिक स्वास्थ्य भनेको केवल मनको अवस्था मात्र होइन, यो हाम्रो समग्र भलाइको एक महत्वपूर्ण भाग हो । हामीले सामान्यतया मानसिक स्वास्थ्यलाई शारीरिक स्वास्थ्यबाट फरक रूपमा हेर्ने गर्दछौं, तर वास्तवमा...
मुटु रोग (उच्च रक्तचाप)
हृदय समस्या : ट्राइग्लिसराइड र कोलेस्टेरोल एउटै हो ?
हाम्रो शरीर एउटा राम्रो मेसिन जस्तै हो । यसलाई राम्रोसँग चलाउन खानपान, व्यायाम र आरामको जरुरत पर्छ । आजको व्यस्त जीवनमा हृदय रोग सबैभन्दा ठूलो समस्या बनेको छ ।...
डा. अशोक श्रेष्ठ मुटुरोग विशेषज्ञ
आहार तथा पोषण
कुन उमेरदेखि बच्चालाई फाइबरयुक्त खानेकुरा दिनुपर्छ ?
बालबालिकालाई बलियो र स्वस्थ बनाउन प्राय अभिभावकले प्रोटिन तथा अन्य पौष्टिक तत्त्व भएका खानेकुरामा जोड गर्छन् । फाइबर खान दिनुपर्नेमा प्रायः बेवास्ता गरिन्छ । तर बच्चालाई पनि फाइबरको आवश्यकता...
क्यान्सर
७७ वर्षीय डाक्टरको चेतावनी : प्रोस्टेट क्यान्सरले मलाई फसायो, तपाईं नफस्नुहोस्
जसरी उमेर बढ्दै जान्छ, पुरुषहरूको प्रोस्टेट ग्रन्थी बिस्तारै ठूलो हुँदै जान्छ । जब यसको आकार बढ्छ, यसले मूत्राशय र मूत्रनलीमा दबाब दिन थाल्छ, जसले गर्दा पिसाबसम्बन्धी विभिन्न समस्या देखिन...
मुख तथा दन्त स्वास्थ्य
बच्चाको साटिने दाँतमा कीरा लाग्दा, नयाँ दाँतलाई असर गर्छ कि गर्दैन ?
५-६ वर्षका बच्चाहरू देख्दा निकै सुन्दर हुन्छन् । उनीहरू जब हाँस्छन्, त्यो बेला झन् प्यारा देखिन्छन् । तर कोही कोही बच्चाहरू मुस्कुराउनेबित्तिकै उनीहरूका काला दाँतले त्यो सुन्दरता खोसिरहेको हुन्छ...
स्वास्थ्य समाचार
२१ वर्षीया छोरीले कलेजो दान गरेपछि जयन्तीले पाइन् नयाँ जीवन
भक्तपुर निवासी ५२ वर्षीया जयन्ती थापा १२ देखि कलेजो रोगसँग लडिरहेकी थिइन् । उनको अवस्था अत्यन्तै गम्भीर थियो । कलेजोले लगभग काम गर्न छोडिसकेको थियो । पेटमा अत्यधिक पानी...
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
गर्भावस्थामा जेनेटिक परीक्षण किन आवश्यक ? कसले, कहिले गराउनुपर्छ ?
जेनेटिक परीक्षण डराउनुपर्ने विषय होइन । यसको उद्देश्य बच्चामा कुनै जेनेटिक समस्या छ कि छैन भन्ने कुरा समयमै पहिचान गर्नु हो ।
अक्सिजन चाहिने बिरामीका लागि ‘पोर्टेबल अक्सिजन कन्सन्ट्रेटर’ कति उपयोगी ?
शरीरमा अक्सिजनको मात्रा आवश्यकभन्दा कम हुँदा अक्सिजन थेरापी जीवनरक्षक उपचार बन्न सक्छ । विशेषगरी दीर्घकालीन फोक्सोका रोग जस्तै सीओपीडी, दमको जटिल अवस्था, पल्मोनरी फाइब्रोसिस, फोक्सोको दीर्घ संक्रमण वा अन्य...
डा. राजु पंगेनी छातीरोग तथा सघन उपचार विशेषज्ञ
भक्तपुर अस्पतालमा पहिलो पटक मेरुदण्डको शल्यक्रिया
१९ असार, काठमाडौं । भक्तपुरको दुधापटीस्थित भक्तपुर अस्पतालले पहिलो पटक मेरुदण्ड भाँच्चिएका व्यक्तिको सफलतापूर्वक शल्यक्रिया गरेको छ । बागमती प्रदेश सरकारको मातहतमा रहेको अस्पतालको नयाँ सेवा सुरु गरेको हो...
प्राकृतिक चिकित्सा (अकुप्रेसर, अकुपन्चर, फिजियोथेरापी)
के तपाईं पनि छिटो निको हुने आशमा यस्ता दाबीमा फसिरहनुभएको छ ?
पक्षघात भएको बिरामी केही मिनेटमै निको भयो । हलचल नै गर्न गाह्रो पर्ने व्यक्ति एकाएक हिँड्न थाल्यो । झरेको कपाल फेरि बाक्लो भएर पलायो । सेतो कपाल कालो भयो...
डा. नरेन्द्र लामिछाने अकुपञ्चर विशेषज्ञ
मुटु रोग (उच्च रक्तचाप)
गाडी कुदाउँदा कुदाउँदै चालकको निधन, के कारण हुन्छ यस्तो ?
मुटुलाई रगत पुर्याउने कोरोनरी धमनीमा वर्षौंदेखि बोसो र कोलेस्टेरोल जम्मा भएर ‘प्लाक’ बन्छ । कुनै बेला त्यो प्लाक फुटेपछि त्यहाँ रगत जम्छ र रक्तनली बन्द हुन्छ ।
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
जब फलोअरले नैतिकतालाई ओझेलमा पार्छ
हालै सामाजिक सञ्जालमा ‘नेपाली ब्रो’ नामबाट परिचित एक व्यक्तिले आफ्नी श्रीमतीको हत्या गरे । यो घटनाले सबैलाई निकै स्तब्ध बनायो । हजारौं होइन, लाखौं मानिसले उनको सामग्री हेर्थे, उनका...
गृष्मा पनेरु मनोपरामर्शदाता
आहार तथा पोषण
‘हाम्रा पुर्खाले जुन खानपान गरे, त्यसले मोटोपन बढाउँदैनथ्यो’
हाल सामाजिक सञ्जालमा स्वास्थ्य, तौल घटाउने उपाय तथा खानपान सम्बन्धी सामग्रीको बाढी नै आएको छ ।
स्वास्थ्य समाचार
‘डाक्टर’ उपाधि, अभ्यास र कानुनी दायरा
नेपालमा आम सर्वसाधारणको मनोविज्ञानलाई कतिपय व्यक्तिहरूको प्रस्तुतिका कारण भ्रम छरेको जस्तो देखिन्छ ।
डा. बालकृष्ण साह प्रसूति तथा स्त्रीरोग विशेषज्ञ
अवैध चिकित्सकीय अभ्यास रोक्न मेडिकल काउन्सिलले ल्यायो कार्यविधि
१७ असार, काठमाडौं । नेपाल मेडिकल काउन्सिलले अवैध चिकित्सकीय अभ्यास नियन्त्रण गर्न कार्यविधि ल्याएको छ। केही दिनअघि बसेको काउन्सिलको पूर्ण बैठकले ‘अवैध चिकित्सकीय अभ्यास नियन्त्रण कार्यविधि २०८३’ पारित गरेको...
संक्रामक रोग (फ्लु, कोरोना भाइरस)
काठमाडौंमा रेबिज फोबियाको दोस्रो तरंग !
नेपालभरि कति मानिसको मृत्यु रेबिजबाट हुन्छ भन्ने यकीन तथ्यांक छैन । वर्षमा १०० को हाराहारीमा मृत्यु हुने अनुमानित विविरण छ ।
सुकुमवासी बस्तीका २८ प्रतिशत महिला मातृ स्वास्थ्य सेवाको पूर्ण चक्रबाट वञ्चित
अनुसन्धानकर्ताहरूका अनुसार मातृ स्वास्थ्य सेवामा पहुँचभन्दा पनि सेवाको निरन्तरता सुनिश्चित गर्नु अहिलेको प्रमुख चुनौती हो ।
मिर्गौला तथा मुत्र रोग
यी ९ लक्षण, जसले दिन्छ प्रोस्टेट बढेको संकेत
राति पटक–पटक उठेर पिसाब फेर्न जानुपर्छ ? पिसाबको धार पहिलेभन्दा कमजोर भएको छ ? पिसाब गरिसकेपछि पनि अझै बाँकी भएजस्तो लाग्छ ? धेरै पुरुषले यस्ता समस्या भोगिरहेका हुन्छन् ।...
डा. रोजन अधिकारी मूत्ररोग तथा मिर्गौला प्रत्यारोपण विशेषज्ञ
आहार तथा पोषण
एक महिनासम्म चिनी छोड्दा शरीरमा देखिन सक्छन् यस्ता परिवर्तन
आजभोलिको व्यस्त जीवनशैलीमा गुलियो खाने बानी निकै सामान्य भइसकेको छ । चिया, चिसो पेय, मिठाई तथा प्याकेटबन्द खाद्य पदार्थमा चिनीको मात्रा धेरै हुन्छ । तर यदि कुनै व्यक्तिले एक...
आयुष अधिकारी पोषणविद्
स्वास्थ्य समाचार
नेशनल प्याथ ल्याबले गरिमा बैंकका कर्मचारी, सेवाग्राहीलाई विशेष छुट दिने
काठमाडौ । गरिमा विकास बैंक लिमिटेडका कर्मचारी तथा सेवाग्राहीले अब नेशनल प्याथ ल्याबमा स्वास्थ्य परीक्षण गर्दा विशेष छुट पाउने भएका छन् । बैंक र नेशनल प्याथ ल्याब बीच भएको...
आहार तथा पोषण
दहीचिउरा : नेपाली परम्परा, स्वाद र पोषणको उत्कृष्ट संगम
दही–चिउरा अधिकांश व्यक्तिका लागि सन्तुलित र स्वास्थ्यवर्धक आहार भए पनि केही अवस्थाहरूमा यसको मात्रा वा सेवन गर्ने तरिकामा ध्यान दिनु आवश्यक हुन्छ ।
प्रज्ञा रिमाल पोषण विज्ञ
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
हरेक कुरामा ‘हुन्छ’ भन्ने बानीले निम्त्याउन सक्छ मानसिक स्वास्थ्य समस्या
धेरै मनिसहरू अरूलाई सहयोग गर्न मन पराउँछन् । उनीहरू समय होस् वा नहोस्, धेरैजसो अनुरोधमा तुरुन्तै ‘हुन्छ’ भनिदिन्छन् । सुरुमा यो बानी सहयोगी, विनम्र र जिम्मेवार देखिन सक्छ, तर...
बालरोग
‘न्युबर्न स्क्रिनिङ’ ले हजारौं नवजात शिशुको जीवन बचाउन सक्छ
नेपाल सरकारको सीमित बजेटबाट कार्यक्रम सञ्चालन भइरहेको छ । तर अन्य अस्पतालबाट आउने सेवाग्राहीले सरकारले तोकेको शुल्क तिरेर सेवा लिन सक्छन् ।
स्वास्थ्य समाचार
नेपाल स्वास्थ्य सेवा व्यवस्थापक संघको अध्यक्षमा डा. होम प्रसाद अधिकारी
१४ असार, काठमाडौं । नेपाल स्वास्थ्य सेवा व्यवस्थापक संघको अध्यक्षमा डा. होम प्रसाद अधिकारी अध्यक्षमा निर्वाचित भएका छन् । शनिबार काठमाडौंमा सम्पन्न संघको दोस्रो महाधिवेशनले अधिकारीको नेतृत्वमा नयाँ कार्यसमिति...
औषधि ज्ञान
नक्कली औषधि कसरी चिन्ने ? जान्नैपर्ने कुरा
हालै औषधि व्यवस्था विभागले ‘सेरोफ्लो रोटाक्याप’ नामक औषधिको नक्कली संस्करण बजारमा फेला परेको भन्दै अत्यन्त जरुरी सूचना जारी गरेको छ । यो घटना एउटा औषधिसम्म सीमित छैन, बरू यसले...
डा. दीर्घराज जोशी औषधि रसायन विज्ञ
अप्रेसन गर्दा पेटभित्र स्पन्ज छुटेको आशंका : १५ महिनापछि महिलाको मृत्यु
शल्यक्रियाको दुई दिनपछि, असार ३ गते बिहान अस्पतालले विद्यावतीको मृत्यु भएको जानकारी परिवारलाई दियो ।
हाड जोर्नी तथा नसा रोग
भक्तपुर अस्पतालमा पहिलो पटक घुँडाको जोर्नी प्रत्यारोपण शल्यक्रिया
नेपालकै सबैभन्दा सहुलियत दरमा जोर्नी प्रत्यारोपण शल्यक्रिया गरिएको अर्थोपेडिक सर्जन डा. मधु पाण्डेले जानकारी दिए ।
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
गर्भको सुरुवातदेखि सुत्केरी अवस्थासम्म : जिज्ञासा, मिथक र वैज्ञानिक तथ्य
गर्भावस्था र सुत्केरी अवस्था केवल बच्चाको स्वास्थ्यसँग मात्र सम्बन्धित यात्रा होइन, यो आमाको समग्र स्वास्थ्यसँग पनि उत्तिकै जोडिएको विषय हो ।
स्वास्थ्य समाचार
खाली पेटमा लिची खानु किन हानिकारक हुन्छ ?
अहिलेको लिचीको समय छ । रसिलो र गुलियो लिची बालबालिका र वयस्कहरूसम्मका लागि लोकप्रिय छ । लिची सेवन गर्दा हुने फाइदा पनि धेरै छन् । लिची खानुका फाइदाहर लिचीमा...
मोटोपन
के धेरै पसिना आउँदा हाम्रो शरीरको बोसो पग्लिन्छ ?
‘शरीरको तौल घटाउनका लागि पसिना आउने गरी शारीरिक कसरत गर्नुपर्छ, हिँडनु वा हौडिनुपर्छ ।’ यो हामीले धेरै सुन्दै आएको कुरा हो । यसअनुसार केही व्यक्तिहरूलाई लाग्छ कि पसिना धेरै...
डा. पुष्प मणि खराल जनरल प्राक्टिसनर
बर्ड फ्लू देखिएपछि कुखुराको मासु खान मिल्छ ? विशेषज्ञसँग ५ प्रश्नोत्तर
देशका विभिन्न स्थानमा बेला–बेलामा बर्ड फ्लू संक्रमण देखिने घटनाले उपभोक्तामाझ चिन्ता र अन्योल बढाउने गरेको छ । कुनै फार्ममा संक्रमण पुष्टि भएको समाचार सार्वजनिक हुनेबित्तिकै धेरै मानिसको मनमा एउटै...
डा. अमित गौली कन्सल्टेन्ट फिजिसियन, इन्टरनल मेडिसिन
क्यान्सर
अनि मेडिकल सञ्चालकले भने, ‘अब अस्पताल जानुहोस्’
पेसाले म व्यवसायी, बिहान ७ बजे पसलको सटर खोलेपछि राति ९ बजे भुइँमा पानी छर्केर ताला लगाउँदासम्म कुन बेला दिन ढल्कियो, पत्तै हुँदैनथ्यो । त्यही पसलको काउन्टर, ग्राहकको कचकच,...
टाउको जोडिएका बच्चाहरूको एआईको सहयोगमा सफलतापूर्वक शल्यक्रिया
जन्मिएको १९ महिनासम्म टाउको जोडिएका नाइजेरियाका दुई जुम्ल्याहा बालबालिकाको एआई प्रविधिको सहयोगमा सफलतापूर्वक शल्यक्रिया गरिएको छ । मर्सी र गुडनेस नाम गरेका यी बालबालिकाहरू अहिले पूर्णरूपमा निको भएर तेस्रो...
स्वास्थ्य समाचार
‘असल नियतले सेवा दिए स्वास्थ्यकर्मी दण्डित हुँदैनन्’
काठमाडौं । सुरक्षित गर्भपतन सेवा प्रदान गर्दा स्वास्थ्यकर्मीले कानुनी कारबाहीको त्रासभन्दा पनि कानुनको सही ज्ञान, पेसागत मर्यादा र असल नियतका साथ काम गर्नुपर्ने सरोकारवालाले बताएका छन् । सुर्खेतको वीरेन्द्रनगरमा...
दम एवं अस्थमा (श्वासप्रश्वास)
हामीले श्वास फेर्ने हावा : मन्द विष कि जिन्दगीको आधार ?
सम्भव भएसम्म र पहुँच पुगेसम्म अबका दिनमा पेट्रोलियम पदार्थबाट चल्ने सवारीको विकल्पमा विद्युतीय सवारी साधनहरू अँगालौँ ।
डा. बालकृष्ण साह प्रसूति तथा स्त्रीरोग विशेषज्ञ
स्वास्थ्य समाचार
नेपालमै अत्याधुनिक ल्याब परीक्षणको हब बन्दै ‘नेशनल प्याथ ल्याब’
अत्याधुनिक स्वचालित उपकरण, दक्ष जनशक्ति, आन्तरिक तथा बाह्य गुणस्तर मूल्यांकन र निरन्तर निगरानीले रिपोर्टको विश्वसनीयता सुनिश्चित गर्छ ।
स्वास्थ्य समाचार
पाटनमा यसरी मनाइयो अन्तर्राष्ट्रिय योग दिवस
७ असार, काठमाडौं । १२औँ अन्तर्राष्ट्रिय योग दिवसको अवसरमा सुरक्षा योग स्टुडियोले विशेष योग कार्यक्रम आयोजना गरेको छ । पाटन संग्रहालय परिसरमा सम्पन्न उक्त कार्यक्रममा योगाभ्यास, मन्त्र उच्चारण, प्राणायाम...
स्वास्थ्य समाचार
केवल शरीर तन्काउने अभ्यास मात्र होइन योग
आज योग अभ्यास सुरु गर्नु भनेको केवल वर्तमान मानसिक शान्तिमा लगानी गर्नु होइन, भविष्यको स्वतन्त्रता, सक्रियता र जीवनशक्तिलाई सुरक्षित गर्नु पनि हो ।
आयुर्वेद
योग : मानसिक शान्ति, रोग निवारण र जीवनशैली सुधारको माध्यम
योग प्राचीन भारतीय जीवनशैली र दर्शनसँग सम्बन्धित एक समग्र अभ्यास हो । यसले शरीर, मन र आत्मालाई एकताबद्ध बनाउने काम गर्छ । यसको उत्पत्ति पतञ्जलि द्वारा प्रतिपादित योगसूत्रमा पाइन्छ...
योग तथा प्राणायाम
स्वस्थ बुढ्यौलीका लागि किन आवश्यक छ योग ?
रोग देखापरिहालेमा उपचार गरिहाल्ने, मनोरञ्जनका साधनको प्रयोग गर्ने, गफगाफ गर्ने र वृद्धहरूको समूहमा रमाउने आदि गर्नुपर्ने हुन्छ ।
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
शल्यकक्षभित्रको एउटा अदृश्य भार
आजको उपभोक्तावादी समाजमा अस्पताल र चिकित्सकमाथि ‘शतप्रतिशत त्रुटिहीन नतिजा’ को ठूलो दबाब छ ।
डा. बालकृष्ण साह प्रसूति तथा स्त्रीरोग विशेषज्ञ
स्वास्थ्य समाचार
सुदूर अस्पतालको शय्या नम्बर २४
छोराको शवसँगै उनका धेरै सपना पनि चिहानतिरै सेलाए । दुःखको श्रृंखला त्यतिमै रोकिएन । बाल्यकालमा जलेको खुट्टा फेरि गम्भीर घाइते भयो ।
संक्रामक रोग (फ्लु, कोरोना भाइरस)
हैजाको जोखिममा काठमाडौं !
तत्काल उपचार नगरे बिरामीको केही घण्टामा नै मृत्यु हुन सक्दछ । काठमाडौंमा नै हैजाको बिरामीले मृत्युवरण गरेको लेखकसँग अनुभव छ ।
डा. शेरबहादुर पुन संक्रामक रोग विशेषज्ञ
स्वास्थ्य समाचार
रक्तदानपछि छिटै ताजा महसुस गर्न के-के खाने ?
रक्तदान गर्नु असाध्यै राम्रो काम हो, यसले धेरैको ज्यान बचाउन सहयोग पुगिरहेको हुन्छ । हाम्रो शरीरमा रगत बन्ने र नष्ट हुने क्रम चलिरहन्छ उसै पनि बनेको १२० दिनभित्र रगत...
स्वास्थ्य समाचार
स्वास्थ्य शिक्षा प्रवेश परीक्षामा केवल अंकको मात्रै प्रतिस्पर्धा कति उपयुक्त ?
नेपालमा एमबीबीएस, बीफार्मेसी, बीएससी नर्सिङ, बीपीएच तथा अन्य स्वास्थ्य विज्ञानका कार्यक्रमहरूमा भर्नाका लागि चिकित्सा शिक्षा आयोगमार्फत प्रतिस्पर्धात्मक प्रवेश परीक्षा सञ्चालन हुँदै आएको छ । यसले योग्य विद्यार्थी छनोट गर्न...
डा. दीर्घराज जोशी औषधि रसायन विज्ञ
स्वास्थ्य समाचार
रास्वपाको ‘स्वास्थ्य बीमा पुनर्संरचना मार्गचित्र’ र जोगीको कथा
स्वास्थ्य बीमालाई प्रधानमन्त्रीको छहारीमुनि राखेपछि अस्पतालको बक्यौता आफैं तिरिन्छ ? के डेटा प्रणाली आफैं सुधारिन्छ ?
स्वास्थ्य समाचार
सिटामोलले मात्रै नघट्न सक्छ ‘लू’ को ज्वरो, बेवास्ता गर्दा ज्यानै जोखिममा
गर्मी बढ्दै जाँदा देशका विभिन्न क्षेत्रमा ‘लू’ लाग्ने जोखिम पनि बढ्न थालेको छ । केही वर्षअघिसम्म तराई–मधेशमा बढी देखिने अत्यधिक गर्मी अहिले पहाडी जिल्लाहरूमा समेत महसुस हुन थालेको छ...
डा. अवशेष भण्डारी जनरल फिजिसियन, पेट तथा कलेजोरोग विशेषज्ञ
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
के उमेरसँगै महिनावारीको रक्तस्राव पनि परिवर्तन हुन्छ ?
धेरै महिलाले आफ्नो जीवनको कुनै न कुनै चरणमा महिनावारी पहिलेभन्दा फरक भएको अनुभव गर्छन् । कसैको रक्तस्राव अचानक धेरै हुन थाल्छ भने कसैको निकै कम हुन्छ । कतिपय महिलाको...
डा. उपमा बस्नेत प्रसूति तथा स्त्रीरोग विशेषज्ञ
क्यान्सर
आठौं अन्तर्राष्ट्रिय क्यान्सर सम्मेलन जनकपुरमा हुने, अब्स्ट्र्याक्ट पेश गर्न आह्वान
३१ जेठ, काठमाडौं । आठौं अन्तर्राष्ट्रिय क्यान्सर सम्मेलन आगामी २ र ३ अक्टोबरमा जनकपुरमा आयोजना हुने भएको छ । क्यान्सर उपचार तथा सचेतनासम्बन्धी अन्तर्राष्ट्रिय संस्था विनयताराले ८ वर्षदेखि उक्त...
एचआईभी
एचआईभी नियन्त्रणमा प्रगति भए पनि लाञ्छना र विभेद अझै
समुदायका प्रतिनिधिहरूले एचआईभी संक्रमित तथा लैङ्गिक तथा यौनिक अल्पसंख्यक समुदायमाथि अझै विभेद हुने गरेको बताए ।
स्वास्थ्य समाचार
विश्वकप हेर्न रातभर बस्दा, स्न्याक्स खाँदा के कुरामा सतर्कता अपनाउने ?
लगातार निद्रा नपुग्दा चिडचिडापन, तनाव, चिन्ता र भावनात्मक असन्तुलन बढ्न सक्छ ।
डा. खलील मिया पेट तथा कलेजो रोग विशेषज्ञ
स्नायु तथा नसा रोग
घाममा बसेर जुरुक्क उठ्दा किन चक्कर लाग्छ ?
अचानक उठ्नेबित्तिकै गुरुत्वाकर्षणका कारण रगतको केही भाग खुट्टा र शरीरको तल्लो भागतिर जम्मा हुन थाल्छ ।
डा. अमित गौली कन्सल्टेन्ट फिजिसियन, इन्टरनल मेडिसिन
स्वास्थ्य समाचार
ब्रोंकाइटिस र निमोनिया, यी दुईमा के फरक छ ?
यदि खोकी वा ज्वरो छ र छाती कफका कारण भरिएको जस्तो महसुस भइरहेको छ भने, यो ब्रोंकाइटिस वा निमोनियाको संकेत हुन सक्छ । यी दुवै फोक्सोसँग सम्बन्धित समस्या हुन्...
डा. नवीनकुमार मिश्र फोक्सो तथा दमरोग विशेषज्ञ
स्वास्थ्य समाचार
ट्रमा सोसाइटी अफ नेपाल गठन, अध्यक्षमा डा. प्रमोद लामिछाने
२९ जेठ, काठमाडौं । अर्थोपेडिक उपचार तथा ट्रमा व्यवस्थापनमा संलग्न चिकित्सकहरूको साझा संस्था ‘ट्रमा सोसाइटी अफ नेपाल’ गठन गरिएको छ । हाडजोर्नी रोग विशेषज्ञ डा. प्रमोद लामिछानेको अध्यक्षतामा सोसाइटी...
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
गर्भावस्था सुरु भएदेखि सुत्केरीसम्म : सुरक्षित मातृत्वका लागि जान्नै पर्ने कुरा
यदि अत्यधिक रक्तस्राव, ज्वरो, कमजोरी, पेट दुखाइ वा अन्य असामान्य लक्षण देखिएमा तुरुन्त स्वास्थ्य संस्थामा जानुपर्छ।
स्वास्थ्य समाचार
शहीद दशरथ चन्द स्वास्थ्य विज्ञान विश्वविद्यालयको पदाधिकारी नियुक्ति प्रक्रिया रोक्न माग
आफूहरूको माग पूरा नभएर देशव्यापी रूपमा चलणबद्ध आन्दोलनमा उत्रिने चेतनावी संस्थाहरूले दिएका छन् ।
स्नायु तथा नसा रोग
निद्राको कमीले मस्तिष्कमा कस्तो असर गर्छ ?
रातभर जाग्राम बस्ने, मोबाइल चलाउँदै अबेरसम्म सुत्ने, कामको चापका कारण निद्राको समय कटौती गर्ने वा ‘सुत्नुभन्दा काम महत्वपूर्ण’ ठान्ने बानी आधुनिक जीवनशैलीको सामान्य हिस्सा बन्दै गएको छ । शरीरलाई...
प्रा. डा. राजीव झा स्नायु, नसा तथा मेरुदण्डरोग विशेषज्ञ
स्वास्थ्य समाचार
पसिना किन नुनिलो हुन्छ ?
गर्मी मौसम सुरु भएसँगै धेरैलाई सताउने एउटा सामान्य समस्या हो, पसिना । घरबाहिर केही बेर हिँड्दा, काम गर्दा वा सामान्य गतिविधि गर्दा पनि शरीर पसिनाले भिज्न थाल्छ । कसैलाई...
डा. अनाम प्याकुरेल जनरल प्राक्टिसनर
नाक, कान तथा घाँटीरोग
रुघा लागेको समयमा आँप खान हुन्छ ?
बजारमा पाइने केही आँपमा विषादी वा पकाउने क्रममा प्रयोग गरिएका रसायनको अवशेष हुन सक्ने भएकाले आँप राम्रोसँग पखालेर मात्र खानुपर्छ ।
डा. ओमप्रकाश यादव नाक, कान तथा घाँटीका सिनियर शल्यचिकित्सक
आहार तथा पोषण
पेटमा जम्मा हुने बोसो शरीरका अन्य भागको भन्दा खतरनाक
आजभोलिको व्यस्त जीवनशैली, लामो समयसम्म कुर्सीमा बसेर काम गर्ने बानी, अनियमित खानपान र शारीरिक गतिविधिको कमीका कारण मोटोपन विश्वव्यापी स्वास्थ्य समस्याका रूपमा देखापरेको छ । विशेषगरी पेट वरिपरि बोसो...
आयुष अधिकारी पोषणविद्
स्वास्थ्य समाचार
गर्मीको समयमा धूम्रपान गर्नु फोक्सोलाई दोहोरो मार
देशका धेरै ठाउँमा अहिले गर्मी निकै बढिरहेको छ । गर्मी बढ्यो भन्दैमा मान्छेले लागेको लत छाड्दैनन् । यस्तै एक लत हो धूम्रपान गर्ने बानी । तर गर्मीको समयमा धूम्रपान...
मुटु रोग (उच्च रक्तचाप)
कोलेस्टेरोल बढ्नु मात्रै होइन कम हुनु पनि हुन सक्छ घातक
कोलेस्टेरोलको नाम सुन्नासाथ अधिकांश मानिसको मनमा एउटा मात्र चिन्ता आउँछ, ‘कतै बढेको त छैन ?’ तर स्वास्थ्यका लागि समस्या केवल कोलेस्टेरोल बढ्नु मात्र होइन, अत्यधिक घट्नु पनि हुन सक्छ...
डा. अशोक श्रेष्ठ मुटुरोग विशेषज्ञ
बालरोग
स्क्रिनिङदेखि निदानसम्म : बच्चामा हुने डाउन सिन्ड्रोम कसरी पत्ता लाग्छ ?
हरेक बच्चा फरक हुन्छ, आफ्नै विशेषता र सम्भावनासहित जन्मिन्छ । तर केही बच्चाहरू यस्ता पनि हुन्छन्, जसको विकास सामान्यभन्दा अलि फरक ढङ्गले हुन्छ । यस्तै, एउटा अवस्था हो डाउन...
जब कल्पनाको संसारमा रमाउने लत लाग्छ, हुन सक्छ जीवन कष्टकर
जब त्यस्ता व्यक्तिहरू अन्ततः आफ्नो सपनाको संसारबाट बाहिर निस्कन्छन्, तब तिनीहरूले यस्ता कल्पनाहरू बेकार थिए र यसले समय बर्बाद गर्यो भन्ने कुरा महसुस गर्छन् ।
स्नायु तथा नसा रोग
वीरमा महिनामा ३०–४० ब्रेन ट्युमर शल्यक्रिया, अब एक महिनासम्म निःशुल्क
तथ्यांकअनुसार उपचारमा आएका बिरामीमध्ये पुरुष ५०.०७ प्रतिशत र महिला ४९.९३ प्रतिशत रहेका छन्
ग्यास्ट्रो (पेट तथा कलेजो रोग)
किन हुन्छ पित्तथैलीमा पत्थरी ? के शल्यक्रियाबिना उपचार सम्भव छ ?
सामान्य अवस्थामा यी सबै सन्तुलनमा रहन्छन् । तर जब शरीरभित्र रसायनहरूको सन्तुलन बिग्रिन्छ, त्यतिबेला पित्तभित्र रहेका पदार्थहरू जम्न थाल्छन् ।
आहार तथा पोषण
स्वास्थ्य, खाद्य सुरक्षा र पोषण : सँगसँगै अघि बढ्नुपर्ने यात्रा
स्थानीय तहहरूलाई पोषण सुधारको जिम्मेवारी दिइएको छ, तर अधिकांश स्थानीय तहमा पोषण अधिकृतको पद नै छैन ।
प्रज्ञा रिमाल पोषण विज्ञ
आहार तथा पोषण
बजेटमा परिकल्पना गरिएको ‘फूड एन्ड ड्रग एडमिनिस्ट्रेसन’ नेपालमा कति सम्भव ?
यसपालिको बजेट वक्तव्यमा धेरै कुरा समेटिएका छन् जसमा खाद्य स्वच्छताको क्षेत्रका लागि पनि एउटा महत्त्वपूर्ण घोषणा आएको छ । बजेट वक्तव्यको बुँदा नम्बर ४८ (ठ) मा उल्लेख छ, ‘देशभित्र...
प्रतीक जोशी खाद्य अनुसन्धान अधिकृत
आयुर्वेद
खाली पेटमा कालो कफी पिउँदा स्वास्थ्यमा कस्तो असर पर्छ ?
आजकल धेरैजसो मानिसहरूले आफ्नो दिनको सुरुवात कालो कफीबाट गर्छन् । चियाको सट्टा कफीबाट दिनको सुरुवात गर्नु स्वास्थ्यका लागि राम्रो हुने विश्वास धेरैलाई छ । कफीले निद्रा लाग्न नदिने र...
क्यान्सरले हल्लाउन सक्छ, भत्काउन सक्दैन
क्यान्सर लागेको परिवार जतिसुकै धनी भए पनि क्षणभरमै गरिबीको रेखामा पुग्दो रहेछ।
निःसन्तान तथा बाँझोपन
वातावरण प्रदूषणले प्रजनन् स्वास्थ्यमा कस्तो असर गर्छ ?
यसले अण्डाणुको गुणस्तर कमजोर हुन सक्छ । डिम्बाशयको कार्यक्षमता समयभन्दा अगाडि घट्न सक्छ । हर्मोन असन्तुलन हुन सक्छ ।
डा. रश्मी श्रीश प्रजनन् तथा आईभीएफ विशेषज्ञ
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
गर्भपतन केवल ‘मेडिकल रिपोर्ट’ मात्र होइन
गर्भ रहनु केवल एउटा जैविक प्रक्रिया मात्र होइन, यो त एउटा दम्पतीको साझा सफलता हो । एउटी महिलाका लागि हजारौँ रंगीन सपनाहरूको प्रस्थानविन्दु हो । त्यस्तै गर्भपतन धेरैका लागि...
डा. बालकृष्ण साह प्रसूति तथा स्त्रीरोग विशेषज्ञ
स्वास्थ्य समाचार
डा. अरुण शाही अन्तर्राष्ट्रिय जेरियाट्रिक अन्कोलोजी समाजको प्रतिनिधि नियुक्त
२२ जेठ, काठमाडौं । क्यान्सर रोग विशेषज्ञ डा. अरुण शाही अन्तर्राष्ट्रिय जेरियाट्रिक अन्कोलोजी समाज (सिओग) को नेपाल प्रतिनिधिमा नियुक्त भएका छन् । सिओग वृद्धवृद्धामा हुने क्यान्सरको उपचार, अनुसन्धान र...
क्यान्सर
प्यान्क्रियाज क्यान्सरको उपचारमा नयाँ औषधिको परीक्षण उत्साहजनक
प्यान्क्रियाज ‘अग्न्याशय’ क्यान्सर संसारकै सबैभन्दा खतरनाक क्यान्सरमध्ये एक मानिन्छ । यो समस्या भएका बिरामीहरूको उपचारका विकल्पहरू सीमित रहँदै आएका छन् । तर अहिले नयाँ औषधिले बिरामी र चिकित्सक दुवैका...
आयुर्वेद
स्वर्णभष्म, घिउ र मह मिश्रित खुराक बच्चालाई किन खुवाउन थालिएको छ ?
देशभरका २५ वटा सरकारी आयुर्वेदिक स्वास्थ्य संस्थामार्फत सञ्चालन भइरहेको छ । यसमा आयुर्वेद अस्पताल, जिल्ला आयुर्वेद स्वास्थ्य केन्द्र तथा केही विशेष आयुर्वेदिक संस्थाहरू समावेश छन् ।
खाली खुट्टा हिंड्नु स्वास्थ्यका लागि साँच्चै फाइदाजनक छ ?
हिँड्नु स्वास्थ्यका लागि अत्यन्तै लाभदायक मानिन्छ । स्वास्थ्य राम्रो बनाउनकै लागि भनेर हरेक बिहान ‘मर्निङवाक’ गर्ने व्यक्तिहरू धेरै हुन्छन् । यसरी हिँड्दा अनिवार्य रूपमा जुत्ता वा चप्पल लगाइन्छ ।...
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
आमा तिम्रो सहनशीलता
मेनोपोजपछि धेरै महिलामा यस्तै समस्या देखिन्छ । तर हाम्रो समाजमा यो विषय अझै अँध्यारो कोठामा बन्द छ ।
डा. बालकृष्ण साह प्रसूति तथा स्त्रीरोग विशेषज्ञ
आहार तथा पोषण
हरेक दिन कागती पानी पिउँदा हुन्छन् यी ६ फाइदा
अमिलो फल कागती, हाम्रो भान्साको एक महत्वपूर्ण हिस्सा हो । यो बहुउपयोगी छ । दाल, तरकारी तथा अचारमा हालेर होस वा चिया तथा तातोपनीसँग मिसाएर हामीले दैनिकजसो कागतीको सेवन...
मोटोपन
सर्वेक्षणको रिपोर्ट : नेपालसँग जोडिएको सिक्किममा महिलाको तौल धेरै बढ्यो
नेपालसँग सीमा जोडिएको भारतको सिक्किम राज्यमा मोटोपनको समस्या धेरै बढेको सर्वेक्षणले देखाएको छ । विशेष गरी सिक्किमका महिलाको तौल पछिल्ला वर्षमा धेरै बढेको पाइएको छ । भारतको केन्द्रीय स्वास्थ्य...
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
साना तनावले पनि बिगार्न सक्छ मानसिक स्वास्थ्य
बिहान उठ्नेबित्तिकै मोबाइलमा आएका दर्जनौं सन्देश, कार्यालय पुग्नुअघि ट्राफिकको झन्झट, सहकर्मीको एउटा अप्रिय टिप्पणी, घर फर्किंदा भेटिने जिम्मेवारीको चाङ र राति सुत्नुअघि सामाजिक सञ्जालमा देखिने अरूको ‘सफल’ जीवन ।...
डा. बासुदेव कार्की सिनियर कन्सल्टेन्ट साइक्यार्टिस्ट
मधुमेह तथा थाइराइड रोग
‘नुनमा आयोडिन’ कि ‘आयोडिनमा नुन’ ?
कैलाली जिल्लामा काम गर्ने दौरानमा एक जना स्वास्थ्यकर्मीसँग संवाद भयो । नसर्ने रोग सम्बन्धी छलफल हुँदै गर्दा उहाँले भन्नुभयो, ‘सर, यहाँ केही घरपरिवारले अझै पनि ढिका नुन प्रयोग गर्छन्...
आयुर्वेद
आयुर्वेदिक औषधि : विश्वास गर्ने कि डराउने ?
एकथरी मानिस आयुर्वेदिक हो भने शतप्रतिशत सुरक्षित हुन्छ भनेर जथाभावी प्रयोग गर्छन् । अर्काथरी भने यसले शरीर बिगार्छ भनेर पूर्ण रूपमा डराउँछन् ।
क्यान्सर
क्यान्सर उपचारमा नयाँ औषधिको परीक्षण सफल, चिकित्सकहरू उत्साहित
हालै सार्वजनिक गरिएको अनुसन्धानको एक नतिजाले क्यान्सरको उपचारमा नयाँ आशाको सञ्चार गरेको छ । अमेरिकी कम्पनी जोन्सन एन्ड जोन्सनले विकास गरेको यो औषधि जटिल चरणमा पुगेको क्यान्सरको उपचारमा समेत...
आहार तथा पोषण
के सुत्नुअघि दूध पिउनु साँच्चिकै फाइदाजनक छ ?
दूधलाई धेरै पोषणयुक्त पेय पदार्थ मानिन्छ । दूध र यसबाट बनेका परिकारले शरीरलाई पोषण दिने, बलियो बनाउने र मानसिक शान्ति प्रदान गर्ने मानिन्छ । आयुर्वेदका अनुसार, सही तरिकाले र...
आयुर्वेद
स्वादिलो मात्रै होइन, स्वास्थ्यका लागि समेत अतिउपयोगी भुइँकटहर
यो चर्को गर्मीमा शरीरलाई चाँडै डिहाइड्रेट गर्न सक्छ । देशले तीव्र गर्मी अनुभव गरिरहेको छ । यस्तो अवस्थामा, स्वास्थ्यप्रति थोरै लापरवाहीले पनि तपाईंको स्वास्थ्य बिग्रन सक्छ । त्यसैले, यस...
आहार तथा पोषण
‘जिन्सा २०२६’ सम्मेलनमा पोषणको भविष्यबारे बहस
काठमाडौं । पोषण तथा डाइटेटिक्स क्षेत्रलाई अन्तर्राष्ट्रिय अभ्यास, नवीन अनुसन्धान र उदीयमान प्रविधिसँग जोड्ने उद्देश्यसहित आयोजित ‘जिन्सा २०२६’ अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलन सम्पन्न भएको छ । योर डायटिसियनको आयोजनामा भएको सम्मेलनमा...
संक्रामक रोग (फ्लु, कोरोना भाइरस)
हैजा समाप्त भएको छैन, लापरवाही भयो भने फेरि फैलिन सक्छ
हैजामा शरीरबाट धेरै पानी बाहिरिन्छ । मैले सयौँ बोतल सलाइन चढाएर बल्ल ज्यान बचेका बिरामी पनि देखेको छु ।
मुटु रोग (उच्च रक्तचाप)
गलत व्यायामले जान सक्छ ज्यान : कस्तो व्यायाम, कति र कहिले गर्ने ?
निस्क्रिय भन्दा सक्रिय जीवनशैली भएका मानिसमा हृदयाघात र मृत्युको जोखिम उल्लेखनीय रूपमा कम हुन्छ- यो अनुमान होइन, विज्ञानले प्रमाणित गरेको तथ्य हो ।
डा. रन्जित बराल वरिष्ठ मुटुरोग विशेषज्ञ तथा उड्डयन चिकित्सा परामर्शदाता एवं जनरल फिजिसियन
आहार तथा पोषण
कुन उमेरका बालबालिकालाई दैनिक कति प्रोटिन चाहिन्छ ?
आफ्ना बच्चा निरोगी रहुन्, बलियो बन्नुन् भन्ने चाहना कसलाई हुँदैन र ! त्यसका लागि आमाबुबा तथा अभिभावकले सकेसम्म प्रयास गरिरहेकै हुन्छन् । उनीहरूलाई पोषण पुगेको छ, छैन भन्ने कुरामा...
आयुर्वेद
पञ्चकर्म : गाडी सर्भिसिङ जस्तै शरीरको सम्पूर्ण सफाइ गर्ने विधि
आयुर्वेदलाई विश्वकै पुरानो प्राकृतिक चिकित्सा प्रणाली मानिन्छ । यसै आयुर्वेद भित्रको अत्यन्त महत्वपूर्ण र वैज्ञानिक मानिने उपचार पद्धति हो पञ्चकर्म । धेरै मानिसले पञ्चकर्मलाई मसाज वा स्पा उपचार जस्तो...
स्वास्थ्य समाचार
स्वास्थ्य बीमाको संकट : समस्या बजेटको मात्रै कि नैतिकता र प्रणालीको पनि ?
स्वास्थ्य बीमा कार्यक्रम धराशायी हुनुमा बिरामी, अस्पताल र फार्मेसीको त्रिपक्षीय स्वार्थ र बेथिति जोडिएको छ ।
डा. बालकृष्ण साह प्रसूति तथा स्त्रीरोग विशेषज्ञ
स्वास्थ्य समाचार
सिभिल अस्पतालका निर्देशक डा. रेग्मीले दिए राजीनामा, डा.शर्मालाई जिम्मेवारी
१४ जेठ, काठमाडौं । बानेश्वरस्थित स्थिति निजामती कर्मचारी (सिभिल) अस्पतालका कार्यकारी निर्देशक डा. मोहनचन्द्र रेग्मीले राजीनामा दिएका छन् । रेग्मीले मुख्य सचिव समक्ष राजीनामा दिएका हन् । प्रसूति तथा...
स्वास्थ्य समाचार
किन आवश्यक छ आगामी बजेटमा स्वास्थ्य कर ?
नेपालको अन्तःशुल्क प्रणालीले कुल आन्तरिक राजस्वमा करिब २१ प्रतिशत योगदान दिँदै आएको छ ।
संक्रामक रोग (फ्लु, कोरोना भाइरस)
बर्ड फ्लू अलर्ट : पन्छीबाट मानिससम्म सर्न सक्ने भाइरस कति खतरनाक ?
यदि संक्रमित कुखुरा जोगाएर राखियो भने संक्रमण नियन्त्रण बाहिर जान सक्छ । यही कारणले विश्वभर संक्रमित क्षेत्रका पन्छी नष्ट गर्ने अभ्यास अपनाइन्छ,
स्वास्थ्य समाचार
इबोलाको नयाँ प्रजातिविरुद्ध खोप विकास गरेको रुसको दावी
दूतावासका अनुसार रुसले खोप विकास गरेको घोषणा स्वास्थ्य मन्त्री मिखाइल मुराश्कोले गरेका हुन् ।
स्वास्थ्य समाचार
चर्को घामबाट भित्र पस्नेबित्तिकै धेरै चिसो पानी पिउनु हुँदैन किन ? ५ कारण
अहिले गर्मी बढिरहेको छ । यसबाट बच्न र राहत पाउन हामी अनेक उपाय खोजिरहेका हुन्छौँ । अधिकांश व्यक्तिलाई गर्मीको बेलामा घरभित्र मात्रै बसेर निर्वाह हुने अवस्था छैन । काम...
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
परदेशको तनाव : मानसिक अस्पतालमा बढ्दै युवाको भीड
विदेशमा धेरै नेपालीहरू अत्यधिक व्यस्तता र सीमित सामाजिक सम्बन्धका कारण एक्लोपनमा बाँचिरहेका हुन्छन् ।
डा. इश्वरी खनाल मनोचिकित्सक
स्वास्थ्य समाचार
चिकित्सा शिक्षा आयोगको उपाध्यक्षमा डा. श्रीकृष्ण गिरी
डा. गिरी आयोगका पूर्वउपाध्यक्ष समेत हुन् । आयोगको स्थापना कालदेखि उपाध्यक्षको जिम्मेवारी पाएका उनी ४ वर्षे कार्यकाल पूरा गरी बाहिरिएका थिए ।
स्वास्थ्य समाचार
४० कटेसी रमाउने होइन, जीवनशैली सुधार गर्ने हो
जब तपाईँको उमेर ४० प्लस पुग्छ, निश्चित संकेतहरू देखिएको हुन्छ । कोलेस्टेरोल बढ्न थालेको हुन्छ, सुगर चाहिँ प्रि–डाइबिटिजको अवस्थामा हुन्छ । प्रेसर तल–माथि हुन थाल्छ ।
डा. जगदीशकुमार क्षेत्री जेष्ठ नागरिक रोग विशेषज्ञ
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
तनावले शरीरका कुन–कुन अंगमा कसरी असर गर्छ ?
लामो समयसम्म तनावमा रहेका व्यक्तिमा छिटोछिटो सास फेर्ने, हातखुट्टा झमझम गर्ने, चक्कर लाग्ने अवस्था पनि सिर्जना हुन्छ ।
आहार तथा पोषण
नेपालमा पहिलो पटक ‘जिन्सा २०२६’ : पोषणको भविष्यबारे अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलन हुँदै
११ जेठ, काठमाडौं । नेपालमा पोषण तथा डाइटेटिक्स क्षेत्रलाई अन्तर्राष्ट्रिय अभ्यास र प्रविधिसँग जोड्ने उद्देश्यसहित ‘जिन्सा २०२६’ नामक अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलन आयोजना हुने भएको छ । गट हेल्थ, इन्सुलिन रेसिस्टेन्स,...
आहार तथा पोषण
अमेरिकामा किन चलिरहेको छ ‘बाइबलमा आधारित खानेकुरा’ को ट्रेन्ड ?
यो प्रवृत्ति खानामा मात्रै सीमित छैन । यो भागदौडमुक्त, अधिक प्राकृतिक र कम तनावपूर्ण जीवनको चाहनासँग पनि जोडिएको छ ।
क्यान्सर
‘मेडिकल मिराकल’ : दुर्लभ क्यान्सर जितिन् शान्ति थामीले
शारीरिक पीडाभन्दा ठूलो मानसिक शक्ति हुन्छ भन्ने कुरा शान्तिले ५ वटा शल्यक्रिया, संक्रमण र अनिश्चितताको बीचमा पनि प्रमाणित गरेकी छिन् ।
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
महिलालाई सताउने ‘पीसीओएस’ को फेरियो नाम, ‘पीएमओएस’ हुँदा के फरक पर्छ ?
अनुहारमा रौं आउनु, तौल बढ्नु, कपाल झर्नु वा गर्भधारणमा कठिनाइ आउँदा धेरै महिलाहरू मानसिक रूपमा कमजोर महसुस हुनसक्छ
छाला तथा सौन्दर्य रोग
कोलेजन सप्लिमेन्टले साँच्चै चाउरीपन घटाउँछ ? अध्ययनमा देखियो यस्तो नतिजा
आजकल दिन प्रतिदिन प्रदूषण बढ्दै गएको छ । खराब वातावरणले हाम्रो छाला प्रभावित भइरहेको छ । धूलो–माटोको सम्पर्क, गलत खानपान, युभी किरण र तनावपूर्ण जीवनशैलीका कारण हाम्रो छाला उमेर...
क्यान्सर
क्यान्सरका अत्यावश्यक औषधि अभाव : तत्काल गर्नुपर्ने ४ काम
प्रत्येक नागरिकले आफनो स्वास्थ्य उपचार गर्न पाउनु नेपालको संविधानले प्रत्याभूत गरेको मौलिक अधिकार हो । अहिले नेपालमा क्यान्सर जस्तो घातक रोगसँग लडिरहेका सयौँ बिरामीका लागि यो अधिकार केवल कागजमा...
डा. अरुण शाही क्यान्सररोग विशेषज्ञ
बालरोग
नवजात शिशु एकदम ठीक देखिन्छ, तैपनि किन गरिन्छ ‘न्यूबर्न स्क्रिनिङ ?’
नेपालमा वंशाणुगत रोगहरूको जोखिम, आफन्तबीच विवाह हुने प्रचलन तथा स्वास्थ्य सेवाको सीमित पहुँचलाई हेर्दा न्युबर्न स्क्रिनिङ अझै महत्वपूर्ण देखिन्छ ।
डा. जीवन अधिकारी कन्सल्टेन्ट प्याथोलोजिस्ट, नेशनल प्याथ ल्याब
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
तल्लो पेट लगातार दुख्नु कतै ‘पीआईडी’को समस्या त होइन ?
सुरुमा सामान्य संक्रमण जस्तो देखिए पनि, लामो समयसम्म रहँदा यसले प्रजनन अंगहरूमा स्थायी क्षति पुर्याउन सक्छ ।
डा. कुमकुम झा स्त्री तथा प्रसूतिरोग विशेषज्ञ
आहार तथा पोषण
गर्मीमा धेरै पिइने यी पेय पदार्थहरू : न साँच्चै शीतलता दिन्छन्, न स्वस्थ हुन्छ
अब दिनदिनै गर्मी बढ्दै छ । गर्मी मौसमसँगै तुरुन्त चिसो अनुभव गराउने विभिन्न प्रकारका पेय पदार्थको बिक्री तथा प्रयोग ह्वात्तै बढ्ने गर्छ । खाना, खाजाको समयमा होस् या कतै...
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
असुरक्षित गर्भपतन : कतै समाजिक बाध्यता त होइन ?
केही वर्ष अगाडि अस्पतालको बहिरंग ओपिडीमा बिरामी हेर्दै गर्दा, एक २८ वर्षीया महिला आफ्नो चौथो गर्भको परीक्षणका लागि आइन् । सबै जाँचपश्चात् उनले भिडियो एक्सरेमा छोरा छ कि छोरी...
आहार तथा पोषण
कस्तो पौष्टिक तत्त्व हो बायोटिन ? यस कारण चाहिन्छ हाम्रो शरीरलाई
बायोटिनलाई भिटामिन ७, भिटामिन एच र इन्जाइम आर पनि भनिन्छ। यो बी कम्प्लेक्स समूहसँग सम्बन्धित एक पानीमा घुलनशील भिटामिन हो । यो भिटामिनले शरीरलाई कार्बोहाइड्रेट, बोसो र प्रोटिनलाई ऊर्जामा...
छाला तथा सौन्दर्य रोग
अनावश्यक रौं हटाउने ‘लेजर हेयर रिमुभल’ कति सुरक्षित ?
हालसम्म लेजरले गर्भमा प्रत्यक्ष हानि गर्छ भन्ने ठोस प्रमाण छैन, तर पर्याप्त अनुसन्धान नभएकाले चिकित्सकहरू सामान्यतया गर्भावस्थामा लेजर नगर्न सल्लाह दिन्छन् ।
क्यान्सर
स्तन क्यान्सर : जान्नुहोस् हरेक महत्वपूर्ण प्रश्नको उत्तर ।
स्तन क्यान्सर विश्वभर महिलामा सबैभन्दा धेरै देखिने क्यान्सरमध्ये एक हो । पछिल्ला वर्षहरूमा नेपालमा पनि स्तन क्यान्सरका बिरामीको संख्या बढ्दै गएको चिकित्सकहरू बताउँछन् । पहिले यो रोग उमेर पुगेका...
आयुर्वेद
एसईईसी पछि आयुर्वेद पढाइ : छिटो रोगजारीका लागि एक विकल्प
एसईई पास गरेपछि धेरै विद्यार्थीहरू प्लटु पढ्छन् । चिकित्सा तथा इन्जिलियरिङ क्षेत्रमा लाग्ने चाहना भएकाहरू विज्ञान विषय पढ्छन् । कोही व्यवस्थापन, कोही मानविकी तथा कोही शिक्षा शास्त्रतिर लाग्छन् ।...
डा. अमृत भण्डारी आयुर्वेदिक चिकित्सक
आहार तथा पोषण
सरकारी अस्पतालको खाना : खिचडी तरिकाले अनावश्यक खर्च
देशभरका सबै सरकारी अस्पतालमा यो प्रणाली लागू गर्दा बचतको आकार अझ ठूलो हुन्छ । उच्च अकुपेन्सी भएका अस्पतालहरूमा यो बचत १ अर्ब ५० करोडदेखि २ अर्ब ५० करोड सम्म...
स्वास्थ्य समाचार
संसार छाडेका मान्छेले दिएको एक ‘बोनस जिन्दगी’
दुईवटा अंग प्रत्यारोपण गरेको मान्छे उनको बाँकी जीवन के सहज होला र ? शिवका आफन्त र उनलाई चिनेजानेकाहरूको मनमा यही सन्देह थियो ।
मुटु रोग (उच्च रक्तचाप)
हेर्दा फिट देखिंदैमा ढुक्कले नबसौं, उच्च रक्तचापले पार्न सक्छ समस्या
अहिले उमेर कम छ भनेर ढुक्क नहुने, नियमित रक्तचाप जाँच गर्ने र स्वस्थ जीवनशैली अपनाउने बानी अत्यन्त आवश्यक भइसकेको छ ।
निःसन्तान तथा बाँझोपन
बढ्दैछ पुरुषमा बाँझोपनको समस्या, दोषको भारी माहिलामाथि नै
नेपालका पुराना अध्ययनहरूले मम्प्स र संक्रमणलाई पुरुष बाँझोपनको महत्वपूर्ण कारण मानेका छन् ।
डा. दीपा चुडाल प्रसूति तथा स्त्रीरोग विशेषज्ञ
संक्रामक रोग (फ्लु, कोरोना भाइरस)
घातक इबोला भाइरसको पुनरागमन : नेपालमा जोखिम कति ?
विज्ञहरूका अनुसार इबोला अत्यन्त घातक भए पनि समयमै पहिचान, आइसोलेसन र निगरानीमार्फत नियन्त्रण गर्न सकिने रोग हो ।
आहार तथा पोषण
खानाको मज्जा लिँदै कसरी फिट रहन सकिन्छ ?
मन र शरीरको सम्बन्धले हाम्रो भोकमा प्रभाव पार्छ । त्यसैले यो केवल के खाइयो भन्नेमा मात्र निर्भर गर्दैन, बरु त्यसबारे कसरी सोचिन्छ भन्नेमा पनि निर्भर गर्छ । हामीले खाने...
नाक, कान तथा घाँटीरोग
कानमा इयरबड्स लगाएर सुत्दा के हुन्छ ?
अहिले धेरैले राति सुत्ने बेला कानमा इयरबड्स हालेर संगीत, पोडकास्ट वा ह्वाइट नोइज सुन्ने गर्छन् । बाहिरको हो–हल्ला, पार्टनरको घुर्ने बानी वा मनमा खेलिरहेका अनगिन्ती कुराहरूलाई शान्त पार्न धेरैले...
क्यान्सर
इम्युनोथेरापी के हो ? क्यान्सरको उपचारमा कति प्रभावकारी छ ?
कुनै पनि औषधि साइड इफेक्ट बिना हुँदैन । किमोथेरापीका दुष्प्रभाव हुन्छन् तर इम्युनोथेरापीका हुँदैनन् भन्नु गलत हुन्छ ।
स्वास्थ्य समाचार
नयाँ ठाउँमा जाँदा किन लाग्दैन मस्त निद्रा ?
मानिसको जीवनमा एउटा रोचक विरोधाभास छ । घरबाट केही दिन बाहिरका पेसागत, अफिसियल कार्यक्रम, भोजभतेर वा उत्सवहरूमा जाँदा पनि घरको जस्तो मस्त निन्द्रा लाग्दैन । बाहिर कामको चटारो कहिले...
डा. बालकृष्ण साह प्रसूति तथा स्त्रीरोग विशेषज्ञ
स्वास्थ्य समाचार
‘असल नियतले गरिएको उपचारलाई अपराधसँग जोड्न हुँदैन’
३ जेठ, काठमाडौं । चिकित्सकले बिरामीको ज्यान बचाउने उद्देश्यले दिएको उपचारलाई अपराधसँग जोडेर हेर्न नहुने न्यायाधीशहरूले बताएका छन् । असल नियतले गरिएको उपचार र अपराधबीच स्पष्ट भिन्नता छुट्याउनुपर्ने भनाइ...
क्यान्सर
फुटबल खेलाडी सनम विकको उपचारका लागि २२ लाख ५३ हजार संकलन
३ जेठ, काठमाडौं । बोन म्यारो क्यान्सरसँग संघर्षरत मोरङको उर्लाबारी–३ निवासी २० वर्षीय सनम बिकको उपचारका लागि ‘सनम बिक बचाउ अभियान’ जारी छ । उनी उदयमान फुटबल खेलाडी रहेका...
छाला तथा सौन्दर्य रोग
सडक किनारमा हुने पार्थेनियमको झार प्रकोप : छालाको रोगको मौन महामारी
के तपाईंको अनुहार, घाँटी वा छातीमा बारम्बार चिलाउने, रातो दाग देखिने हुन्छ ? कारण हुन सक्छ– पार्थेनियम झार । नेपाल र भारतका सडक किनार, खाली जमिन, खेतबारी, निमार्ण क्षेत्र...
डा. विकास पौडेल छाला, यौन तथा सौन्दर्य विशेषज्ञ
स्वास्थ्य समाचार
स्वास्थ्य मन्त्रालयको नाममा जोडिएका थरीथरीका पुच्छर : २००७ सालदेखि २०८३ सम्म
२००७ सालदेखि अहिलेसम्म करिब एक दर्जन पटक स्वास्थ्य मन्त्रालयको नाम हेरफेर भएको पाइन्छ ।
डा. झलक गौतम जनस्वास्थ्यविद्
बारम्बार कान पाक्छ ? समयमै उपचार नगर्दा फाट्न सक्छ जाली
कानको जाली फाटेको कारण कानमा संक्रमण बढ्दै गएर मस्तिष्कसम्म नै संक्रमण पुग्ने हुन सक्छ । साथै मस्तिष्कमा पिप जम्ने, मुख बाङ्गो हुनेदेखि लिएर सुन्ने क्षमता पूरै हराउने पनि हुन्छ...
स्वास्थ्य समाचार
शहीद मेमोरियल अस्पतालका स्वास्थ्यकर्मी सेवा छोडेर आन्दोलनमा
१ जेठ, काठमाडौं । काठमाडौंको कलंकीस्थित शहीद मेमोरियल अस्पतालका स्वास्थ्यकर्मी उचित पारिश्रमिक नपाएको भन्दै आन्दोलनमा उत्रिएका छन् । शुक्रबारदेखि उनीहरू आकस्मिक बाहेकका सेवा छोडेर आन्दोलनमा उत्रिएका हुन्। श्रम शोषणमा...
बालरोग
शिशुमा एसिड रिफ्लक्स भएको कसरी थाहा पाउने ? कारण र सामाधानका उपाय
शिशु रोइरहन्छ, दूध खान मानेको छैन, बारम्बार बान्ता गरिरहन्छ र सास फेर्दा पनि घरघराहट सुनिन्छ भने अभिभावकहरूलाई निकै चिन्ताको विषय हुने गर्छ । यी लक्षणहरू कहिलेकाहीँ एसिड रिफ्लक्सको संकेत...
डा. बाबुराम पाण्डे बालरोग विशेषज्ञ
आहार तथा पोषण
पेटको स्वास्थ्यका लागि प्रिबायोटिक्स वा प्रोबायोटिक्स, कुन बढी महत्त्वपूर्ण ?
आजभोलिको व्यस्त जीवनशैली, खराब खानपान, तनाव र बारम्बार एन्टिबायोटिकको प्रयोगले हाम्रो गट हेल्थमा ठूलो असर पारिरहेको छ । समग्र स्वास्थ्यको आधार नै गट हेल्थ हो भन्ने कुरा स्वास्थ्य विज्ञानले...
आयुष अधिकारी पोषणविद्
छाला तथा सौन्दर्य रोग
फोहोर तकियामा सुत्दा देखिन सक्छन् यी ५ स्वास्थ्य समस्या
हाम्रा दिनभरिका सबै पीडा, थकान, तनावलाई भुलेर आराम गर्ने ठाउँ हो बिछ्याउना । त्यो बिछ्याउनाको महत्वपूर्ण भाग हो सिरानी अर्थात तकिया । आरामदायी निद्राका लागि तकियाको उचाइ ठिक हुनु,...
प्रजनन स्वास्थ्य सेवा सर्वसुलभ र पहुँचयोग्य बनाउन आग्रह
काठमाडौं । गर्भपतन सेवा गुणस्तरीय, सर्वसुलभ, पहुँचयोग्य र सुरक्षित नभएको राष्ट्रियसभाको सार्वजनिक नीति तथा प्रत्यायोजित विधायन समितिकी सभापति पूजा चौधरीले बताइन् । अन्तर्राष्ट्रिय महिला स्वास्थ्य दिवसको पूर्वसन्ध्यामा महिला, कानुन...
स्वास्थ्य समाचार
गोरखाका दुई स्वास्थ्य केन्द्रमा प्रयोगशालाका लागि ८० लाखको सामग्री प्रदान
३१ वैशाख, काठमाडौं । गोरखाका दुई स्वास्थ्य केन्द्रमा सुविधासम्पन्न प्रयोगशालाका लागि आवश्यक सामाग्री प्राप्त भएको छ । सम्भव नेपालका संस्थापक अध्यक्ष प्रेमकुमार खत्रीको पहलमा गोरखा नगरपालिका–२ को कोखेआहाले शहरी...
क्यान्सर
जीवन र मृत्युको मोलतोलमा अल्झिएको एउटा मान्छे (भिडियो)
बोनम्यारो प्रत्यारोपणबिना पूर्ण उपचार अधुरो छ । औषधि सकिएको छ, पैसा छैन । तर पनि प्रवीण हार मानेका छैनन् ।
स्वास्थ्य समाचार
चिकित्सा शिक्षा आयोगको उपाध्यक्ष पदका लागि दरखास्त आह्वान
३० वैशाख, काठमाडौं । चिकित्सा शिक्षा आयोगको उपाध्यक्ष पदका लागि दरखास्त आह्वान भएको छ । आयोगद्वारा गठित सिफारिस समितिले बुधबार सूचना जारी गर्दै दरखास्त आह्वान गरेको हो । समितिले...
बाल क्यान्सरका बिरामी किन ढिलो अस्पताल पुग्छन् ?
बाल रोक्ने मुख्य उपाय भनेको प्रारम्भिक लक्षण चिन्नु र ढिलो नगरी विशेषज्ञ चिकित्सकको सल्लाह लिनु नै हो ।
स्वास्थ्य समाचार
नर्सको सवालमा राज्यको मौनता निराशाजनक र अपमानजनक
आज अन्तर्राष्ट्रिय नर्स दिवस। फ्लोरेन्स नाइटिङ्गेलको जन्मदिनको अवसरमा विश्वभर नर्सिङ पेसाप्रति सम्मान व्यक्त गरिँदैछ । यस दिवसका अवसरमा आज नेपालमा औपचारिक वक्तव्य, शुभकामना तथा नर्सहरूका तस्वीरले सामाजिक सञ्जालमा छाइरहेका...
मोटोपन
घटेको तौल पुन: बढ्न नदिन दैनिक कति पाइला हिँड्नुपर्छ ?
खराब खानपान र निस्क्रिय जीवनशैलीका कारण अहिले अनावश्यक तौल बढ्नु धेरैका लागि चिन्ताको विषय बनेको छ । बढेको तौल घटाउनका लागि मानिसहरूले धेरै मेहनत गरिरहेका हुन्छन् । खानपानको व्यवस्थापनदेखि...
आहार तथा पोषण
हामीलाई फरक-फरक खानेकुरा खाने तीव्र इच्छा किन हुन्छ ? जानौं कारण
धेरै पटक हामीलाई अचानक कुनै विशेष खानेकुरा खाने तीव्र इच्छा हुन्छ जस्तै चकलेट, चटपटे, कुरकुरे, गुलियो वा नुनिलो आदि । यसलाई हामी क्रेभिङ भन्छौं । यो केवल मनको कुरा...
संक्रामक रोग (फ्लु, कोरोना भाइरस)
विश्व तरंगित हान्ता भाइरसबाट नेपाल कति जोखिममा ?
धेरै सरुवा रोगको सुरुवाती लक्षणहरू एकअर्कासँग धेरै मिल्दोजुल्दो हुने हुँदा प्रयोगशाला परीक्षण संक्रमण छुट्याउन सहायक सिद्ध हुने गर्छ ।
डा. शेरबहादुर पुन संक्रामक रोग विशेषज्ञ
यौन तथा प्रजनन रोग
किशोर–किशोरीलाई यौन तथा प्रजनन शिक्षा किन अत्यावश्यक छ ?
धेरै किशोर–किशोरीलाई कहाँ जाने, कसरी सेवा लिने, गोपनीयता हुन्छ कि हुँदैन, परिवारले थाहा पाउँछ कि भन्ने डर हुन्छ
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
उत्तानो पारेर सुत्केरी गराउनु गलत, तर किन छ अझै त्यही अभ्यास ?
प्रसवको समयमा महिलाले अनुभव गर्ने पीडा शरीरको अवस्था, बच्चाको स्थिति र अपनाइएको मुद्रासँग सम्बन्धित हुन्छ ।
स्वास्थ्य समाचार
बालपोषण भत्ता सबै जिल्लामा विस्तार गर्न माग
२८ वैशाख, काठमाडौँ । बालपोषण भत्ता ७७ वटै जिल्लामा विस्तार गरी बालबालिकामा लगानी बढाउनुपर्ने माग सरोकारवालाले राखेका छन् । सामाजिक सुरक्षा नागरिक समाज सञ्जालले आयोजना गरेको नीतिगत बहस कार्यक्रममा...
नाक, कान तथा घाँटीरोग
मौसम बदलिँदा हुने एलर्जीबाट बच्ने ९ उपाय
विश्वभर करिब ४० करोड मानिस ‘एलर्जिक राइनाइटिस’बाट पीडित छन् । यसबाट नेपाल, भारत जस्ता देश पनि अछुतो छैनन् । यो यस्तो अवस्था हो, जसमा हावामा रहेका एलर्जी गराउने तत्व...
यौन तथा प्रजनन रोग
के मोटोपनाले सम्बन्धमा दूरी ल्याउन सक्छ ?
मोटोपना केवल शरीरको आकार बढ्ने समस्या मात्र होइन, यसले मानिसको मानसिक स्वास्थ्य, आत्मविश्वास, सम्बन्ध र दाम्पत्य जीवनमा समेत गहिरो असर पार्न सक्छ । पछिल्ला वर्षहरूमा विश्वभर मोटोपनाको समस्या तीव्र...
डा. ऋत पौडेल मनोचिकित्सक तथा यौनविद्
रक्तरोग
थालेसिमिया : नेपालमा एक वंशानुगत रक्त विकारको चुनौती
थालेसिमिया रगतसम्बन्धी एक वंशानुगत रोग हो । यो रोगमा शरीरले रातो रक्त कोशिकाको मुख्य प्रोटिन हेमोग्लोबिन बनाउन सकेन भने रक्तअल्पता (एनीमिया) हुन्छ । यही कारण शरीरका विभिन्न अंगहरू प्रभावित...
डा. ऋतु लामिछाने बाल क्यान्सररोग विशेषज्ञ
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
बिहेपछि महिलाहरूको महिनावारीमा किन हुन्छ परिवर्तन ?
विवाहपछि महिलाहरूमा धेरै शारीरिक, मानसिक र हर्मोनल परिवर्तन देखिन सक्छन् । यसमा महिनावारी समयमा नहुनु ढिलो हुनु, अनियमित हुनु वा प्रवाहमा परिवर्तन हुनु सामान्य कुरा हो । विवाहपछि केवल...
डा. सचिनकुमार यादव प्रसूति तथा स्त्रीरोग विशेषज्ञ
सर्पदंश
नेपालमा पाइने विषालु सर्प कुन-कुन हुन् ?
आफ्नो क्षेत्रमा पाइने सर्पहरूको बारेमा जानकारी राख्ने । विषालु र अविषालु सर्पहरूको भिन्नताबारे आधारभूत ज्ञान राख्नुपर्छ ।
निःसन्तान तथा बाँझोपन
फोलिक एसिड : के गर्भयोजना बनाइरहेका दम्पती दुवैले खानुपर्छ ?
गर्भयोजना कुनै पनि दम्पतीको जीवनको महत्वपूर्ण र जिम्मेवार निर्णय हो । स्वस्थ सन्तान जन्माउनका लागि केवल गर्भधारणपछि मात्र होइन, गर्भधारण अघि नै शरीरलाई तयार पार्नु आवश्यक हुन्छ । आधुनिक...
डा. आकृति भारती नि:सन्तान तथा प्रसूती विशेषज्ञ
हान्ता भाइरस : ५० प्रतिशतसम्म मृत्युदर हुने जोखिमपूर्ण संक्रमण अहिले किन चर्चामा छ ?
सामान्यतया हान्ता भाइरस एउटा मानिसबाट अर्को मानिसमा सर्दैन। तर, दक्षिण अमेरिकामा पाइने 'एन्डिज' नामक प्रजातिको हान्ता भाइरसको हकमा भने सीमित मात्रामा मानिसबाट मानिसमा सङ्क्रमण सरेका केही घटनाहरू रेकर्ड गरिएका...
वीर अस्पतालका निर्देशक डा.दिलीप शर्माले दिए राजीनामा
स्वास्थ्य सेवाको दशौं तहका कर्मचारी रहेका डा.शर्मा २०८१ फागुनमा वीर अस्पतालको निर्देशकमा नियुक्त भएका थिए ।
चिकित्सक संघको अध्यक्षमा डा.बद्री रिजाल विजयी, अन्य पदमा को–को ?
काठमाडौं उपत्यकाबाहिर वैशाख ४ र ५ गते अनि काठमाडौं उपत्यकामा वैशाख १७ र १८ गते निर्वाचन भएको थियो ।
स्नायु तथा नसा रोग
हाम्रो शरीरमा कसरी सञ्चालन भइरहेको हुन्छ सर्क्युलेटरी सिस्टम ?
मानव शरीर विभिन्न प्रणालीहरूको सहकार्यबाट सञ्चालित हुन्छ, जस्तै पाचन प्रणाली, स्नायु प्रणाली, श्वासप्रश्वास प्रणाली, प्रजनन प्रणाली आदि । यिनै मध्ये एक अत्यन्त महत्वपूर्ण प्रणाली हो सर्क्युलेटरी सिस्टम अर्थात परिसंचरण...
डा. सन्दीप राज पाण्डे भास्कुलर तथा इन्डोभास्कुलर सर्जन
स्वास्थ्य समाचार
आयुर्वेदिक क्लिनिकका रूपमा दर्ता गरेर अन्य उपचार गर्ने अस्पताल कारबाहीमा
२२ वैशाख, काठमाडौं । नेपाल मेडिकल काउन्सिलले काठमाडौंको मित्रपार्कमा रहेको हुवाई इन्टरनेशनल अस्पतालमाथि कारबाही गर्ने भएको छ । काउन्सिलको टोलीले सोमबार अस्पतालको स्थलगत अनुगमन गरेको रजिस्ट्रार डा. सतीस देवले...
आहार तथा पोषण
भोक नलागी खाना खाने बानी पर्न सक्छ भारी
दिनभरि निश्चित समयमा मुख्य खाना खाने बानी बसाल्दा शरीरले पनि त्यहीअनुसार भोकको संकेत दिन थाल्छ ।
आयुष अधिकारी पोषणविद्
स्नायु तथा नसा रोग
भक्तपुर क्यान्सर अस्पतालमा जटिल मस्तिष्क शल्यक्रिया
उक्त शल्यक्रियामा मस्तिष्कको रक्तनलीमा भएको एन्युरिज्मलाई क्लिप लगाएर उपचार गरिएको हो । एन्युरिज्म भनेको फुट्न सक्ने जोखिमयुक्त फोका हो ।
क्यान्सर
१२ संकेत, जुन स्तन क्यान्सर हुँदा देखिन्छ
एकातिर मात्र परिवर्तन देखिएमा झनै सचेत हुनुपर्छ । स्तनको आकार वा बनावटमा सानो फरक देखिए पनि ध्यान दिनु महत्त्वपूर्ण हुन्छ ।
डा. कपेन्द्रशेखर अमात्य वरिष्ठ सर्जिकल अन्कोलोजिस्ट
ताप्लेजुङमा निःशुल्क स्वास्थ्य शिविर, ९०६ को जाँच गर्दा देखिए यस्ता स्वास्थ्य समस्या
काठमाडौै । ताप्लेजुङ जिल्लामा वृहत निशुल्क स्वास्थ्य शिविर सञ्चालन गरिएको छ । शहिद धर्मभक्त राष्ट्रिय प्रत्यारोपण केन्द्र र डिचेन डोङ्ला स्मारक आँखा उपचार केन्द्रको सहयोग स्वास्थ्य शिविर सञ्चालन गरिएको...
स्वास्थ्य समाचार
के जलवायु परिवर्तनको असरले मानिसको उचाइ घट्दैछ ?
विगत १५० वर्षमा, मानवजातिको उचाइ उल्लेखनीय रूपमा बढेको छ । तर यो वृद्धि सुस्त हुन सक्ने संकेतहरू छन् । यसको एउटा सम्भावित कारण जलवायु परिवर्तन हो । विश्वव्यापी तापक्रम...
आहार तथा पोषण
खानेकुराका प्याकेटमा किन राखिएको हुन्छ फरक-फरक रङको संकेत ?
बजारबाट प्याकेटबन्द कुनै खानेकुरा किन्दा केवल स्वाद, ब्रान्ड वा अफर हेरेर मात्र किन्नु हुँदैन, रङ पनि हेर्नुपर्छ ।
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
गर्भावस्थामा हेयर स्मुदनिङ र स्ट्रेटनिङ गराउन मिल्छ ?
धेरै गर्भवती महिलाहरूको मनमा यो प्रश्न उठ्ने गर्छ कि गर्भावस्थाको समयमा हेयर स्मुदनिङ, स्ट्रेटनिङ, केराटिन ट्रीटमेन्ट वा रिबन्डिङ जस्ता सौन्दर्य उपचार गर्न मिल्छ कि मिल्दैन । सुन्दर देखिन चाहनु...
डा. मीना प्रधान स्त्री तथा प्रसूतिरोग विशेषज्ञ
क्यान्सर
लिम्फोमा क्यान्सर : रोग प्रतिरोधात्मक प्रणालीमै सुरु हुने गम्भीर रोग (भिडियो)
यदि घाँटी, काखी वा कम्मरको भागमा गाँठो देखियो र त्यो दुई–तीन हप्तासम्म पनि नघटेमा चिकित्सकलाई देखाउनु राम्रो हुन्छ ।
यौन तथा प्रजनन रोग
‘गर्भनिरोधक साधनका कारण नेपालको जनसंख्या ऋणात्मक भएको हल्ला गलत’
काठमाडौँ । नेपालमा जनसंख्यामा वृद्धि दर र प्रजनन् दरमा कमी भएकोले अब चाँडै जनसंख्या ऋणात्मक हुन्छ भनी गरिएको प्रचार मिथ्या भएको जानकारी गराइएको छ । महिला, कानुन र विकास...
स्वास्थ्य समाचार
बेहोस अवस्थामै अस्पताल पुर्याइएकी उपसभामुखको सुगर लेबल एकदमै कम
‘हिजो राति ज्वरो आएको थियो । बिहान अस्पताल आइपुग्दा उहाँको सुगर लेबल एकदमै कम थियो । बेहोसी अवस्थामा हुनुहुन्थो । अहिले होस आएको छ ।’
मुटु रोग (उच्च रक्तचाप)
रिसाउनु मुटुका लागि किन छ हानिकारक ?
रिसाएको बेला मुटु छिटो धड्किन्छ । बारम्बार यस्तो हुँदा मुटुका मांसपेशी कमजोर हुन सक्छन् ।
डा. रवि शाही मुटुरोग विशेषज्ञ
स्नायु तथा नसा रोग
‘हिरायामा’ : हात काँप्ने, मांसपेशी घट्दै जाने एक गम्भीर रोग
यो रोग प्रायः २० वर्षभन्दा कम उमेरका युवाहरूमा देखिन्छ र विशेषगरी केटाहरूमा यसको जोखिम बढी हुन्छ ।
डा. नरेन्द्र लामिछाने अकुपञ्चर विशेषज्ञ
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
रातको ३ बजे अचानक निद्रा किन खुल्छ ? यस्तो छ वैज्ञानिक कारण
धेरै मानिसहरूलाई रातको ठ्याक्कै ३ बजे वा ३ देखि ४ बजेको बीचमा अचानक निद्रा खुल्ने समस्या हुन्छ । कतिपयले यसलाई भूतप्रेत वा अशुभ संकेत मान्छन्, तर विज्ञानका अनुसार यो...
डा. बासुदेव कार्की सिनियर कन्सल्टेन्ट साइक्यार्टिस्ट
आहार तथा पोषण
के राति फल खानु हानिकारक हुन्छ ? जानौं वास्तविकता
धेरै मानिसहरू स्वस्थ रहनका लागि फलफूललाई आफ्नो दैनिकीमा समावेश गर्छन् । भिटामिन, फाइबर र एन्टिअक्सिडेन्टको उत्कृष्ट स्रोत हुन् फलफूल, जसले शरीरलाई फाइदा पुर्याउँछन् । तर एउटा प्रश्न प्रायः उठ्ने...
स्वास्थ्य समाचार
हाम्रो शरीरमा हुन्छन् विभिन्न प्रकारका बोसो, कुनको काम के ?
शरीरमा हुने बोसो ‘चिल्लो’ को प्रकारबारे धेरैलाई थाहा नहुन सक्छ । प्रत्येक व्यक्तिको शरीरमा फरक–फरक प्रकारको चिल्लो पदार्थ हुन्छ । चिल्लो पदार्थ शरीरका लागि अत्यन्त आवश्यक हुन्छ र यसले...
आयुष अधिकारी पोषणविद्
स्वास्थ्य समाचार
एआईबाट स्वास्थ्य सल्लाह लिनु सही कि गलत ? अनुसन्धानमा यस्तो देखियो
आजकल धेरै मानिसहरू स्वास्थ्यसम्बन्धी कुनै पनि प्रश्नको जवाफ पाउन एआई च्याटबटहरू जस्तै च्याटजीपीटी, ग्रोक, जेमिनाई आदि प्रयोग गर्छन् । एआईबाट स्वास्थ्य सल्लाह लिनु सही हो कि गलत ? यसबारे...
औषधि ज्ञान
एस्पिरिनले क्यान्सरको जोखिम कम गराउँछ, कसरी ?
४ हजार वर्ष पुरानो एस्पिरिन औषधि सामान्यतया दुखाइको उपचारमा प्रयोग हुन्छ । यो औषधिले केही विशेष प्रकारका ट्युमर बन्न दिँदैन र ती शरीरमा फैलिनबाट पनि रोक्ने क्षमता राख्छ ।...
स्वास्थ्य समाचार
स्वास्थ्यसँग जोडिएका १२ मिथकहरू, जसलाई तोड्नु आवश्यक छ
प्रतिदिन एउटा स्याउ खाएपछि डाक्टरकोमा जान नपर्ने भन्ने उखानमा विश्वास गर्ने व्यक्तिहरूको संख्या सायद निकै कम होला । तर ठूला र बढी चर्चित मिथकहरूको हकमा कुनमा विश्वास गर्ने र...
प्रा.डा. विद्या सागर प्रसाद इन्टरनल मेडिसिन
स्वास्थ्य समाचार
विदेशी नागरिकता लिने १७ डाक्टरको नाम दर्ता किताबबाट हटाइयो
११ वैशाख, काठमाडौं । नेपाल मेडिकल काउन्सिलले विदेशी नागरिकता लिने १७ नेपाली चिकित्सकको नाम दर्ता किताबबाट हटाएको छ । नेपाल मेडिकल काउन्सिल ऐन, नियमावली र नेपाल नागरिकता ऐनका आधारमा...
स्वास्थ्य समाचार
एक वर्षदेखि सञ्चालनमा एनआईपीटी सेवा, अब नेपालमै परीक्षण सम्भव
काठमाडौं । गर्भवती महिलाहरूका लागि भ्रूणमा सम्भावित क्रोमोजोम असामान्यताको जोखिम पहिचान गर्ने एनआईपीटी (नन–इनभेसिभ प्रिनेटल टेस्टिङ) सेवा नेपालमै विस्तार भएको छ । नेशनल प्याथ ल्याब (एनपीएल) ले यो सेवा...
हाड जोर्नी तथा नसा रोग
गर्दन दुख्ने समस्या किन बढ्दै छ यति धेरै ?(भिडियो)
जब नसाहरू च्यापिन थाल्छन्, तब दुखाइ हाततिर पनि जान्छ । हातमा झमझम गर्ने, लाटो हुने, कमजोरी महसुस हुने वा कहिलेकाहीँ प्यारालाइसिस जस्तो अवस्था पनि आउन सक्छ ।
डा. रुपेश राउत न्युरोसर्जन परामर्शदाता
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
गर्भपतन : सुरक्षित भनिएको देशमा किन भइरहेका छन् असुरक्षित मृत्यु ?
हामीले गर्भपतनलाई अधिकार त भन्यौँ । तर यसलाई अझै पनि ‘पाप’ वा ’गोप्य’ राख्नुपर्ने विषयको रूपमा व्याख्या गर्न छाडेनौँ ।
डा. बालकृष्ण साह प्रसूति तथा स्त्रीरोग विशेषज्ञ
९–५ ड्युटी : सेवा बिस्तार कि श्रम शोषण ?
स्वास्थ्य एक विशेष र संवेदनशील क्षेत्र हो । यो कुनैपनि सरकारको प्रमुख प्राथमिकतामा पर्नु स्वभाविक छ । बिगतमा सरकारले यस क्षेत्रलाई जनमुखी बनाउन प्रयासहरू गरेकै थिए । निर्वाचनपछि बनेको...
Login
+कृपया ध्यान दिनुहोस्:
- अब तपाइले कमेन्ट गर्नका लागि अनिवार्य रजिस्ट्रेसन गर्नुपर्ने छ ।
- आफ्नो इमेल वा गुगल, फेसबुक र ट्वीटरमार्फत् पनि सजिलै लगइन गर्न सकिने छ ।
- यदि वास्तविक नामबाट कमेन्ट गर्न चाहनुहुन्न भने डिस्प्ले नेममा सुविधाअनुसारको निकनेम र प्रोफाइल फोटो परिवर्तन गर्नुहोस् अनि ढुक्कले कमेन्ट गर्नहोस्, तपाइको वास्तविक पहिचान गोप्य राखिने छ ।
- रजिस्ट्रेसनसँगै बन्ने प्रोफाइमा तपाइले गरेका कमेन्ट, रिप्लाई, लाइक/डिसलाइकको एकमुष्ठ बिबरण हेर्नुहोस् ।