बुधबार, ११ फागुन, २०७३
OnlineKhabar.com

विचार

ओलीको उत्तेजना र प्रचण्डको खस्कँदो पाइन

दश वर्ष अघिसम्म ‘उग्रवामपन्थी’को अरोप खेपेका माओवादी अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाललाई अहिले ‘दक्षिणपन्थी’को आरोप लाग्न थालेको छ । त्यस्तै कुनैबेला अति भारतपरस्तको आरोप खेपेका एमाले अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीमा अहिले ‘उग्रराष्ट्रवाद’को भुत सवार भएको छ । राष्ट्रियताको मापन नै भारतको समर्थन या विरोधका आधारमा गर्ने संकीर्ण सोचले ग्रस्त नेपाली मानसिकतामाथि नेताहरुले निरन्तर खेलेको इतिहास छ...

क्यान्सर: नेपालमा कस्तो छ उपचार ?

सामान्यतया हाम्रो शरीरका कोषहरु (cells) अनुशासनमा बस्छन् । तर, विभिन्न कारणले ती कोषहरु एकाएक बढ्ने गर्छन्, जसले गर्दा शरीरमा समस्या आउँछ । यसैलाई क्यान्सर भनिन्छ । क्यान्सरको नराम्रो पक्ष शरीरको एउटा अंगबाट अर्को ठाउँमा सर्नु हो । त्यसरी एक अंगबाट अर्को अंगमा फैलिनुलाई मेटास्टासिस (Metastasis) भनिन्छ । क्यान्सर शरीरको जुनसुकै अंगमा हुन सक्छ ।...

सिके राउतः ‘नासाका वैज्ञानिक’ वा ‘मूर्खताका डाक्टर’ ?

‘शान्तिपूर्ण अभियान’ का नाममा नेपाल विखण्डनको बलात् कृत्य गर्दै आएका डा. सिके राउत पक्राउ पर्नासाथ केही ‘मुसा प्रवृत्ति’ का व्यक्तिहरुले सिके राउतको समर्थनमा सोसियल मिडियामा ‘स्याल हुइयाँ’ सुरु गरेका छन् । सिके राउतले शान्तिपूर्णरुपमै गतिविधि गरिरहेको र उनको यो गतिविधि ‘अभिव्यक्ति स्वतन्त्रता’ एवं ‘मानवअधिकार’ भित्रै पर्ने ती बुद्धिजीवीहरुको दाबी छ । अदालतले समेत सिके...

‘महाकाली सन्धिमा गुप्त खेलका डिजाइनर केपी ओली थिए’

महाकाली सन्धिको विरोधमा जाँदा अन्ततः पार्टी फुट्छ भनेर मैले धेरैपटक साथीहरूसँग कहेँ । राष्ट्रवाद र राष्ट्रघातजस्तो गम्भीर विषय उठिसकेपछि पार्टी एक ढिक्का भइरहन गाह्रो पर्नु स्वाभाविकै हो । नेपालगञ्जमा हुन गइरहेको छैटौं महाधिवेशनको मिति नजिकिँदै थियो । मैले माधवकुमार नेपालसँग महाकालीको मुद्दा उक्त महाधिवेशनमा ल्याउँदा पार्टी फुट्छ भनेर ठोकुवा गरेको थिएँ । त्यसैले महाधिवेशनमा...

सिमसार विनाशले निम्त्याएका चुनौती

सन् १९७१ फेब्रुअरी २ मा इरानको रामसार शहरमा सम्पन्न विश्व सिमसार सम्मेलन भएको ४६ वर्ष पुगेको छ । १८ मुलुकका प्रतिनिधि सहभागी रहेको सो सम्मेलनले विश्वका महत्वपूर्ण सिमसारको संरक्षण तथा दिगो व्यवस्थापनमा जोड दिनुपर्ने अभिसन्धि पारित गरेको थियो, जसलाई रामसार सन्धि भनिन्छ । सन्धि भएको दिनको सम्झनास्वरुप सन् १९८५ फेब्रुअरी २ देखि विश्व सिमसार दिवस...

मुसाले शुट काट्छ, केही बुद्धिजीवी एमाले काट्न उद्यत छन्

अचेल एमालेलाई गाली गर्ने केही इस्यु नभएपछि केही मान्छेहरु खोक्रो राष्ट्रवाद, महेन्द्रीय राष्ट्रवाद भन्दै राष्ट्रियताको अपव्याख्या गर्न तम्सिएका छन् । तिनीहरुको उद्देश्य के हो भन्ने प्रष्टै छ । एमालेको नीति, व्यवहार दर्शनका बारेमा आलोचना र टिप्पणी गर्न सक्ने ठाउँहरु नभएपछि उनीहरु राष्ट्रवादको कुरुप व्याख्या गर्न लागेका छन् । एमाले नरुचाउने, एमालेसँग प्रतिस्पर्धा गर्ने वा...

सरस्वती पूजाका दिन गोरु दाइन्थ्यो

श्रीपञ्चमीमा अहिले काठमाडौंका स्कुलहरुमा ठूलै मेला लाग्छ । केटाकेटीलाई अक्षर चिनाउने मात्रै हैन, कतिपय बोर्डिङ स्कुलहरुले सित्तैमा भर्ना लिने स्किम समेत सार्वजनिक गर्छन् । अभिभावकहरुले पनि आफ्ना छोरा छोरीलाई पिठ्युमा बोकेर अक्षरारम्भ गर्न स्कुल लगेको धेरै देखिन्छ । बिहान आठ बजेदेखि सुरु भएको यो कार्यक्रम लगभग दिउँसो २ बजेसम्म चल्छ, काठमाडौंका धेरै स्कुलमा ।...

ट्रम्पलाई कसरी हेर्ने ? घुरेर हेर्ने कि पिठ्युँ फर्काउने ?

नेपालीहरुको बानी यस्तो छ कि चन्द्रमामा कुनै देश भएको भए हामी त्यहाँको राजनीतिका बारेमा पनि केही न केही टिप्पणी गर्नेथ्यौं । हामी नेपालीले अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पका बारेमा चर्चा नगर्ने कुरै भएन । जे छ, ट्रम्पकै चर्चा छ अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले आफ्नो कार्यकालको सुरुमै ट्रान्स प्यासिफिक पार्टनरशीप (टीपीपी) बाट बाहिरिने घोषणा गरे ।...

दलितले पहिचान खोज्ने कि ‘शिल्पी’ शब्दमा अल्मलिने ?

अहिले सामाजिक सञ्जालमा दलित पहिचानबारेमा चर्को बहस भैरहेको छ । नेपालको दलित पहिचानको बहसमा खासगरी दुई खाले मतहरु देखिएका छन् । एउटा मत दलित शब्द एक आन्दोलनको स्थापित अंश भए पनि यो तत्कालीन आन्दोलनको रणनीति मात्र हो भन्ने छ भने अर्को दलित शब्द नै परिवर्तन गरी आत्मसम्मान प्राप्त गर्नुपर्छ भन्ने मत छ । यी...

शैक्षिक मूल्यांकन पद्दतिः नेपाल र अमेरिकाको तुलना

जीवनको चार दशकको दौरानमा मैले संसारका प्रायः सबैखाले शैक्षिक मूल्यांकन पद्दतिहरु बारे (सुनेर, देखेर वा आफैले भोगेर) धेर-थोर साक्षात्कार हुने मौका पाएको छु । प्रारम्भमा म मेरो वाल्यकालको स्कुले जीवनको केही अनुभव शेयर गर्न चाहन्छु । सँगैका दौंतरीहरु गोठालो बनेर बनपाखा चाहार्दै गर्दा आफु चाहिँ किताबकापी च्यापेर स्कुल जान पाउने थोरै भाग्यमानीमध्ये पर्दथें म...

हाम्रा नेताहरू स्वार्थ समूहको भरिया बने

हामी विधिको शासनको कुरा गर्छौं । हाम्रो जुन लोकतान्त्रिक पद्धति छ, गर्ने भनेको विधिको शासनले हो । कानुन बमोजिम काम गर्नुपर्छ भन्ने हो । कानुन भन्नाले आवरणमा मात्र भन्ने होइन । कानुन त लेखिएको हुन्छ, त्यसको व्याख्या गर्ने एउटा तरिका होला । कतिपय कानुन सही ढंगले लेखिएका छैनन्,  तिनको पनि जग भनेको फेरि पनि...

यम बुद्धको मृत्युले जन्माएको प्रश्नः जिन्दगीलाई मृगतृष्णामा कहाँसम्म दौडाउने ?

बेलायतमा ‘आत्महत्या गरेका’ भनिएका चर्चित र्‍यापर अनिल अधिकारी उर्फ यम बुद्धको शनिबार साँझ पशुपति आर्यघाटमा अन्त्येष्टि भयो । २९ वर्षे यी युवाको शरीर त खरानी भइ नै सक्यो, तर उनको चिहानबाट जन्मिएका केही प्रश्नहरु चाहिँ धुँवाजसरी मडारिइरहेका छन् । शायद, मडारिइरहनेछन् हामीमाझ । पारिवारिक पृष्ठभूमि यम बुद्धको पुर्ख्याैली थातथलो मोरङ जिल्लाको सलकपुर हो ।...