Comments Add Comment

ब्लग

List Grid
‘कोरोना संक्रमित भएपछि बुझें हरेक श्वासको महत्व’

बिहानबाटै टाउको भारी भएर आयो । शरीरको तापक्रम पनि बढिरहेको थियो । दुई–तीन दिनदेखि रुघाखोकी पनि लागिरहेको थियो । पेट कटक्क खान्थ्यो । पखाला लागेको थियो । खुट्टाको पैताला पोलिरहेकै थियो । शरीरका हरेक जोर्नीहरू दुखिरहेका थिए । कसैले उचालेर पछारेझैँ सिथिल थियो शरीरर । यी सबै लक्षणबीच इमरजेन्सीको ‘मर्निङ ड्युटी’मा गएँ । किनकी म […]

केन्द्रका कमरेडलाई मोफसलका कमरेडको पत्र

सत्तासीन कमरेड अभिवादन ! मोफसलका कमरेडलाई तपाईहरू त्यति महत्व त दिनुहुन्न । केन्द्रमा बसेर कमरेडहरुले जे गरे पनि न गरे पनि ओके, हामी कमरेडका लागि । तर, पनि हामी कमरेडले तपाईहरुलाई नेता मान्नैपर्ने । तपाईले झुण्ड, गुट बनाउनैपर्ने, अनि हामीले तपाईहरुमध्ये कसै न कसैलाई समात्नैपर्ने । मतलव,  म त फलानो को मान्छे । त्यो ढिस्कनाको […]

बलात्कार : पुरुषात्मक मनोविज्ञानको उपज

पछिल्लो समय सतहमा आएका बलात्कारका घटनाले मानव सभ्यतालाई गिज्याइरहेका अनुभूति हुन्छ । क्रुर अमानवीय घटना अनि ततपश्चात सामाजिक तिरस्कारको पात्र । कस्तो अचम्मको सामाजिक संरचना ? सामाजिक संस्कार ? के सर्वश्रेष्ठ प्राणी मानवको नैतिकता ह्रास हुँदै गएको हो त ? भावी पिँढीलाई सुम्पिने सामाजिक संस्कारको स्तर के ? एकपटक गहन चिन्तनको परिस्थिति सिर्जना भएको छ […]

मेरो नजरमा कोरोना

विश्वमा पाँच करोडभन्दा बढी मानिसलाई अतिक्रमण गरेर तेह्र लाखभन्दा बढीको ज्यान लिइसकेको कोभिड १९ (कोरोना भाइरस) ले दक्षिण एशियाली देशहरूमध्ये नेपालमा सबैभन्दा बढी आक्रमण गरिरहेको अवस्था छ । छिमेकी भारतमा समेत यसको असर र मृत्युदर कम भैरहेको अवस्थामा नेपालले उसलाई पनि जितेको छ । चीन, भुटान, न्युजिल्याण्डआदि देशले सहजै यसलाई नियन्त्रण गरिसकेको अवस्था छ भने […]

कमरेडहरु, संयम नगुमाउनुहोस्

नेकपाका दुई अध्यक्षहरुवीचको पत्र द्वन्द्व आन्तरिक द्वन्द्वहरुको प्रकटीकरण मात्र हो। यो कुनै नयाँ कुरा होइन, बरु विभिन्न साना -ठूला सम्वाद, औपचारिक – अनौपचारिक बैठकहरु, अध्यक्षद्वय एवं सचिवालयका सदस्यहरु वीचका मिलापपूर्ण वार्ता र चर्काचर्की आदि सबैमा उठेका विषयहरु हुन् । आज पक्ष र विपक्षमा बाँडिन बाध्य नेकपाका जिज्ञासु कार्यकर्ताहरु सबैलाई यो कुराको धेरथोर जानकारी छ । […]

‘असफलता’का लागि ओलीको कडा परिश्रम

एउटा जंगलमा जंगलको राजा सिंहले अन्य वन्यजन्तुहरुलाई निकै दुःख दिएछ । वन्यजन्तुहरुले एक/एक गरी पालो लगाएर सिंहको गुफा (सिंहदरबार) मा पुग्नैपर्ने रहेछ । त्यसो नगरे सिंहले गुफाबाट बाहिर आएर अन्धाधुन्ध जनावरहरुको शिकार गर्ने रहेछ । यो समस्याबाट आजित वन्यजन्तुहरुले सिंहलाई कुनै सूचना नदिई एउटा बैठक बोलाएछन् । सिंहको आतंक सहनै मुस्किल भयो, अब जसरी पनि […]

सुन्दै ऐठन हुने विभेदको पाटो

`तिमीले पनि यस्तै ज्यादती त भोगेकी छैनौँ ? एउटै पार्टीबाट जितेको हुनाले यसरी तोडफोडमै उत्रिनुपर्ने अवस्था सम्भवत: आ´को छैन होला, कि कसो?´ मोबाइलको म्यासेन्जरमा टिङ्टिङ आवाज आयो । म्यासेज साथीको थियो।पर्वको समय भए पनि कोरोनाभित्रको पर्व भएकाले व्यस्तता अलि कमै थियो । अन्य समयको तुलनामा पाहुनाहरुको चाप शून्य जस्तै थियो।फुर्सदै थियो । त्यसैले तत्काल म्यासेज […]

प्रधानमन्त्रीज्यू, म बाबुराम निउरे

सम्माननीय प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीज्यू ! सामान्य तटस्थ नागरिकको आवाज तपाईंसमक्ष पुग्ने कुनै निश्चित नभए पनि आफूलाई लागेको हुटहुटी व्यक्त नगरी रहन सकिनँ । तपाईंका सल्लाहकारलगायतका अन्य सहयोगीहरूले आफूलाई कुनै फाइदा नहुनेखालका जनआवाजलाई तपाईंसमक्ष पुर्याउलान् जस्तो लाग्दैन । कुनै माध्यमबाट पुगिहालेछ भने एकचोटि हेरिदिनुहुनेछ, सुनिदिनुहुनेछ र मनन गर्नुहुनेछ भन्ने विश्वास लिएको छु । सम्माननीय प्रधानमन्त्रीज्यू, […]

कोभिड–१९ संक्रमणको मनोसामाजिक समस्या

रातको करिब १ः३५ बजेको थियो । कोभिड प्रयोगशालाबाट रिपोर्ट आयो एक वृद्ध दम्पतीलाई कोभिड–१९ पोजिटिभ । हस्याङ्गफस्याङ्ग गर्दै ओछ्यानबाट उठेँ ।  सम्भव भएसम्मको कोभिडका विभिन्न जिम्मेवारीमा रहेर व्यवस्थापन गरिरहनु भएका व्यक्तिहरुलाई फोन गरेर जानकारी गराएँ । तत्कालै स्वास्थ्य कार्यालय चितवनका प्रमुख दीपक तिवारी म र जिल्ला प्रहरी कार्यालयको इन्सपेक्टरको कमाण्डमा केही सुरक्षाकर्मीसहित राति नै उहाँलाई […]

कमाइ देख्ने, काठमाडौं नदेख्ने !

अलि अगाडि मच्छिन्द्रनाथको रथ तान्ने क्रममा भएको झडप स्मरणमा आलै हुनपर्छ । हुन त कोरोनाले अन्य प्रसङ्गलाई टाढा हुत्याएको मात्र छैन, यो बाहेकका विषयलाई छेवै पर्न पनि दिएको छैन । जे होस् बेमौसमी सही बाँसुरी बजाउने यत्न मात्र यहाँ गर्न खोजिएको हो । कोलाज जसरी त्यो दिनका चित्रहरु छरपस्टिएका छन् । पुलिसले रथ तान्नेलाई भगाएको, […]

जनअदालतको कठघरामा नेकपा

यतिखेर मुलुकमा करिब दुई तिहाई जनमतप्राप्त नेकपाको बलियो सरकार छ । इतिहासमै शक्तिशाली सरकारको नेतृत्व पार्टीका अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीले नै हाँकेका छन् । संघ, प्रदेश र स्थानीय निकायका लगभग दुई तिहाइ सरकार नेकपाकै नेतृत्वमा छ । सत्तारूढ नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा) मा यतिखेर करिब आठ लाख सक्रिय सदस्य रहेको बताइन्छ । ती लाखौँ सक्रिय […]

सबैथोक खुल्यो, स्कुल कहिले खोल्ने ?

बाबा ! मैले त स्कुल जाने बाटो नै बिर्सिसकेँ । साथीहरु र शिक्षकहरुको अनुहार बिर्सिसकेँ । स्कुल कहिले खुल्छ ? अनलाइन कक्षा सकिनेबित्तिकै छोरीले प्रश्न गरिन् । छोरी ! समय नै यस्तो छ के गर्ने त ? अनलाइनमा आँखा तानितानी पढ्दा थाकेकी र साथीहरुसँग उफ्रिएर रमाउन नपाउँदा आत्तिएकी छोरीलाई मैले सम्झाउने कोशिस गरेँ । छोरीका […]

नाबालक छोरालाई पनि छाडेन कोरोनाले

देशव्यापी लकडाउन हुँदा नेपालमा दैनिकजसो छिटफुट कोरोनाका बिरामीहरू देखिन थालेका थिए । छिमेकीहरू घर बाहिर निस्कन निकै डराउँथे । तर, मेरो पेशाले भने बन्दाबन्दी भए पनि घरमै रहने छुट दिएको थिएन । म कार्यालय आउने–जाने गरेको देखेर उनीहरूले मलाई टोलमा कोरोना ल्याउने भनेकै कि स्वास्थ्यकर्मी कि सञ्चारकर्मी हो भनेर जिस्काउने गर्दथे । यतिसम्म कि नगरपालिकाको […]

दसैँ बदलियो कि समय ?

यो वर्ष धेरैले आफ्ना पुराना दसैँ ‘मिस’ गरेका छन् । सामान्य अवस्था हुन्थ्यो भने यतिबेला शहर सुनसान भइसक्यो । शहरबाट गाडीभरि मात्र होइन, छतमा समेत भरिएर मानिसहरु गाउँ पुगिसक्थे । कोरोना महामारीका कारण उत्पन्न प्रशासनिक झञ्झट र स्वास्थ्य सचेतताका कारण यो वर्ष धेरैले पारिवारिक जमघटका साथ परम्परागत रुपमा दसैँ मनाउन सकेनन् । वडा र गाउँपालिकाले […]

दसैंमा दशा नभित्रियोस्

दसैं आइसकेको छ । तिहार र छठ पनि नजिकै आइरहेका छन् । विगतमा दसैं, तिहार, छठ आउँदा परदेशीहरु घर फर्कन्थे । बजारमा रौनक हुन्थ्यो । गरीबले पनि दसैं तिहारमा ऋण नै गरेर भएपनि एकसरो लुगा फेर्ने र मीठो मसिनो खान्थे । तर, यसपटक अवस्था फरक छ । कोभिड १९ को महामारीसंगै सरकारले जारी गरेको स्वास्थ्य […]

दशैंको यात्रा : दलालको रजाइँ, यात्रुको हरिबिजोग

गए सालको दशैंमा । कोटेश्वरको माइक्रो बस काउन्टरहरुमा दुई चक्कर लगाइसक्दा हातगोडा फतक्कै गलिसकेको थियो । चर्को घाम, पेट्रोलको धुँवा र धुलो, मान्छेको भिड । पान दोकान जस्तो काउन्टरमा मुस्किलले टाउको छिराएर सोधें, ‘बिर्तामोडसम्मको भए पनि हुन्छ, टिकट छ ?’ काउन्टरका मान्छे मालपोतका कर्मचारी भन्दा पनि बढी भाउ खाएका । वाक्य फुटे त के ? […]

केपी ओलीज्यू ,सरकार किन चाहियो ?

२०७४ असोज २८ गते संविधानसभाबाट रुपान्तरित व्यवस्थापिका संसदको अन्तिम बैठकलाई सम्बोधन गर्दै प्रमुख प्रतिपक्षी तात्कालिन नेकपा एमालेका अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीले प्रधानमन्त्रीलाई प्रश्न गरेका थिए –“लोकतन्त्र भनेको कानुन नमान्नु हो ? आचारसंहिताको पालना गर्नु नपर्ने हो ? मर्यादा भित्र बस्न नपर्ने हो ? जवाफदेही हुन नपर्ने हो ? अथवा अधिकारप्राप्त संस्थाले भनेको कुरा मान्नु नपर्ने […]

त्रिविका आंशिक प्राध्यापक दसैंको मुखमा थाल ठटाउन बाध्य

गत चैत्रदेखि बन्द रहेका सम्पूर्ण विश्वविद्यालय तथा क्याम्पसहरुले कता–कता प्रशासनिक कार्य भएझैँ गरेको देखिन्छ भने केही तहका सीमित विषयका कक्षाहरु आंशिकरुपमा चलेझैं गरेको दृश्यले कोरोना भाइरस (कोभिड–१९) ले विश्वविद्यालय र विश्वविद्यालयमा अध्ययन गर्ने विद्यार्थीहरुको वर्तमान हालत खराब भएको जो कोहीले पनि सहज अनुमान लगाउन सक्छ । तर, देखिएको र सुनेको विश्वविद्यालयको हालको परिदृश्य हाम्रो भिन्न […]

निमदेखि बेसारसम्म : भोजन नै औषधि, औषधि त भोजन

म आफैं पनि आधुनिक चिकित्सा विज्ञान पढेकी डाक्टर हुँ । शायद १० वर्षअघि मैले आज जे लेखिरहेछु, (वनस्पति र परम्परागतको ज्ञानका बारेमा) त्यो लेख्न र बोल्न लाज लाग्थ्यो होला । तर, अहिले म ढुक्कसँग बोलिरहेछु र आफूले सिकेको ब्यवहारिक र परम्परागत ज्ञानका कुरा अरूलाई पनि सिकाउँछु । ३४ वर्षअघि भर्खर डाक्टर भएर आउँदा मलाई लाग्थ्यो, […]

कोभिडको पञ्जाबाट हामी यसरी पार भयौं

सदाझैं गंगालाल हृदय रोग केन्द्रको ड्युटी सकेर उनी घर फर्किन् । १२ घण्टासम्म पीपीई लगाएर भोक–प्यास नभनी ड्युटी गर्नुपर्ने उनी घर फर्किंदा सधैंजसो थकित देखिन्थिन् । लामो समयसम्म पीपीई लगाउनुपर्ने र त्यसमाथि सीसीयू ड्युटी अनि घर आएपछि पनि १९ महिनाकी छोरी हेर्नुपर्ने । लकडाउनको बेला पनि निरन्तर काममा खटिरहेकी थिइन् । उनको दुःख देखेर मैले […]

युवा हस्तक्षेप जरूरी भो

कतिपय शब्द सन्दर्भको परिभाषा बदल्ने गरी युवा हस्तक्षेप हुन ढिला भइसक्यो । सचेत युवाहरूले अब राजनीतिमा खुल्ला हस्तक्षेप गर्नुपर्छ र गर्नेछन् । हामीले विश्वास गरेको दुनियाँले स्वीकार गरेको र पुँजीवादपन्थीहरूसँग पौंठेजोरी खेलीरहेको भौतिकवादको शानदार भनाइ के हो भने हरेक चिजको उत्पति, विकास र विनास स्वयंभित्र रहेको हुन्छ । सायद वर्तमानमा त्यही टकराइरहेकोले होला कि यत्रतत्र […]