अतिरिक्त स्वास्थ्य सचिव डा. मिश्राको राजीनामाबारे बेखबर स्वास्थ्य मन्त्रालय
स्वास्थ्य मन्त्रालयका सहसचिव दिवस आचार्य डा. मिश्राको पद रिक्त भएको मन्त्रालयलाई जानकारी नभएको बताउँछन् ।
हेल्थ मेन स्टोरी
स्वास्थ्य समाचार
स्वास्थ्य समाचार
भारतीय राजदूत श्रीवास्तव आईसीयूमा, मुटुको देब्रे नशामा ‘हर्टअट्याक’
‘उहाँ होसमा अस्पतालमा आइपुग्नुभएको थियो । प्रारम्भिक स्वास्थ्य जाँचमा हृदयघात भएको देखियो र मुटुमा स्टेन राखेर ब्लेकज नसा खोलेका थियौं,’ ती चिकित्सकले अनलाइनखबरसँग भने ।
योग तथा प्राणायाम
सूर्य नमस्कार : योग अभ्यासको ‘कम्प्लिट क्याप्सुल’
योग विज्ञानको विशाल आकाशमा सूर्य नमस्कार एउटा यस्तो अद्भूत साधना हो, जसमा थोरै समय लगाएर धेरै लाभ प्राप्त गर्न सकिन्छ । १२ भिन्न-भिन्न आसनलाई समन्वय गरेर प्रवाहमा गरिने यो...
डा. हेमराज कोइराला वरिष्ठ योग तथा प्राकृतिक चिकित्सक एवं वरिष्ठ विशेषज्ञ रिजेनेरेटिव मेडिसिन
स्वास्थ्य समाचार
नेपाल कुष्ठरोग निवारण संघको ५३ औं केन्द्रीय सभा सम्पन्न
नेपाल कुष्ठरोग निवारण संघको ५३औँ केन्द्रीय सभा सम्पन्न भएको छ । विशिष्ट व्यक्तित्वहरूको उपस्थितिमा शनिबार काठमाडौंमा ५३ औँ केन्द्रीय सभा आयोजना गरिएको हो । संघका अध्यक्ष डा. रामकुमार श्रेष्ठको...
स्वास्थ्य समाचार
‘काउन्सिलको साख सुधार्न संरचनात्मक परिवर्तन आवश्यक’
अहिले इथिकल समिति छ । यसलाई इथिकल बोर्ड बनाउनुपर्छ । कुनै पनि मुद्दाको फैसला गर्न उपभोक्ता अदालत वा जिल्ला अदालतमा पनि चिकित्सकीय विषयमा विषय विज्ञ चाहिन्छ ।
आहार तथा पोषण
सखरखण्ड, पोषणले भरिपूर्ण ‘सुपरफुड’
सखररखण्डको स्वाद गुलियो हुन्छ । सखरखण्ड विभिन्न रङका हुन्छन्– सुन्तला, बैजनी, सेतो, पहेंलो । बाहिरपट्टी आलुको बोक्राजस्तो खैरो हुन्छ, कुनै भित्रपट्टी बैजेनी जस्तो त कुनै हल्का सुन्ताला र सेतो...
प्राकृतिक चिकित्सा (अकुप्रेसर, अकुपन्चर, फिजियोथेरापी)
मान्छे कसरी बलियो र तन्दुरुस्त हुन्छ ? ध्यान दिनैपर्ने ५ कुरा
ह्रिस्टपुस्ट हुनु भनेको मांसपेशी ठूलो बनाउनु मात्र होइन, न त दिनमा दुई घण्टा जिम गरेर मात्र तन्दुरुस्त भइन्छ । शरीर स्वस्थ्य हुनलाई शरीर, मन र दिनचर्या सबैमा पूर्णसन्तुलन भइराख्नु...
डा. नरेन्द्र लामिछाने अकुपञ्चर विशेषज्ञ
स्वास्थ्य समाचार
राप्ती स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानको उपकुलपतिका लागि आवेदन माग
२५ मंसिर, काटमाठौं । राप्ती स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानमा रिक्त उपकुलपतिका लागि आवदेन खुल्ला गरिएको छ । स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयअन्तर्गत रहेको उपकुलपति सिफारिस समितिको सचिवालयले बिहीबार सूचना प्रकाशित गर्दै...
औषधि ज्ञान
घाम पर्ने गरी फार्मेसीहरूमा राखिएका औषधि बिग्रिने सम्भावना कति ?
रोग निको पार्नका लागि हामी जुन औषधि खान्छौँ, त्यो गुणस्तरयुक्त हुनु जरुरी छ । कतिपय अवस्थामा औषधि गुणस्तरीय भए पनि त्यसको ढुवानी, भण्डारण जस्ता प्रक्रियामा हुने कमजोरीले गुणस्तर खस्किन...
डा. दीर्घराज जोशी औषधि रसायन विज्ञ
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
बालविवाह : गल्ती गर्ने परिवार र समाज, परिणामको दोष स्वास्थ्यकर्मीमाथि
उनी मात्र १७ वर्षकी थिइन् । सायद कुनै सरकारी कागजात वा प्रमाणपत्र बनेको थिएन होला । तर गर्भमा सात महिनाको बच्चा थियो । उनको गर्भ परीक्षणका लागि सासुले नै...
डा. बालकृष्ण साह प्रसूति तथा स्त्रीरोग विशेषज्ञ
एमाले प्रतिनिधि बन्न पाएनन् सरकारी स्वास्थ्यकर्मी, गौतमको नेतृत्वमा नयाँ सूची
यही मंसिर २७ बाट सुरु हुने एमाले महाधिवेशनका लागि स्वास्थ्य क्षेत्रबाट छनोट भएका सात प्रतिनिधिमध्ये चार जना बहालवाला कर्मचारी थिए ।
पहिलो पटक महिनावारी कपको प्रयोग कसरी गर्ने ? (भिडियो)
कप भित्र अड्किने, हराउने वा टाढा जान सक्दैन । कप तान्दा आएन भनेर आत्तिनु हुँदैन आत्तियो भने दुख्न सक्छ ।
‘मेडिकल काउन्सिलमा राजनीतिक हस्तक्षेप रहेसम्म नागरिकले न्याय पाउँदैनन्’
राजनीतिक हस्तक्षेपका कारण काउन्सिलमा परेका उजुरी र गुनासाहरू स्वतन्त्र र निष्पक्ष रूपमा छानबिन हुन सकेका छैनन् ।
गोप्य ल्याब र सुपर भाइरस, के तेस्रो विश्वयुद्ध भए जैविक हतियार प्रयोग होला ?
विश्वमा धेरै देशहरूबीचको तनाव तथा चर्किँदै गएका क्षेत्रीय युद्धहरूका कारणले तेस्रो विश्वयुद्धको खतरा बढ्दै गएको देखिन्छ । आणविक शक्तिको होडबाजी र आम विनाशकारी हतियार प्रयोगको सम्भावनाका कारण यदि तेश्रो...
सरकारी तलब खाने स्वास्थ्यकर्मी एमालेका महाधिवेशन प्रतिनिधि
२७ मंसिरमा हुने एमाले महाधिवेशनका लागि स्वास्थ्य क्षेत्रबाट छनोट भएका सात प्रतिनिधिमध्ये चार जना बहालवाला सरकारी कर्मचारी हुन् ।
आहार तथा पोषण
सन्तुलित आहार : शरीर होस् या दिमाग, दुवैलाई स्वस्थ राख्ने एकमात्र उपाय
के खानुहुन्छ, जीवनशैली कस्तो छ, उमेर कति छ, शारीरिक तथा मानसिक स्वास्थ्य र सोचदेखि महसुस गर्ने सम्मलाई प्रभावित गर्ने कुरा हो खाना । अर्थात् पोषण सम्बन्धी छनोट, जसले पेट...
आयुष अधिकारी पोषणविद्
एचआईभी
विज्ञ भन्छन्, ‘एचआईभीको अन्त्य नजिक छ’, वर्षमा दुईपटक लगाउने सुई प्रभावकारी
३०-३५ वर्ष वर्षअघि एचआईभी संक्रमण पुष्टि हुनेबित्तिकै अब त्यो मान्छे मरिहाल्छ भन्ने ठानिन्थ्यो । अहिले त्यो अवस्था छैन । उपचार गरी भाइरसलाई नियन्त्रणमा राख्दा एचआईभी सङ्क्रमित व्यक्ति पनि सामान्य...
जेनजी आन्दोलनका प्रकाश : रुसी युद्धमा बाँचे, नेपाल आएर गोली खाए
जेनजी आन्दोलनको प्रतीक बनेको रक्ताम्य जुत्ता प्रकाशको थियो, जुन भाइरल भयो । तीन महिनादेखि ट्रमा सेन्टरको शय्यामा उपचाररत छन् । उनको चार वटा अप्रेसन भयो । खुट्टामा रड राखिएको...
‘खेतीबालीमा हाल्ने विषादीले धेरै किसान क्यान्सर रोगी भए’
भक्तपुर, काभ्रे, सिन्धुपाल्चोक र गण्डकीका गाउँहरूमा तरकारी खेती धेरै हुन्छ । त्यहाँ ब्लड क्यान्सर र अन्य क्यान्सरका बिरामी धेरै आउँछन् ।
देख्ने, सुन्ने र सुँघ्ने क्षमता गुमाएका सन्तोष, निदाउन खान्छन् स्लिपिङ ट्याबलेट
२६ वर्षमै दृष्टि, श्रवण र घ्राणशक्ति गुमाएका सन्तोषलाई सुताउन पनि स्लिपिङ ट्याब्लेट चाहिन्छ ।
स्वास्थ्यका १५ निकायको ओएनएम गर्न पूर्वस्वीकृति, कुन–कुन परे ?
१६ मंसिर, काठमाडौं । सरकारले स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयअन्तर्गतका १५ वटा निकायको संगठन तथा व्यवस्थापन सर्वेक्षण (ओएनएम) गर्न पूर्व स्वीकृति प्रदान गरेको छ । १५ मंंसिरमा बसेको मन्त्रिपरिषद्को बैठकले...
मिर्गौला तथा मुत्र रोग
पिसाबको संक्रमण के हो ? कुन अवस्थामा जटिल बन्न सक्छ ?
पिसाब संक्रमणलाई चिकित्सकीय भाषामा पिसाब नलीको संक्रमण अर्थात छोटकरीमा ‘यूटीआई’ भनिन्छ । पिसाब बन्नेदेखि निस्कने प्रक्रियासम्म संलग्न हुने जुन-जुन भाग छन्, ती स्थानमा हुने संक्रमण यूटीआई हो । यो...
डा. रोजन अधिकारी मूत्ररोग तथा मिर्गौला प्रत्यारोपण विशेषज्ञ
यौन तथा प्रजनन रोग
बच्चा जन्मिएपछि कहिले सुरु गर्ने यौन जीवन ?
बच्चा जन्मिएपछि यौन जीवन कहिले सुरु गर्दा ठीक हुन्छ ? यो प्रश्न धेरै नयाँ आमाबाबुको हुनेगर्छ । सो प्रश्न एकदमै स्वाभाविक हो, किनकि बच्चा जन्मिएपछि शरीरमा ठूलो परिवर्तन आउँछ,...
डा. उपमा बस्नेत प्रसूति तथा स्त्रीरोग विशेषज्ञ
आहार तथा पोषण
जाडोको समयमा कागती सेवन गर्दा कुनै असर गर्छ ?
कागती एक बहुउपयोगी फल हो । दात, तरकारी, अचारदेखि चिया, मह, तातोपानी समेतमा मिसाएर कागती सेवन गर्ने गरिन्छ । खानेकुरालाई स्वादिलो बनाउने मात्रै नभएर स्वास्थ्यका हिसाबले पनि यो निकै...
यौन तथा प्रजनन रोग
निद्राको कमीले साँच्चै शुक्रकीटको संख्या घटाउँछ ?
राति अबेरसम्म मोबाइल चलाउने, फिल्म हेर्ने, अफिसको तनाव, पार्टी गर्ने बानी । यी सबैले गर्दा धेरैजसो मानिसको निद्रा बिग्रिएको हुन्छ । उनीहरू ५–६ घण्टाभन्दा बढी सुत्दैनन् । फलस्वरुप, शरीरलाई...
डा. अनिलपुकार साह कन्सल्टेन्ट युरोलोजिस्ट
८ हजार एचआईभी संक्रमित उपचार बाहिर, नियन्त्रण प्रयासमा चुनौती
नेपालमा हाल ३४ हजार ३३७ जना एचआईभी संक्रमितमध्ये २६ हजार ३७२ जना उपचारको दायरामा छन् । तर ८ हजार एचआईभी संक्रमितलाई भने उपचारको दायरामा छैनन् । जुन एचआईभी...
यौनांग अस्पष्ट थियो, पिसाब चुहिएर शरीर नै गन्हाउन थाल्यो
बाटोमा साथीहरूले घेरेर यौनाङ्ग हेर्ने, मजाक गर्ने गर्थे । यसले अमरलाई स्कुल जान डर लाग्थ्यो ।
भरतपुर अस्पताल देशकै उत्कृष्ट, गजेन्द्रनारायण सिंह र मानसिक अस्पताल कमजोर
११ मंसिर, काठमाडौं । संघीय अस्पतालहरूको न्यूनतम सेवा मापदण्ड मूल्यांकनमा चितवनको भरतपुर अस्पतालले सबैभन्दा बढी ८८ अंक प्राप्त गर्दै देशकै उत्कृष्ट अस्पताल बनेको छ । स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयको...
रातभरि निदाउँदैनन् मुकेश, दुखाइ होइन पछुतोले
ट्रमा सेन्टरको सेतो पर्खालले मुकेशलाई कैद गरेको छ । बाहिर संसार चलिरहेको छ, तर मुकेशको संसार बेड नम्बर ४५१ मा सीमित छ ।
अरूलाई भन्दा धेरै जाडो लाग्छ ? हुनसक्छ यी पौष्टिक तत्वको कमी
अहिले जाडोको समय छ । एउटै तापक्रममा रहँदा र उस्तै खालका कपडा लगाएको अवस्थामा पनि कसैलाई बढी र कसैलाई कम जाडो महसुस भइरहेको हुनसक्छ । जाडोको समयमा कसै–कसैको शरीर...
यौन तथा प्रजनन रोग
के स्तनपान गराउने आमाको यौन जीवनमा असर पर्छ ?
स्तनपान बच्चाको स्वास्थ्यका लागि अत्यन्तै महत्वपूर्ण हुन्छ भन्ने सबैलाई थाहा छ । तर धेरै आमाहरूलाई थाहा नहुनसक्छ, यो अवधिमा उनीहरूको यौन इच्छा र यौन स्वास्थ्यमा निकै ठूलो असर पर्छ...
डा. दिजा खनाल प्रसूति तथा स्त्री रोग विशेषज्ञ
पायल्स, फिसर, फिस्टुला
पायल्स भएका व्यक्तिका लागि कस्तो खानपान उपयुक्त ?
पायल्स मलद्वारमा हुने समस्या हो । जब मलद्वारमा दबाब पर्छ, यो समस्या आउन सक्छ । पायल्स भएपछि दिसा गर्न गाह्रो हुन्छ । मलद्वारबाट रगत बग्छ । मलद्वारमा घाउ हुन्छ...
आस्था कार्की पोषणविद्
तीन हप्तादेखि वीरको रेडिएसन थेरापी सेवा ठप्प, रुँदै फर्किन्छन् बिरामी
२ वर्षअघिदेखि सेवा दिँदै आएको यो मेसिन बिग्रिएको तीन साता हुँदा पनि मर्मत हुन सकेको छैन । अस्पतालकै चिकित्सकका अनुसार, अस्पतालले भुक्तानी नगर्दा कम्पनीले मर्मत गर्न मानिरहेको छैन ।
नाक, कान तथा घाँटीरोग
वीरमा छ श्रवणशक्ति फर्काउने उपचार ‘कक्लियर इम्प्लान्ट’, तर आउँदैनन् बिरामी
कानको समस्या भएर बोली नआएको बच्चालाई उमेर भएपछि बोल्छ भनेर राख्दाराख्दै बहिरोपनको शिकार हुन्छन् ।
डा.मंगल रावलले चिकित्सक संघको अध्यक्षमा उम्मेदवारी दिने
८ मंसिर, काठमाडौं । चिकित्सकहरूको छाता संगठन नेपाल चिकित्सक संघको निर्वाचन आगामी माघमा हुँदैछ । उक्त निर्वाचनका लागि चिकित्सकहरूले आ-आफ्नो तयारी थालेका छन् । कर्णाली स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानका पूर्वउपकुलपति...
स्वास्थ्य समाचार
फोक्सोका रोगी चन्द्रशमशेर, गरेका थिए स्वास्थ्य क्षेत्रमा सम्झनलायक काम
अंग्रेजी भाषामा उनको दख्खल राम्रो थियो । फोक्सो रोगसम्बन्धी अंग्रेजी भाषामा लेखिएका आधुनिक चिकित्साका दर्जनौँ किताबहरू संकलन गरी पढ्ने गर्थे ।
डा. झलक गौतम जनस्वास्थ्यविद्
एजेन्ट खटाएर कलेजमा किशोरी खोजिन्थ्यो, होप ल्याएर डिम्ब झिकिन्थ्यो
जस्टिना नामकी एजेन्ट सुरुमा इन्स्टाग्रामबाट किशोरीको खोजी गर्थिन् । त्यसपछि कलेज-कलेज पुगेर सम्पर्क विस्तार गर्थिन् । कलेजबाट किशोरीलाई होप फर्टिलिटीमा ल्याएर डिम्ब झिकिन्थ्यो ।
औषधि ज्ञान
औषधिको पत्ता तथा बट्टामा के-के लेखिन्छ ? प्रयोग गर्नेले थाहा पाउनुपर्ने कुरा
हामीले प्रयोग गर्ने औषधिको पत्ता, प्याकेट, बट्टा वा बट्टाभित्रको कागजमा धेरै महत्वपूर्ण जानकारीहरू हुन्छन् । यी जानकारीहरूले औषधि किन, कसरी, कहिले र कति मात्रामा प्रयोग गर्ने भन्ने कुरा बुझ्न...
डा. दीर्घराज जोशी औषधि रसायन विज्ञ
आयुर्वेद
सूर्यस्नान : प्रकृतिको नि:शुल्क औषधि
सूर्यस्नान, जसलाई आयुर्वेदमा रोगनिवारक माध्यम मानिन्छ । सूर्यस्नानको सोझो अर्थ हो, घाम ताप्नु । घाम किन ताप्ने ? त्यसको विधि के हो ? लाभ के हो ? सूर्य स्नान...
क्यान्सर
पेटको क्यान्सरको जोखिम पुरुषलाई दोब्बर, कसरी बच्ने ?
पेटको क्यान्सर वा ग्यास्ट्रिक क्यान्सर विश्वभर सबैभन्दा बढी हुनेमध्ये पाँचौं किसिमको क्यान्सर हो । सामान्यतया यो क्यान्सर बढी उमेरमा र पुरुषहरूमा महिलाको तुलनामा दोब्बर दरले देखिन्छ । यसका पछाडि...
डा. समिम अख्तर क्यान्सररोग विशेषज्ञ
राष्ट्रिय प्रत्यारोपण केन्द्रको कार्यकारी निर्देशकमा डा.कल्पना श्रेष्ठ नियुक्त
२ मंसिर, काठमाडौ । भक्तपुरस्थित शहीद धर्मभक्त राष्ट्रिय प्रत्यारोपण केन्द्रको कार्यकारी निर्देशकमा डा.कल्पना कुमारी श्रेष्ठ नियुक्त भएकी छिन् । मंगलबार बसेको मन्त्रिपरिषद् बैठकले डा.श्रेष्ठलाई केन्द्रको कार्यकारी निर्देशकमा नियुक्त गरेको...
आहार तथा पोषण
तनावमा किन कसैलाई अत्यधिक भोक लाग्छ ?
तनावले के गर्छ ? कोर्टिसोल हर्मोन श्राव गर्छ । यसरी हर्मोन श्राव मस्तिष्कका नसाहरू थकित हुन्छन् । अनि टाउको दुख्ने, पेट दुख्ने र अनिद्राको समस्या पैदा गर्छ । त्यति...
राकेशको सपनामा दागिएको त्यो एक गोली
२३ भदौको जेनजी आन्दोलनका क्रममा राकेशको कम्मरमा गोली लाग्यो । त्यो एक गोली, जसले उनको सुनौलो भविष्यको सपना चकनाचुर बनाइदियो ।
क्यान्सर
अध्ययन भन्छ– नेपालमा क्यान्सर उपचारका प्रत्येक चरणमा ढिलाइ
१ मंसिर, काठमाडौं । नेपालमा क्यान्सरको उपचार सुरु गर्न ६ महिनासम्म लाग्ने गरेको एक अध्ययनले देखाएको छ । विश्व स्वास्थ्य संगठन (डब्लुएचओ) क्यान्सर अनुसन्धान सम्बन्धी निकाय(आईएआरसी)मा कार्यरत नेपाली वैज्ञानिक...
वाथ रोग (युरिक एसिड)
‘बाथ रोगको उपचार नगरे हात खोल्न र चलाउन पनि नसक्ने हुन्छ’
बाथ पूर्णरूपमा रोक्न गाह्रो छ, किनभने यो वंशानुगत र इम्युन सिस्टमसँग जोडिएको छ । तर, सही समयमा निदान र उपचारले जटिलता रोक्न सकिन्छ ।
आफ्नै मिर्गौला प्रत्यारोपणको खर्च जुटाउन ‘पठाओ’ चलाइरहेका नारायण (भिडियो)
छोरी त्यति बुझ्ने त भएकी छैनन् । तर, बाबा बिरामी भएको देख्दा उनी बालसुलभ दु:ख देखाउँछिन् । बुझ्ने भएपछि के भन्दिहुन् !
मधुमेह तथा थाइराइड रोग
के मधुमेहबाट मुक्ति पाउन सकिन्छ ?
आधुनिकरण, अस्तव्यस्त जीवनशैली र फास्टफुडको सजिलो पहुँचले मोटोपनको दर विश्वव्यापी रूपमै अत्यधिक बढ्दो छ । मोटोपनले शरीर भद्धा देखिने समस्या मात्र हुँदैन । यसले विस्तारै मधुमेह, उच्च रक्तचाप र...
प्राकृतिक चिकित्सा (अकुप्रेसर, अकुपन्चर, फिजियोथेरापी)
फिजियोथेरापी सम्मेलन : ज्ञान, पहिचान र नेतृत्व निर्माणको आधार
नेपालमा आधुनिक फिजियोथेरापी पेशा विस्तार र सुदृढीकरणको यात्रामा छ । आजको स्वास्थ्य प्रणालीमा पुनर्स्थापना सेवाको भूमिका अपरिहार्य बन्दै गएको छ । त्यससँगै गुणस्तरीय सेवा, अद्यावधिक ज्ञान, प्रमाणमा आधारित अभ्यास...
बिनय कँडेल सह-प्रमुख फिजियोथेरापिस्ट
स्वास्थ्य समाचार
नेपाल न्युरोसर्जन सोसाइटीको अध्यक्षमा डा. राजीव झा
३० कात्तिक, काठमाडौं । नेपाल न्युरोसर्जन सोसाइटीको नयाँ अध्यक्षमा डा. राजीव झा निर्वाचित भएका छन् । शुक्रबार र शनिबार भएको सोसाइटीको पाँचौ अन्तराष्ट्रिय सम्मेलनमा यसअघिका अध्यक्ष डा. यामबहादुर रोकाले...
स्वास्थ्य समाचार
प्रत्यारोपण सर्जन डा. पुकारचन्द्र श्रेष्ठ बेलायतमा सम्मानित
३० कार्तिक, काठमाडौं । नेपालका वरिष्ठ प्रत्यारोपण सर्जन डा.पुकारचन्द्र श्रेष्ठलाई बेलायतमा सम्मान गरिएको छ । डा.श्रेष्ठलाई शुक्रबार ‘रोयल कलेज अफ सर्जनस अफ एडिनवर्ग’ले सम्मान गरेको हो । श्रेष्ठ बेलायतमा...
स्वास्थ्य समाचार
मानसिक रूपले थाके धुर्मुस, प्राकृतिक उपचार खोज्दै
चर्चित हास्य कलाकार सिताराम कट्टेल (धुर्मुस) पछिल्लो समय मानसिक तथा शारीरिक थकानबाट पीडित भएका छन् । धुर्मुसकी पत्नी तथा कलाकार कुञ्जना घिमिरे (सुन्तली) ले सामाजिक सञ्जालमा सेयर गरेको एउटा...
मधुमेह तथा थाइराइड रोग
अहिले २०-३० वर्षका युवामा किन देखिँदैछ मधुमेह ?
कसैलाई मधुमेह भयो भने घरेलु उपाय अपनाउनुपर्छ, डाक्टरकहाँ जानु हुँदैन नत्र जीवनभर औषधि खानुपर्छ भनेर तर्साइन्छ । त्यसले सुगर झन् बढेर विभिन्न समस्या निम्तन सक्छ ।
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
दुई डाक्टरको प्रेम, जब चारतारे होटलबाटै बिहे गर्नुपर्ने दबाब आयो
रोहन र रश्मी (नाम परिवर्तन) लामो समयदेखि प्रेम सम्बन्धमा छन् । एमबीबीएस पढ्दादेखिको उनीहरूको सम्बन्धले विविध आरोहअवरोह झेल्दै इन्गेज्मेन्ट सम्मको यात्रा तय गर्न सफल भएको छ । रोहन एमडी...
महान्यायाधिवक्ताको स्वार्थ : आफू र छोरी जोडिएको संस्थालाई डिम्ब तस्करी मुद्दामा ‘क्लिन चिट’
प्रहरी अनुसन्धानले प्रमाणसहित मुद्दा चलाउन सिफारिस गरे पनि सरकारी वकिलदेखि महान्यायाधिवक्तासम्मको निर्णयले होप सेन्टर र आफ्ना मान्छे जोगाउन सफल भएको देखिन्छ । यसमा मुख्य हात महान्यायाधिवक्ता सविता भण्डारीकै देखिन्छ...
दम एवं अस्थमा (श्वासप्रश्वास)
५ वर्षमुनिका बालबालिकामा निमोनिया किन बढी खतरनाक ?
निमोनिया फोक्सोसँग सम्बन्धित गम्भीर संक्रमण हो । यो अवस्थामा फोक्सोमा पिप र तरल पदार्थ भरिन सक्छ, जसले सास फेर्न कठिनाइ उत्पन्न गर्छ । परिणामत: फोक्सोलाई कम अक्सिजन प्राप्त हुन्छ...
डा. बाबुराम पाण्डे बालरोग विशेषज्ञ
दुई महिनादेखि कोमामा दौलत, परिवारको थाप्लोमा ७ लाख ऋण
जेनजी आन्दोलनको दोस्रो दिन २४ भदौमा उनको टाउकोमा ढुंगा वा इँटा प्रहार भयो । त्यही चोटले उनलाई कोमामा पुर्यायो । त्यस रातदेखि हराएको होस दुई महिना बितिसक्दासम्म खुलेको छैन...
यौन तथा प्रजनन रोग
सोध्न डर लाग्ने तर जान्न इच्छा हुने यौनसम्बन्धी ७ प्रश्न र उत्तर
छलफलमा प्राय सबैका लागि असहज महसुस हुने कुरा हो, यौनसम्बन्धी विषय । जबकि, यो विषयको ज्ञान सबैमा हुन आवश्यक छ । यौनबारे स्वस्थ, खुला छलफल नहुँदा सामान्य जानकारीबाट पनि...
डा. ऋत पौडेल मनोचिकित्सक तथा यौनविद्
आहार तथा पोषण
दहीदेखि पाउरोटीसम्म, पत्तै नपाई दैनिक खाइरहेका हुन्छौं धेरै चिनी
चिनीजन्य खानेकुरा स्वास्थ्यका लागि लाभदायक हुँदैन । हामीले सिधै चिनी नखाएपनि थाहा नपाई दैनिक धेरै चिनी खाइरहेका हुनसक्छौँ । यो कुरामा ध्यान दिन आवश्यक छ । धेरै चिनी खानाले...
आहार तथा पोषण
ओट्स र मुस्ली : कुन बढी स्वस्थकर, किन ?
ओट्स र मुस्ली दुवैलाई स्वस्थ खाजाको रूपमा लिइन्छ, तर तिनीहरूको पोषण मूल्य, प्रशोधन प्रक्रिया र स्वास्थ्य लाभहरूमा उल्लेखनीय भिन्नता हुन्छ । सामान्यतया, सादा ओट्सलाई मुस्लीभन्दा बढी स्वस्थकर मानिन्छ, किनकि...
प्रवीण भट्टराई पोषणविद्
प्राकृतिक चिकित्सा (अकुप्रेसर, अकुपन्चर, फिजियोथेरापी)
नेपालमा फिजियोथेरापी सेवा आवश्यक पर्ने ५ मुख्य स्वास्थ्य समस्या
फिजियोथेरापी आधुनिक चिकित्साको एक उपचार विधि हो । कुनै दुखाइको समस्या लिएर चिकित्सककहाँ जाँच गर्न जाँदा कतिपय अवस्थामा औषधिसँगै फिजियोथेरापीका लागि पनि सिफारिस गरिन्छ । नेपालमा विज्ञ फिजियोथेरापिस्टबाट गुणस्तरीय...
बिनय कँडेल सह-प्रमुख फिजियोथेरापिस्ट
‘बिरामीले चिउरा, घिउदेखि कुकुरसम्म गिफ्ट दिए’ (भिडियो)
१३ वर्षीया बालिका मस्तिष्क ट्युमरको रक्तश्रावले दृष्टिविहीन थिइन् । ‘शल्यक्रियापछि दृष्टि फर्कियो, त्यो सबैभन्दा ठूलो चमत्कार थियो ।
स्वास्थ्य समाचार
कसरी भएको थियो एक्स-रे प्रविधिको आविष्कार ? दुई प्रसिद्ध तस्बिरको कथा
विल्हेल्म कोनराड रोन्टजेन जर्मनका भौतिकशास्त्री हुन् । उनले सन् १८९५ मा खिचेको हातको एक्स-रे तस्बिरलाई संसारकै पहिलो रेडियोग्राफी मानिन्छ । यसमा उनले आफ्नी पत्नी अन्ना बर्था रोन्टजेनको देब्रे हातको...
क्यान्सरसँग लडिरहेकी कल्पना भन्छिन्, ‘यो एक रोग हो, जीवनको अन्त्य होइन’
घरमा उनी कौसी खेती गर्छिन्, जसले उनलाई प्रकृतिसँग जोड्छ । योगा, श्वास-प्रश्वासको व्यायाम र ध्यानले उनको मानसिक स्वास्थ्य मजबुत बनाएको छ ।
किन सहज छैन जीवन रक्षक ‘रेबिज इमुनोग्लोबुलिन’ खोप ?
रेबिज इमुनोग्लोबुलिन खोप सेवा कम्तीमा प्रदेश अस्पतालहरूसम्म विस्तार गर्न र स्वस्थाकर्मीहरूलाई जानकारी दिन सके रेबिजबाट हुनसक्ने मृत्युबाट धेरैलाई बचाउन सकिने थियो।
स्वास्थ्य समाचार
मोबाइल स्क्रोलिङले निद्रामा पार्छ प्रभाव, वैज्ञानिक तथ्यले के भन्छ ?
आधुनिक जीवनशैलीमा मोबाइल फोन अपरिहार्य बनेको छ । सुत्ने बेलामा पनि धेरैजसो व्यक्तिहरू फेसबुक, इन्स्टाग्राम, टिकटक वा युट्युबमा स्क्रोल गर्दै समय बिताउँछन् । मोबाइलको उज्यालोले मस्तिष्कलाई दिनको भ्रम पार्छ,...
छाला तथा सौन्दर्य रोग
शरीरमा रातो कोठी किन बन्छ ? के छ उपचार ?
सबैलाई आफ्नो छाला सफा, चम्किलो र दागरहित देखियोस् भन्ने चाहना हुन्छ, तर कहिलेकाहीँ छालामा यस्ता निशानहरू देखा पर्छन् जसले मानिसहरूलाई आश्चर्यमा पार्छ । जस्तै: ससाना राता कोठीहरू । यी...
डा. सुयोग मैनाली वरिष्ठ प्लास्टिक कस्मेटिक तथा लेजर सर्जन
आहार तथा पोषण
मुलामा के हुन्छ, जसले पाचनमा सहयोग गर्छ ?
मुला जमिनमुनि फल्ने तरकारी हो । यसको बोक्रा रातो, सेतो, कालो, बैजनी र गुलाबी हुनसक्छ । यसको स्वाद खल्यो, गुलियो, पिरो र कहिलेकाही केही तितो पनि हुन्छ । जे...
क्यान्सर
कसरी हुन्छ क्यान्सर ? यी हुन् प्रमुख कारण
धेरैजसो मानिसहरू मोटाइलाई साधारण समस्या ठान्छन्, तर मोटोपन आफैँमा एउटा ठूलो रोग हो ।
दुई वटा क्यान्सर जितेकी शोभा, साहस र धीरताको प्रतीक
एकदिन आफैँले छामेर हेर्ने क्रममा आफ्नो स्तनमा गिर्खा फेला पारिन् । फेरि नसोचेको चुनौती आइलाग्यो उनको जीवनमा ।
बोल्दाबोल्दै मानिसको मृत्यु किन हुन्छ ?
मुटुरोग विशेषज्ञ डा. चन्द्रमणि अधिकारीका अनुसार, हृदयाघात हुँदा मुटुको नसामा रगतको सञ्चार तुरुन्तै बन्द हुन्छ । यसले मुटुको चालमा गम्भीर गडबडी (भेन्ट्रिकुलर फाइब्रिलेसन) निम्त्याउँछ, जसका कारण अचानक मानिसको मृत्यु...
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
प्रसूति हिंसा रोक्न कानुन कार्यान्वयनमा जोड
काठमाडौं । सम्मानजनक प्रसूति, प्रसूति हिंसा र मानवअधिकार संरक्षणका लागि कानुन आवश्यक रहेको सरोकारवालाले बताएका छन् । बिहीबार महिला, कानुन र विकास मञ्च (एफडब्लुएलडी) ले आयोजना गरेको छलफल कार्यक्रममा...
ग्यास्ट्रो (पेट तथा कलेजो रोग)
हाम्रो शरीरमा हुने प्यान्क्रियाज के हो ? यस्ता छन् यसका काम
प्यान्क्रियाज मानव शरीरको पेटमा रहेको एक महत्वपूर्ण ग्रन्थी हो, जसले पाचन प्रणाली र अन्तःस्रावी प्रणाली दुवैमा प्रमुख भूमिका खेल्छ । यो अंगले खाना पचाउने ईन्जाइमहरू उत्पादन गरेर पोषक तत्वहरू...
डा. विधाननिधि पौडेल पेट तथा कलेजोरोग विशेषज्ञ
क्यान्सर
पाटन अस्पतालमा चौथो स्टेज स्तन क्यान्सर सचेतना कार्यक्रम
काठमाडौं । पाटन स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानले विश्व स्तन क्यान्सर सचेतना महिनाको अवसरमा अन्तरक्रिया कार्यक्रम आयोजना गरेको छ । ‘चौथो स्टेजको स्तन क्यान्सर जीवनको अन्त्य होइन, यो साहस, माया र...
स्नायु तथा नसा रोग
मस्तिष्कघात : एक मिनेट ढिला, जीवनको क्षति
बढी रक्सी र धूम्रपानले रक्तनलीमा तनाव पैदा गरी रगत जमाएर मस्तिष्कघात गराउने सम्भावना बढाउँछ ।
प्रा. डा. राजीव झा स्नायु, नसा तथा मेरुदण्डरोग विशेषज्ञ
ट्रान्सजेन्डर पुरुषका लागि महिनावारी हुनु सबैभन्दा अप्ठ्यारो अवस्था हो
हामी पुरुषको पहिचान बोकेर हिँड्छौं, तर महिनावारी हुँदा लुकाउनुपर्ने बाध्यता हुन्छ ।
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
अनुभूति : अप्रेसन थिएटरभित्र ‘भाइटीका’
भाइटीका, दिदीबहिनी र दाजुभाइ बीचको सबैभन्दा आत्मीय पर्व हो । यस दिन हरेक दाजुभाइका लागि वर्षकै सबैभन्दा उत्कृष्ट र ममतामय बिहानी हुने गर्छ भन्दा फरक पर्दैन होला । दिदीबहिनीको...
डा. बालकृष्ण साह प्रसूति तथा स्त्रीरोग विशेषज्ञ
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
मोटोपनको कुरामा किन महिलाहरू बढी चिन्तित हुन्छन् ?
महिलामा मोटोपनको समस्या देखिने र शारीरिक बनावटमा परिवर्तन हुने मुख्य तीन वटा कारण हुन्छ ।
हाड जोर्नी तथा नसा रोग
ओस्टिओपोरोसिस : साइलेन्ट किलर जसले हड्डी भित्रैबाट कमजोर बनाउँछ
मधुमेह र उच्च रक्तचापको समस्या । प्राय सबैले यो समस्याबारे सुनेका छन् । उही मात्रामा सताउने ओस्टिओपोरोसिस भन्ने रोग अझै धेरैका लागि अपरिचित छ । यी दुवै समस्या जस्तो...
डा. दीपेन्द्र पाण्डे वरिष्ठ हाडजोर्नी सर्जन
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
कलिलै उमेरमा महिनावारी : शरीर परिपक्व, मानसिक रूपमा कच्चा (भिडियो)
जन्मिदा तौल र बाल्यकालमा तौल बढ्ने दरले पनि यौवनलाई छिटो ल्याउन सक्छ । दोस्रो, निस्क्रिय जीवनशैलीले ठूलो प्रभाव पार्छ ।
नर्समाथि चरम श्रमशोषण : कोही जागिर छाडेर घरमै, कोही विदेश भासिंदै
निजी मेडिकल कलेजले गरेको श्रम शोषण, लामो ड्युटी र कम सुविधाले नर्सहरूको जीवन कठिन बनाएको छ ।
निःसन्तान तथा बाँझोपन
आईभीएफ सम्बन्धी बारम्बार सोधिने प्रश्न र त्यसको उत्तर
आईभीएफ अन्य प्रक्रिया भन्दा अलि लामो हो । यसमा डेढदेखि दुई महिना लाग्छ । तर यसको सफलता दर अरू प्रक्रियाभन्दा राम्रो छ ।
छाला तथा सौन्दर्य रोग
के हेलमेट लगाउँदा कपाल झर्छ ? विशेषज्ञहरू यसो भन्छन्
महिलाहरूमा थाइराइड र पीसीओडीजस्ता कारणले कपाल झर्न सक्छ । पुरुषहरूमा भने वंशाणुगत कारक बढी प्रभावशाली हुन्छ ।
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
बारम्बार झुट बोल्नु पनि हुनसक्छ मानसिक समस्या
झुट बोल्नु मानव स्वभावको एक हिस्सा हो । कहिलेकाहीँ हामी सामाजिक सद्भाव कायम राख्न, भावनाहरू जोगाउन वा अप्ठ्यारो परिस्थितिबाट बच्न सानातिना झुट बोल्छौँ । तर, अनावश्यक रूपमा जब झुट...
छाला तथा सौन्दर्य रोग
छाला तथा सौन्दर्यमा पुनर्निर्माण चिकित्साको चमत्कार
चिकित्सा विज्ञानमा पछिल्ला पाँच वर्षमा ‘रिजेनेरेटिभ मेडिसिन’ को युग सुरु भएको छ । जसले शरीरका क्षतिग्रस्त कोष, तन्तु र अंगहरूको पुनर्निर्माणमा मद्दत गर्छ । बढ्दो उमेर र विभिन्न कारणले...
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
महिलाले बढी गर्छन् आत्महत्या प्रयास, धेरै मृत्यु पुरुषको
पुरुषमा आत्महत्या बढ्नुको कारण उनीहरूका तरिकाहरू तुलनात्मक रुपमा हिंस्रक हुनु हो ।
न्यूरोसर्जन डा. रुपेश, जो चित्रकलामा पनि पोख्त छन्
उनले सालीको पनि स्केच बनाएका थिए, विहेमा जुत्ता नलुकाउने शर्तमा ।
मुटु रोग (उच्च रक्तचाप)
लामो समय डेस्कमा बसेर काम गर्नेहरूमा ‘साइलेन्ट हर्टअट्याक’को जोखिम
घन्टौंसम्म डेस्कमा बसेर काम गर्नु अहिले धेरैको दैनिकी हो । तर, के तपाईंलाई थाहा छ ? यसरी बसेर काम गर्ने बानीले हाम्रो स्वास्थ्य, विशेषगरी मुटुलाई अप्रत्यक्ष रूपमा जोखिममा पारिरहेको...
डा. अशोक श्रेष्ठ मुटुरोग विशेषज्ञ
मुटु रोग (उच्च रक्तचाप)
के खाली पेटमा मेथी खानु मुटुका लागि फाइदाजनक छ ?
अहिले स्वास्थ्यबारे सचेत हुने धेरैले बिहान खाली पेटमा मेथी खाने गरेको पाइन्छ । कतिपयले तौल घटाउनका भन्दै यसको सेवन गर्छन् भने कतिपयले मुटुको स्वास्थ्यलाई फाइदा गर्छ भन्दै खान्छन् ।...
आहार तथा पोषण
रक्सीको अँध्यारो सत्य : तपाईंले सोचेभन्दा खतरनाक
बियर, वाइन, ह्विस्की र भोड्का जस्ता पेय पदार्थहरूको फरक के हो ? के यी मध्ये कुन रक्सीले चाहिँ हानि गर्दैन ? कति मात्रामा रक्सी पिउनु उपयुक्त हुन्छ ? यी...
आहार तथा पोषण
भात खान छाडेर मोटोपन घटाउनु दीर्घकालीन समाधान होइन (भिडियो)
तौल नियन्त्रणका लागि महँगो डाइट आवश्यक छैन । स्थानीय खानाबाटै पनि सम्भव छ । त्यसका लागि महंगो खानाको विकल्प खोज्न सकिन्छ ।
स्वास्थ्य समाचार
पसिना धेरै आइरहन्छ, के गर्ने ?
गर्मीमा पसिना आउने समस्याले प्रायः सबैलाई सताउँछ । काखी र खुट्टा गन्हाउने समस्याले त झन् धेरै तनाव दिन्छ । दैनिक नुहाइधुवाइ गरेर कपडा फेर्दा पनि धेरैलाई पसिनाको दुर्गन्धले सताइरहेकै...
मोटोपनाका ७ प्रमुख कारण र नियन्त्रण गर्ने प्रभावकारी उपाय
सन्तुलित जीवनशैली, नियमित निद्रा, स्वस्थ आहार र चिकित्सकीय परामर्शले दीर्घकालीन रूपमा तौल नियन्त्रण गर्न सहयोग पुग्छ ।
ग्यास्ट्रो (पेट तथा कलेजो रोग)
कसरी हुन्छ अल्सर, के छ उपचार ?
पाचन प्रणालीको भित्री सतहमा एक प्रकारको घाउ वा क्षति हुनुलाई चिकित्सकीय भाषामा ‘अल्सर’ भनिन्छ । पेटमा म्युकस नामक गाढा तरल पदार्थ हुन्छ, जसले पेटमा उत्पादन हुने ‘हाइड्रोक्लोरिक एसिड’बाट पेट...
डा. अजित खनाल कन्सल्टेन्ट ग्यास्ट्रोइन्ट्रोलोजिस्ट
स्वास्थ्य समाचार
शरीरको जैविक प्रणाली बुझौं, कसरी बुढो भएसँगै हाम्रो शरीर शिथिल हुन्छ
हाम्रो शरीर अर्बाैं कोशिकाहरूले बनेको हुन्छ । यी कोशिकाको कार्यक्षमता समयसँगै कमजोर हुँदै जान्छ । कोशिकाहरूमा ‘टेलोमेयर’ नामक संरचना हुन्छ, जसले डिएनएलाई क्षति हुनबाट जोगाउँछ । प्रत्येक कोशिका विभाजनसँगै...
मुटु रोग (उच्च रक्तचाप)
हृदयघातको जोखिम कम गर्ने उपायबारे जानौं
मान्छेको जीवन मुटुको धड्कन सुरु भएसँगै सुरु भएर मुटु चल्न बन्द हुँदासम्म रहन्छ । त्यसैले पनि मुटु शरीरको अत्यन्तै महत्त्वपूर्ण अंग हो । यसले शरीरभरि रगत पम्प गरेर अक्सिजन...
मधुमेह तथा थाइराइड रोग
एकै व्यक्तिमा मधुमेह र उच्च रक्तचाप हुँदा के-के हुन्छ ?
नेपालमा मुटु रोगबाट मृत्यु हुनेमा ३५ देखि ७५ प्रतिशतमा उच्च रक्तचाप र मधुमेह रोगहरू जिम्मेवार हुने विज्ञ बताउँछन् ।
हाड जोर्नी तथा नसा रोग
स्लिप डिस्क के हो ? यो किन हुन्छ ? कसरी बच्ने ?
कम्मरमा दुखाइ हुन्छ ? अचानक खुट्टा झमझमाउँछ ? घाँटी दुख्ने र झमझम गर्ने हुन्छ ? यी स्लिप डिस्कका लक्षणहरू हुन सक्छन् । ‘साइन्स डायरेक्ट’मा प्रकाशित एक अध्ययनका अनुसार, विश्वभरमा...
डा. सरोजकुमार सुवाल हाडजोर्नी तथा नसारोग विशेषज्ञ
आहार तथा पोषण
चाडपर्वको खानपानले वास्तवमै तौल बढ्छ ? नियन्त्रण कसरी गर्ने ?
चाडपर्वको रौनकसँगै खानपानको मज्जा लिने चलन छ । दशैं, तिहार जस्ता चाडहरूमा मासुजन्य परिकार, मिठाइ, चिल्लो र मसलेदार खानेकुरा तथा पेय पदार्थहरूको उपभोग बढ्छ । साथै यो बेला खानाको...
कलेजो प्रत्यारोपण गर्ने खर्च अभाव, सहयोगको याचना गर्दै कमला
कमला मोक्तान कलेजोको गम्भीर समस्यासँग जुधिरहेकी छिन् । कलेजो प्रत्यारोपण नै गर्नुपर्ने चिकित्सकले बताएका छन् । प्रत्यारोपणका लागि अन्य व्यवस्था मिलाए पनि खर्च अभाव भएको उनले बताएकी छिन् ।...
डान्सिङ गीत मनपर्छ, दुर्गेश थापाको दुश्मन हेरेको हेर्यै धेरै सुन्छु
फुटबल, चेस जस्ता खेलहरू खेलिहरेको हुन्छु । माहोल मिल्यो भने नाच्न गाउनमा पनि रमाइलो लाग्छ ।
पेट तथा कलेजो रोग
के कारण हुन्छ पेट ढुस्स, कसरी छुटकारा पाउने ?
चाडबाडको बेलामा खाएको चिल्लो, मसालेदार खाना सहजै पच्दैन । एकातिर चिल्लोयुक्त अनेकथरी व्यञ्जन, त्यसमाथि भोक नलागे पनि पटक-पटक खाइरहने हुन्छ । यस किसिमको खानपानले कतिलाई अपचको समस्या हुन्छ भने...
डा. खलील मिया पेट तथा कलेजो रोग विशेषज्ञ
आहार तथा पोषण
चामल वा रोटी, रातिको खानामा के खाने ?
धेरै पटक मानिसहरूबीच चामल खानु स्वास्थ्यका लागि राम्रो हो कि रोटी भन्ने विषयमा बहस हुन्छ । रातको थालीमा रोटी हुनुपर्छ कि चामल, यो धेरै कुरामा निर्भर हुन्छ । यो...
आहार तथा पोषण
के हो कार्बोहाइड्रेट, कमी र बढी हुँदा के हुन्छ ? विस्तृतमा जानौं
कार्बोहाइड्रेट पोषक तत्वको एक प्रमुख प्रकार हो, जसले शरीरलाई ऊर्जाको मुख्य स्रोत प्रदान गर्छ । यो खाद्य पदार्थहरूमा पाइने जैविक यौगिक हो, जसमा कार्बन, हाइड्रोजन र अक्सिजनका अणुहरू हुन्छन्...
स्नायु तथा नसा रोग
वीर अस्पतालमा ९ घण्टे दुर्लभ मस्तिष्क शल्यक्रिया
वीर अस्पतालमा एक बिरामीको मस्तिष्कमा भएका ६ वटा धमनी (एनोरिजम) मध्ये एक फुटेको अवस्थामा एकैपटकमा शल्यक्रिया गरिएको छ। उक्त जटिल शल्यक्रिया गर्न करिब नौ घण्टा लामो समय लागेको थियो...
विशेषज्ञ चिकित्सकलाई देश छोड्न बाध्य बनाएको त्यो गलत नीति
फिलिपिन्सले अमेरिकासँग मिल्दोजुल्दो चिकित्सा अध्ययन र रेसिडेन्सी प्रशिक्षण प्रणाली अपनाएको छ । नेपालले भने ब्रिटिश मोडलको प्रभाव रहेको भारतीय मोडल अनुसरण गरेको छ।
आहार तथा पोषण
दशैंको मासुलाई स्वस्थ र लामो समयसम्म सुरक्षित राख्ने ५ तरिका
अहिले दशैंको उल्लासमय क्षण छ । काम तथा अध्ययनका लागि घरबाट टाढा रहेकाहरू घर फर्कने, जमघट गर्ने क्रम सुरु भइसकेको छ । कति जना यात्रामै छन् । कति यात्राको...
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
दशैंमा गर्भवती महिलाले यात्रा गर्न मिल्छ ?
दशैंको उमंगमय माहोलमा परिवारसँग समय बिताउन सबैलाई मन लाग्छ । यो समयमा धेरैजना लामो यात्रा गरी आफ्नो घर–परिवारसँग भेटघाट गर्न टाढा टाढाबाट आवतजावत गर्छन् । तर, गर्भवती महिलाले यात्रा...
डा. दिजा खनाल प्रसूति तथा स्त्री रोग विशेषज्ञ
स्वास्थ्य समाचार
आज ११औं राष्ट्रिय सुरक्षित गर्भपतन सेवा दिवस
काठमाडौँ । सरोकारवालाहरूले सुरक्षित गर्भपतन सेवाको सुनिश्चितता र निरन्तरताका लागि कानूनी सुधार र प्रभावकारी कार्यान्वयनको आवश्यता औल्याएका छन् । महिला अधिकारकर्मी, स्वास्थ्य विज्ञ तथा सरोकारवालाहरूले यसका लागि आवश्यक कदम...
रेबिज
के कुकुरले टोक्दा मात्रै रेबिज सर्छ ? ९ मिथक र सत्य जानौं
धेरैले अझै पनि रेबिज खोप नाइटोमा लगाइन्छ भन्ने ठान्छन्, तर यो गलत हो ।
डा. शेरबहादुर पुन संक्रामक रोग विशेषज्ञ
दम एवं अस्थमा (श्वासप्रश्वास)
वायु प्रदूषणको असर : समयभन्दा छिटो बुढो हुँदै मुटुका रक्तनली
प्रदूषित वायुका कणहरू सिधै फोक्सोको भित्री भागमा पुग्छन्, जहाँ रगतमा अक्सिजन मिसिन्छ । यस्ता कणहरूले फोक्सोको अक्सिजन अवशोषण क्षमता कम गर्छ ।
राजेशले सानैमा बुबा गुमाए, जेनजी आन्दोलनले दाहिने खुट्टा खोस्यो
दाहिने खुट्टा गुमाएका राजेश अहिले कोठामा बन्दीझैं भएका छन् । बाहिरको उज्यालाले उनको तनमनलाई स्पर्श गर्न सकेको छैन । हिँड्डुल गर्न नसक्दा अरूको सहारा लिनुपर्ने बाध्यता छ ।
स्वास्थ्य समाचार
आन्दोलनका घाइतेको उपचारका लागि फरच्युना हेल्थकेयरले दियो नि:शुल्क सिरिन्ज
काठमाडौं । फरच्युना हेल्थकेयर पा.लि.ले जेनजी आन्दोलनका घाइतेको उपचारका लागि निःशुल्क सिरिन्ज उपलब्ध गराएको छ । आन्दोलनका घाइतेको उपचार गरेका अस्पतालहरू निजामती कर्मचारी (सिभिल) अस्पताल, त्रिवि शिक्षण अस्पताल र...
बालरोग
समय नपुगी जन्मिएका बच्चामा हुन्छ फोक्सोको संक्रमण, के हुन्छ उपचार ?
गर्भावस्थाको ३७ हप्ता पूरा हुनुभन्दा पहिले बच्चा जन्मिनुलाई ‘प्रिम्याच्योर’ अर्थात समयपूर्व जन्म भनिन्छ । यस्ता बच्चाहरूमा विभिन्न स्वास्थ्य जोखिमहरू हुन सक्छन् । विशेष गरी ३२ हप्ताभन्दा पहिले जन्मेका बच्चाहरूमा...
डा. बाबुराम पाण्डे बालरोग विशेषज्ञ
छोरीलाई बचाउन ८० वर्षीया आमाले दिइन् मिर्गौला
काठमाडौं । एक ८० वर्षीया वृद्धाले अंगदान गरी छोरीलाई नयाँ जीवन दिएको छिन् । म्याग्दीकी गुमा भण्डारीले आफ्नो छोरी ४६ वर्षीया सीता पाण्डेलाई मिर्गौला दान गरेकी हुन् । गत...
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
भ्रामक खबरले पार्छ मानसिक स्वास्थ्यमा ठूलो असर, बच्ने उपाय के ?
हामीले थाहा पाएका सबै सूचना तथा खबरहरू सही हुँदैनन् । रे..रे..का भरमा समाजमा गलत हल्लाहरू फैलिने चलन पुरानै हो । तर, जब सामाजिक सञ्जालहरू आए त्यसपछि भ्रामक तथा मिथ्या...
ग्यास्ट्रो (पेट तथा कलेजो रोग)
फ्याटी लिभर : कलेजोमा बोसो जम्मा हुने रोग, कसरी बच्ने ?
फ्याटी लिभर भन्नाले सामान्य भाषामा कलेजोमा बोसो जम्मा हुने रोग भनेर चिनिन्छ । यो यस्तो अवस्था हो-जसमा कलेजोमा असामान्य रूपमा हानिकारक चिल्लो वा फ्याट जम्मा हुने गर्दछ । कलेजोका...
गोलीले छातीमा प्वालै-प्वाल बनाएका जेनजीको कहालीलाग्दो कथा
प्रहरीले चलाएको गोली नेत्रको छातीमा लाग्यो । उनी गोलीको परवाह नगरी रगताम्य अवस्थामा सरकारविरुद्ध नाराबाजी गरिरहेका थिए ।
स्वास्थ्य समाचार
को थिइन् यी, जसले हत्तपत्त बाइक खोजेर घाइतेलाई अस्पताल पुर्याइन् ?
पहिलो दिनको घटनापछि घरमा आमाले आन्दोलनमा जान रोकिन् । तर, उनलाई छटपटी भयो अनि आमालाई नटेरैरै सडकमा उत्रिइन् ।
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
आवश्यक छ शहीद परिवारलाई मनोसामाजिक सहयोग
मनोसामाजिक परामर्शले शोकमा रहेका व्यक्तिलाई आफ्ना भावना व्यक्त गर्न, तनाव व्यवस्थापन गर्न र शोकलाई शक्तिमा बदल्न सहयोग गर्छ ।
स्वास्थ्य समाचार
अस्वभाविक मृत्युमा किन आवश्यक छ पोष्टमार्टम ?
पोष्टमार्टम भन्नाले मृत्युपश्चात गरिने शवको जाँच हो । नेपाली समाजमा पोष्टमार्टमबारे थुप्रै भम्र र गलत धारणाहरू रहेको पाइन्छ । पोष्टमार्टम सम्बन्धी हाम्रो समाजको यस्तै गलत धारणा र भ्रमका कारण...
स्वास्थ्य समाचार
डा.अरुण शाहीले पाए ‘एक्सेलेन्स इन ग्लोबल क्यान्सर सर्भिस’ अवार्ड
३ असोज, काठमाडौं । पाटन स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानका मेडिकल अन्कोलोजिस्ट डा.अरुण शाहीले ‘एक्सेलेन्स इन ग्लोबल क्यान्सर सर्भिस एन्ड आउटरिच’ अवार्ड प्राप्त गरेका छन् । मेडिकल अन्कोलोजी सोसाइटी इन बंगलादेश(एमओएसबी)ले...
निकिता आन्दोलन हेर्न घरको छतमा आइन्, प्रहरीको गोली लागेर अस्ताइन्
अस्पताल पुग्नु अगाडि नै निकिताले यो संसार छाडिसकेकी थिइन् । स्वास्थ्यकर्मीहरूले ३० मिनेटभन्दा बढी सीपीआर गरे, तर निकितालाई बचाउन सकेनन् ।
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
वर्तमान संकटले उब्जाएको मनोसामाजिक असरलाई कसरी कम गर्ने ?
नेपाल फेरि एकपटक राजनितिक परिवर्तनको अवस्थामा पुगेको छ । परिवर्तन आफैंमा अपरिहार्य प्रक्रिया भए पनि अन्योलतासहितको परिवर्तनले आशा भन्दा बढी अनिश्चितता जन्माउँछ । कता-कता नेपाल अस्थिरताको घेरामा छ कि...
मधुमेह तथा थाइराइड रोग
मधुमेहका कारण पिसाबमा रगत आउँछ ?
मधुमेह दीर्घकालीन स्वास्थ्य समस्या हो, जसले रगतमा चिनीको स्तर लाई असन्तुलित बनाउँछ । यो अवस्थाले शरीरका विभिन्न अंगहरूमा जटिलताहरू निम्त्याउन सक्छ, जसमा मिर्गौला, मुटु, रक्तनली, आँखा र स्नायु प्रणाली...
डा. विनय भट्टराई मधुमेह, हार्मोन तथा थाइराइड रोग विशेषज्ञ
स्वास्थ्य समाचार
देश बिरामी भएका बेला स्वास्थ्य मन्त्री को ? चर्चित होइन राम्रो रोजौं
नेपाल अहिले फेरि एउटा संक्रमणकालको डिलमा उभिएको छ । सडकमा धुलो उडिरहेको छ, जनताको मनमा अनिश्चितताको बादल घुमिरहेको छ । आन्दोलनको बलले पुरानो सरकार परिवर्तन भएर अन्तरिम सरकार बनेको...
डा. बालकृष्ण साह प्रसूति तथा स्त्रीरोग विशेषज्ञ
स्वास्थ्य समाचार
पोस्टमार्टमबाट आन्दोलनमा मृत्यु भएकाको कसरी पहिचान हुन्छ ?
आन्दोलनका क्रममा हुने हिंसात्मक घटनाहरूले ठूलो मानवीय क्षति निम्त्याउछ । यस्ता घटनाहरूमा गोली लाग्ने, आगलागी वा अन्य चोटपटकका कारण मृत्यु हुने व्यक्तिहरूको पहिचान र मृत्युको कारण पत्ता लगाउन जटिल...
छोरो खोज्दै काठमाडौं आइन् आमा, जसलाई अप्रिय खबरले पर्खिरहेको थियो
गोली लागेर छोराको मृत्यु भएको खबर थाहा पाएर उनी शिक्षण अस्पतालको फरेन्सिक विभागअगाडि बेहोस भइन् ।
हाम्रा केही बानी, जसलाई सुधार्न सके स्वास्थ्य राम्रो बनाउन सकिन्छ
कुनै पनि रोग लाग्नै नदिन र त्यसलाई नियन्त्रण गर्न जीवनशैली सन्तुलित र स्वस्थवर्द्धक हुनु अतिआवश्यक हुन्छ । कहिलेकाहीँ केही बानीहरूले रोग निम्त्याउछ । जब कि केहीले रोगहरूलाई बढावा दिन्छन्...
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
जेन जीको आन्दोलनले जेन अल्फालाई कस्तो प्रभाव पार्छ ?
नेपालमा हालै भएको जेन जी आन्दोलन र सामाजिक अशान्तिका घटनाहरूले समाजका सबै तहलाई प्रभावित पारेको छ । विशेष गरी जेन अल्फा भनेर चिनिने १२ वर्ष र त्यो भन्दा कम...
रगत सकियो, चिकित्सकका आँखा रसाए
चिकित्सक निरन्तर कर्म गरिरहेका थिए । तर गोली लागेर मृत्यु हुने क्रम बढिरहेको थियो ।
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
आन्दोलनका घटनाले निम्याउन सक्छ ‘पोस्ट ट्रमाटिक स्ट्रेस डिसअर्डर’, कसरी बच्ने ?
कोही व्यक्तिले जब कुनै भयानक तथा पीडादायी घटनाहरूको अनुभव गरेको छ वा त्यसको साक्षी बनिरहेको छ भने ऊ मानसिक रूपमा निकै विचलित हुन सक्छ । त्रसित र आत्तिएको अवस्थामा...
प्रा. डा. राजीव झा स्नायु, नसा तथा मेरुदण्डरोग विशेषज्ञ
‘सरकार ढले पनि देश बाँच्छ तर संविधान मर्नु हुँदैन’
मृतक र घाइतेको रगतमाथि खेलेर कुनै स्टन्ट नगर्न र आफूहरूलाई चेसको गोटी नबनाउन उनको आग्रह छ ।
‘हामीले बगाएको रगतबाट कसैले गलत फाइदा नउठाओस्’
‘यो आन्दोलन कुनै पार्टी, राजावादी वा स्वार्थ समूहका लागि होइन, बरू नेपालको भविष्यका लागि हो’
स्वास्थ्य समाचार
कस्तो आउनुपर्छ अबको स्वास्थ्य मन्त्री ? ६ महिनामा गर्नुपर्ने ६ काम
जेनजीहरूको बलिदानीपूर्ण संघर्षबाट देशमा राजनीतिक परिवर्तन आएको छ । नेपालको नयाँ खाका कोर्ने सुनौलो अवसरलाई सही तरिकाले सदुपयोग गर्न हाल गठन हुन लागेको मन्त्रीमण्डलको ठूलो भूमिका रहनेछ। प्रधानमन्त्रीको नियुक्ति...
स्वास्थ्य समाचार
स्वयं सेवक चिकित्सकको अनुभव : सिभल अस्पताल भित्रको त्यो २ दिन
काठमाडौँको नयाँ बानेश्वरमा रहेको निजामती कर्मचारी (सिभिल) अस्पताल, जहाँ सामान्यतया बिरामीको जीवन रक्षाका लागि दौडधुप हुन्छ प्राय । भदौ २३ गतेको दिन भने अस्पतालले युद्धभूमिको झल्को दिइरहेको थियो ।...
स्वास्थ्य समाचार
जेन–जी घाइतेहरूलाई प्रमुख अस्पतालले कसरी निरन्तर सेवा दिइरहेको छ ?
हाल अस्पतालमा ओपिडी सेवाहरू पूर्णरूपमा सुचारु छन् ।
‘नेताहरूले अब भ्रष्टाचार गर्नुअघि १० पटक सोच्नेछन् जस्तो लाग्छ’
मानिसहरूको आक्रोश र रिस मिसिएर वातावरण भारी बन्यो । धुवाँबाट बच्न उनले पनि भीडसँगै भाग्न खोजे ।
![घाइते जेनजी र उपचारमा खटिने स्वास्थ्यकर्मीलाई नि:शुल्क खाना [फोटोफिचर]](https://www.onlinekhabar.com/wp-content/uploads/2025/09/civil-food-3-500x272.jpg)
स्वास्थ्य समाचार
घाइते जेनजी र उपचारमा खटिने स्वास्थ्यकर्मीलाई नि:शुल्क खाना [फोटोफिचर]
काठमाडौं । समानुभुती नेपालले अस्पतालमा उपचाररत घाइते र उपचारमा खटिएका स्वास्थ्यकर्मीलाई निःशुल्क खाना खुवाइरहेको छ । समानुभुती नेपालले यतिबेला निजामती (सिभिल) अस्पतालमा सबैभन्दा सक्रिय छ । सोमबार र मंगलबारको...
औषधि ज्ञान
अहिलेको विपदमा आफू र परिवारलाई स्वस्थ्य राख्न के-के गर्ने ? ८ उपाय
नेपाल अहिले अत्यन्तै संवेदनशील घडीमा छ। जेन्जी आन्दोलनले देशभर उथलपुथल ल्याएको छ । सरकारी संरचनाहरू जलाइएका छन्, व्यक्तिका घरमा आगजनी गरिएको छ । अस्पतालहरूमा भिडभाड बढेको छ । कैदीहरू...
सिभिल अस्पतालको इमर्जेन्सी : मुटु हल्लाउने त्यो दृश्य
उनलाई तत्काल इमर्जेन्सीको रेड जोनमा भित्र छिराइयो । एकैछिनमा उनका साथीहरू रुन थाले ।
सिभिल अस्पतालमा ५० बढी घाइते, अश्रुग्यासले त्रासमा स्वास्थ्यकर्मी
प्रहरीले प्रदर्शनकारीमाथि प्रहार गरेको अश्रुग्यास अस्पताल हाताभित्र समेत खसेको छ ।
प्राकृतिक चिकित्सा (अकुप्रेसर, अकुपन्चर, फिजियोथेरापी)
ढाड दुखाइको समस्या : गलत उपचारको चक्रव्यूहमा एक लेखा अधिकृत
पेशाले लेखा अधिकृत तिलक श्रेष्ठ(नाम परिवर्तन) २०८२ जेठ महिनामा वीर अस्पतालको फिजियोथेरापी युनिट आइपुगे । उनको समस्या थियो, ढाड दुखाइ । उपचारका लागि धेरैतिर भौतारिँदा पनि समस्या समाधान नभएपछि...
बिनय कँडेल सह-प्रमुख फिजियोथेरापिस्ट
आहार तथा पोषण
के खाली पेटमा मेथी खानु मुटुका लागि फाइदाजनक छ ?
अहिले स्वास्थ्यबारे सचेत हुने धेरैले बिहान खाली पेटमा मेथी खाने गरेको पाइन्छ । कतिपयले तौल घटाउनका लागि यसको सेवन गर्छन् भने कतिपयले मुटुको स्वास्थ्यलाई फाइदा गर्छ भन्दै खान्छन् ।...
हाड जोर्नी तथा नसा रोग
मांसपेशीले हाम्रो शरीरमा के-के गर्छ ? कमजोर हुँदा के हुन्छ ?
सोच्नुहोस् त, यदि हाम्रो शरीरमा मांसपेशी नै भएन भने के हुन्थ्यो ? अनुहारमा हड्डी मात्र हुन्थ्यो । सायद हामी कुरुप र डरलाग्दा देखिने थियौँ । हातखुट्टा चल्दैनथे, हामी उभिन...
आहार तथा पोषण
समय हेरेर खाना खाने वा भोकै बस्नेहरूले ध्यान दिनुपर्ने कुरा
इन्टरमिटेन्ट फास्टिङ पछिल्लो समय सबैभन्दा चर्चित डाइट ट्रेन्ड बनिसकेको छ । यस्तो फास्टिङमा क्यालोरी वा कार्ब्सको मात्रामा नजर राख्ने झन्झट हुँदैन । यस फास्टिङमा के खाने भन्दा पनि खानाको...
आहार तथा पोषण
के हरेक उमेरका व्यक्तिले दूध पिउनु आवश्यक छ ?
नेपालमा बिहान उठ्नासाथ बच्चाहरूलाई दूध पिलाउनु प्रचलन जस्तै हो । शरीरलाई शक्ति दिनका लागि भन्दै बालकदेखि वयस्क र वृद्धवृद्धाहरूलाई हड्डी बलियो बनाउन भन्दै दूध पिउन दिइन्छ । जब बच्चाले...
आयुष अधिकारी पोषणविद्
क्यान्सरले खुट्टा काट्नुपर्ने स्थितिमा थिए, अहिले गाडी कुदाउँछन्
जाजारकोटका ललित राउत जब कक्षा ८ मा पढ्दै थिए, तब उनको खुट्टामा अचानक दुखाइ सुरु भयो । सुरुमा यो सामान्य दुखाइ जस्तो लाग्यो, तर ठिक हुनुको सट्टा बढ्दै गयो...
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
एन्जाइटी कि डिप्रेसन कसरी थाहा पाउने ?
एन्जाइटी र डिप्रेसन सामान्य मानसिक स्वास्थ्य समस्या भए पनि धेरैले समयमै चिन्न सक्दैनन् । डर, चिन्ता र उदासीपनले दैनिक जीवनमा असर पार्न थाले भने यसलाई सामान्य तनाव नभई रोगको...
डा. आशिष ढकाल मानसिक रोग विशेषज्ञ
आहार तथा पोषण
तारेको खानेकुरा छाड्दा स्वास्थ्यमा हुने ६ फाइदा
पछिल्लो समय मानिसहरूले आफ्नो स्वादमा सम्झौता गर्न नचाहने प्रवृत्ति बढ्दो छ । बजारमा विभिन्न स्वादिष्ट तारेका खानाहरूका स्टलहरू देख्दा आफूलाई रोक्न गाह्रो पर्छ । घरमा पनि पिरो, मसलेदार वा...
औषधि ज्ञान
घरमा नियमित औषधि सेवन गर्ने वृद्धावृद्धा छन् ? ध्यान दिनुपर्ने ५ कुरा
बढ्दो उमेरसँगै शरीरमा विभिन्न रोगहरूले बास गर्छन् । शरीर कमजोर हुँदै जान्छ । मधुमेह, मोतियाबिन्दु, उच्च रक्तचाप, कम सुन्ने समस्या, हृदय रोग, जोर्नी दुख्ने आर्थराइटिस लगायतका समस्या देखिन सक्छन्...
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
मानसिक विकारको समस्यामा देखिन्छन् यी लक्षण, कसरी बच्ने ?
मानसिक विकारका लक्षणहरू समयसँगै बिग्रँदै जान्छन् । मनोविकारको दर व्यक्तिहरूमा फरक–फरक हुन्छ । वंशाणुगत कारण, उमेर, स्वास्थ्य अवस्था र मनोविकारको आधारभूत कारणहरू रोगको प्रगतिका लागि जिम्मेवार हुन सक्छन् ।...
डा. सुमनप्रसाद अधिकारी वरिष्ठ नसा तथा मनोरोग विशेषज्ञ
स्वास्थ्य समाचार
वात्सल्यको यात्रा र सन्तानसुखको कथा
वात्सल्य आईभीएफ सेन्टर भदौ १४ गते, आफ्नो ९ वर्षको यात्रा पूरा गरी १०औं वर्षमा प्रवेश गरेको छ । यो अवसरलाई ‘फेमिली डे’ को रूपमा मनाइएको थियो, जहाँ सयौं दम्पतीहरूले...
आयुर्वेद
नेपालमा तत्काल आवश्यक छ ‘बी.फार्मेसी आयुर्वेद’ कार्यक्रम
आधुनिक चिकित्सा विज्ञानभन्दा हजारौं वर्ष पुरानो इतिहास बोकेको चिकित्सा प्रणाली हो आयुर्वेद । नेपालमा आयुर्वेदिक चिकित्सक उत्पादन गर्ने तथा केही आधारभूत कार्यक्रमहरू भएका छन् । तर, आयुर्वेदिक औषधिको गहिरो...
डा. दीर्घराज जोशी औषधि रसायन विज्ञ
खाना र निद्राबीच के छ सम्बन्ध ?
कहिलेकाहीं राति धेरै खाना खाएपछि बिहान भारीपन महसुस हुन्छ । कहिले त पेटभरि खाना खाँदा निद्रामा समेत असर पर्छ । भारी र धेरै तेल–मसला भएको खानालाई पचाउन हाम्रो शरीरले...
आहार तथा पोषण
तितो र टर्रो खानेकुरा साँच्चै स्वास्थ्यका लागि राम्रो हुन्छ ?
हाम्रो खानपान कत्तिको आनन्ददायक रह्यो भन्ने कुरा खानाको स्वादले निर्धारण गर्छ । हाम्रो जिब्रोलाई मिठो लाग्ने खानेकुरा खाँदा हाम्रो मुड राम्रो बनिरहेको हुन्छ भने नमिठो खानेकुरा खाँदा मुड बिग्रिन्छ...
आहार तथा पोषण
कृषिप्रधान देशमा खाद्य सुरक्षा र पोषणको ठूलो पीर
नेपाल कृषिप्रधान देश हो, यहाँको आधा भन्दा बढी जनसंख्या जीविकोपार्जनका लागि कृषिमा निर्भर छ । आर्थिक सर्वेक्षण २०८०/०८१ अनुसार कुल ग्राहस्थ उत्पादनमा कृषि क्षेत्रको योगदान २४.७१ प्रतिशत रहेको छ...
हाड जोर्नी तथा नसा रोग
उमेर बढ्दै जाँदा हातखुट्टा किन दुख्न थाल्छ ?
बढ्दो उमेरसँगै शरीरमा धेरै परिवर्तनहरू हुन्छन् । उमेर बढ्दै जाँदा हाम्रा जोर्नीहरूको लचकता र बलियोपन बिस्तारै कम हुँदै जान्छ जसले गर्दा हातखुट्टा दुख्ने समस्या हुन्छ । घुँडाका जोर्नीहरूमा रहेको...
पेट तथा कलेजो रोग
यी ५ संकेत देखिए सम्झनुहोस् तपाईंलाई फ्याटी लिभरको समस्या छ
सामान्य बुझाइका लागि फ्याटी लिभर भनेको कलेजोमा बोसो जमेको अवस्थालाई बुझ्न सकिन्छ । फ्याटी लिभर प्रायः सुरुमा कुनै लक्षण नदेखाउने ‘साइलेन्ट’ रोग हो, जसलाई रुटिन चेकअप वा अल्ट्रासाउन्ड जाँचबाट...
डा. एकानन्द सिंह कलेजो प्रत्यारोपण सर्जन
कब्जियत हटाउने प्रभावकारी ३ घरेलु उपाय
जो व्यक्तिहरूलाई बारम्बार कब्जियतको समस्या हुन्छ, उनीहरूमा तौल बढ्ने मात्र नभई विभिन्न रोगहरूको जोखिम पनि बढ्छ । हरेक दिन पेट राम्रोसँग सफा नहुँदा शरीरमा विभिन्न स्वास्थ्य समस्याहरू निम्तिन सक्छन्...
डा. अमृत भण्डारी आयुर्वेदिक चिकित्सक
मस्तिष्क मृत्यु भएका व्यक्तिबाट प्राप्त अंग २ महिला र १ पुरुषमा प्रत्यारोपण
९ भदौ, काठमाडौं । भक्तपुरस्थित शहीद धर्मभक्त राष्ट्रिय प्रत्यारोपण केन्द्रमा मस्तिष्क मृत्यु भएका व्यक्तिबाट लिएर कलेजो र मिर्गौला प्रत्यारोपण भएको छ । गत साउन ३० गते ललितपुरको सुमेरु सिटी...
आहार तथा पोषण
तरकारीलाई धेरै पकाउँदा पोषकतत्व कम हुने दावी कति सत्य ?
खाना बनाउँदा हरियो तरकारीलाई देखेर प्रायः मनमा यस्तो प्रश्न उठ्न सक्छ, तिनलाई पकाउँदा भिटामिन र खनिजजस्ता पोषक तत्वको मात्रा कम हुँदैन र ? त्यसोभए, तरकारीलाई नपकाई खानु स्वास्थ्यका लागि...
पेट तथा कलेजो रोग
कलेजोलाई स्वास्थ्य राख्ने ६ सर्वोत्तम उपाय
हाम्रो शरीरको एक महत्त्वपूर्ण अंग हो कलेजो, जसले शरीरबाट विषालु तत्त्वहरू बाहिर निकाल्ने, खानालाई ऊर्जामा परिणत गर्ने र धेरै जीवनरक्षक प्रोटिनहरू बनाउन मद्दत गर्छ । तर, पछिल्लो समय परिवर्तित...
डा. खलील मिया पेट तथा कलेजो रोग विशेषज्ञ
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
सुत्केरीपछि कसरी तन्दुस्त रहने ? उपयोगी ५ उपाय
धेरै महिलाहरूलाई लाग्छ कि, सुत्केरी पछिको समय गर्भावस्था भन्दा पनि बढी कठिन हुन्छ । किनभने यो समयमा शरीरलाई रिकभरी र आराम चाहिन्छ, तर नयाँ आमाको जिम्मेवारी धेरै हुन्छन् ।...
स्नायु तथा नसा रोग
अनुहारको पक्षघात कसलाई हुनसक्छ ? के छ उपचार ?
अनुहारको पक्षघात एक यस्तो अवस्था हो, जसमा अनुहारका मांसपेशीहरू कमजोर भई काम गर्न छोड्छन् । यो समस्या स्नायुमा अचानक आएको गडबडीका कारण देखिन्छ, जसले अनुहारको एक भागको स्वरूप नै...
प्रा. डा. राजीव झा स्नायु, नसा तथा मेरुदण्डरोग विशेषज्ञ
वाथ रोग (युरिक एसिड)
के हुन्छ जब युरिक एसिडको समस्या हुँदा बियर खाइन्छ ?
युरिक एसिड हाम्रो शरीरमा प्रोटिनको विघटनबाट बन्ने एक प्रकारको फोहोर पदार्थ हो । जब प्रोटिन टुक्रिन्छ, त्यसबाट निस्कने अनावश्यक तत्वहरू मध्ये एक युरिक एसिड हो । सामान्य अवस्थामा, यो...
डा. मनिषा भोछिभोया बाथरोग विशेषज्ञ
आहार तथा पोषण
के फ्रेन्च फ्राइज धेरै खाँदा मधुमेह हुनसक्छ ?
फ्रेन्च फ्राइज कतिको खानुहुन्छ ? साताको ३ पटकभन्दा बढी फ्रेन्च फ्राइज जस्ता आलुको परिकार तारेको खानुहुन्छ भने यसको मात्रा आजैदेखि घटाउनुहोस् । किनकि, हालै भएका केही अध्ययनहरूले साताको तीन...
स्वास्थ्य समाचार
यात्रामा जानुअघि कसैलाई गाडी देख्नेबित्तिकै बान्ता आउँछ, किन ?
यात्राको नाम सुन्दा कतिपय व्यक्तिको अनुहारमा खुसीको सट्टा चिन्ता छाउँछ । यो किनभने उनीहरूलाई कार वा बसमा चढ्दा वाकवाकी हुन्छ । यो समस्यालाई ‘मोसन सिकनेस’ भनिन्छ । मोसन सिकनेसको...
प्रा.डा. विद्या सागर प्रसाद इन्टरनल मेडिसिन
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
अचम्मको रोग ‘मानसिक तुवाँलो’
काठमाडौंको एक प्रतिष्ठित कर्पोरेट हाउसमा काम गर्ने ३८ वर्षीय मनोज न्यौपाने, सो कम्पनीका कार्यकारी प्रमुख हुन् । स्कुल काल देखि तीष्ण दिमागका उनी पढाइमा अब्बल थिए । उनी अत्यन्तै...
डा. हेमराज कोइराला वरिष्ठ योग तथा प्राकृतिक चिकित्सक एवं वरिष्ठ विशेषज्ञ रिजेनेरेटिव मेडिसिन
मुख तथा दन्त स्वास्थ्य
कसरी लगाइन्छ कृत्रिम दाँत, कुन कति टिकाउ ?
दाँत खिइने, कीराले खाने, टुक्रिने वा गिजाको समस्या भएमा दाँतको स्वास्थ्य बिग्रन सक्छ । यसले गर्दा दाँत उखेल्नु पर्ने वा कृत्रिम दाँत राख्नु पर्ने अवस्था आउन सक्छ । टुटेको...
डा. नियुक्ति अर्जेल गिजा तथा दन्तरोग विशेषज्ञ
हाड जोर्नी तथा नसा रोग
गर्दन बाउँडियो, अब के गर्ने ?
गर्दन बाङ्गिने वा कडा हुने समस्या धेरैलाई हुन्छ । नेपालीमा यसलाई गर्दन अक्डियो वा बाउँडियो भन्ने गरिन्छ, तर मेडिकल भाषामा यसलाई टोर्टिकोलिस भनिन्छ । यो अवस्थामा गर्दनका मांसपेशीहरू कडा...
डा. सरोजकुमार सुवाल हाडजोर्नी तथा नसारोग विशेषज्ञ
क्यान्सर
एक पटक निको भइसकेपछि क्यान्सर फेरि किन फर्किन्छ ?
क्यान्सर भयो भन्ने सुन्दा बिरामीलाई जुन तहको दु:ख महसुस हुन्छ निको भयो भनेको सुन्दा त्यही खालको सुख, आनन्द महसुस हुन्छ । तर कहिलेकाहीँ त्यही रोग केही वर्ष वा महिनापछि...
डा. अरुण शाही क्यान्सररोग विशेषज्ञ
नाक, कान तथा घाँटीरोग
‘घुर्ने समस्याले थाहै नपाई भित्रभित्रै शरीरका भागहरू बिगार्न सक्छ’ (भिडियो)
काठमाडौं । हामी मध्ये कतिपयमा सुत्दा घुर्ने समस्या हुन्छ । प्रायको घरमा एक न एकजना घुर्ने व्यक्ति हुन्छन् । धेरैलाई लाग्छ, यो एउटा बानी मात्र हो । अनि, यसरी...
ग्यास्ट्रो (पेट तथा कलेजो रोग)
ग्यास र एसिडिटी बढाउने यी ७ कारण, जसलाई धेरैले गर्छन् बेवास्ता
अस्वस्थ खानपान र खराब जीवनशैलीका कारण धेरैजसो मानिसहरू ग्यास, एसिडिटी र अन्य पाचनसम्बन्धी समस्याहरूबाट पीडित हुन्छन् । यी समस्याहरू प्रायः तारेको, भुटेको र अत्यधिक मसालेदार खाना खानाले निम्तिन्छन् । ...
डा. खलील मिया पेट तथा कलेजो रोग विशेषज्ञ
इन्डोक्राइन (हर्मोन रोग)
हर्मोनल सन्तुलनका लागि किन आवश्यक छ ७ घण्टा निद्रा ?
शरीर स्वस्थ रहन हर्मोन सन्तुलनमा हुन आवश्यक छ । र, हर्मोन सन्तुलन पर्याप्त निद्रा, स्वस्थकर खानपान र सक्रिय दिनचर्याले हुन्छ । तर, अहिलेको भागदौड दिनचर्या, तनाव, अस्वस्थ खानपान, अनियमित...
डा. मधु पाण्डे मधुमेह, थाइराइड र हार्मोन विशेषज्ञ
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
प्रसूति गृहको इतिहासदेखि आधुनिक सेवासम्मको यात्रा
परोपकार प्रसूति तथा स्त्री रोग अस्पताल नेपालको एक मात्र स्त्री रोग अस्पताल हो । यो अस्पताल प्रसूति गृहको नामले चिनिन्छ । नेपालको स्वास्थ्य क्षेत्रमा एक महत्वपूर्ण संस्थाको रूपमा स्थापित...
ग्यास्ट्रो (पेट तथा कलेजो रोग)
यी हुन् पेटमा बढी ग्यास उत्पन्न गर्ने खानेकुरा
कुनै पनि व्यक्तिले मलद्वारबाट ग्यास छोड्नु एक सामान्य प्रक्रिया हो । सामान्य व्यक्तिले दिनमा पाँचदेखि पन्ध्र पटक ग्यास छोड्छन् । यदि ग्यास छोड्दा हुने असुविधा वा लज्जालाई बेवास्ता गरियो...
मिर्गौला तथा मुत्र रोग
पुरुषमा देखिने समस्या ‘फाइमोसीस’ के हो ? के छ उपचार ?
फाइमोसीस भनेको पुरुषको लिङ्गको माथिल्लो भागको छाला (फोरस्किन) ग्लान्स (लिङ्गको टाउको) माथिबाट आंशिक वा पूर्ण रूपमा पछाडि तान्न नसक्ने अवस्था हो। जन्मँदा करिब ९० प्रतिशत नवजात शिशुमा यो सामान्य...
डा. सरोज गिरी मूत्ररोग विशेषज्ञ
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
मानसिक स्वास्थ्य सुधार गर्न हरेक दिन गर्नुपर्छ यी ७ काम
स्वस्थ रहनका लागि शारीरिक स्वास्थ्य जति आवश्यक छ, त्यति नै महत्त्वपूर्ण मानसिक स्वास्थ्य पनि हो । आजकालको व्यस्त जीवनशैलीका कारण ठूला मानिसहरू मात्र होइन, बच्चाहरू पनि विभिन्न मानसिक स्वास्थ्य...
औषधि ज्ञान
के आयुर्वेदिक र एलोप्याथिक औषधि सँगै खान मिल्छ ?
आयुर्वेदिक र एलोप्याथिक औषधिहरू सँगै प्रयोग गर्ने प्रवृत्ति आजकाल बढ्दो छ । किनकि, धेरैले यी दुवैको संयोजनले छिटो र प्रभावकारी उपचार हुने विश्वास गर्छन् । तर, यो बानी स्वास्थ्यको...
डा. सन्तोष घिमिरे जनरल फिजिसियन
आहार तथा पोषण
लामो समय चिनी खाइएन भने के हुन्छ ?
आजकालको व्यस्त जीवनमा धेरैले आफ्नो स्वास्थ्यको राम्रोसँग ख्याल राख्न सकिरहेका हुँदैनन् । स्वस्थ आहार लिनुको सट्टा उनीहरूले अतिप्रशोधित खानालाई बढी प्राथमिकता दिइरहेका छन् । साथै, गुलियो खानेकुरा हाम्रो खानपानको...
आईसीयूमा मृत्युसँग लडिरहेकी आमालाई जब बच्चाले घर फर्किन भन्यो
पछिल्लो एक वर्षमा झार मार्ने पाराक्वेट विषादी खाएका झण्डै १२ जना बिरामीहरूको चितवन मेडिकल कलेजमा मृत्यु भएको छ ।
स्वास्थ्य समाचार
‘मान्छे आफू मात्रै बाँच्ने स्वभावको होइन, अंगदान भन्दा ठूलो धर्म के होला ?’
अगस्ट १३ विश्व अंगदान दिवस । यस दिनमा अंगदानले जीवन बचाउने कुराबारे सचेतना फैलाउने काम गरिन्छ । साथै अंगदान गरी कसैको जीवन बचाउन योगदान गर्ने व्यक्ति र उसको परिवारको...
नेत्ररोग
दृष्टिदोष : नवीनतम उपचार विधिबाट चस्मालाई बाइ बाइ
तपाईं बाटोमा हिँडेका मानिसहरूको आँखातिर नियाल्नुहोस् । करिब हरेक १० जनामध्ये ३ जना चस्मा लगाएका भेटिन्छन् । भनिन्छ-जहाँ गुण हुन्छ, त्यहाँ दोष पनि हुन्छ । यस्तै सुविधायुक्त संसारको दोष हो...
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
चिन्ताले पार्छ शरीरमा यस्ता प्रभाव, कति घातक ?
सामान्यतया चिन्ता भन्नाले कुनै पनि विषय, घटना, परिस्थिति तथा अवस्थाप्रति लामो समयसम्म सोचमा रहिरहने डर मिश्रित आवस्था हो । हरेक व्यक्तिले चिन्ताको अनुभव गर्छन्, तर दीर्घकालीन चिन्ताले जीवनको गुणस्तरलाई...
डा. सुमनप्रसाद अधिकारी वरिष्ठ नसा तथा मनोरोग विशेषज्ञ
मेडिकल उपकरण
अस्पतालमा दिइने सुईको आविष्कार कसरी भयो ? जानौं इतिहास
सिरिन्ज एक महत्त्वपूर्ण चिकित्सा उपकरण हो, जसले औषधि, खोप वा रक्त जस्ता तरल पदार्थलाई शरीरमा प्रवेश गराउने वा बाहिर निकाल्ने काम गर्छ । बिरामीको उपचारमा यो उपकरणको उपयोगिता धेरै...
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
कुन उमेरमा गर्भधारण गर्दा के-के हुन्छ फाइदा, बेफाइदा ?
धेरैजसो महिलाहरूलाई प्रजनन क्षमता सम्बन्धी पर्याप्त जानकारी हुँदैन । खासगरी जैविक घडीको बारेमा त झन् न्यून जानकारी हुन्छ । यस्ता अवधारणाहरू तब मात्र सुनिन्छन्, जब कुनै जोडीले बच्चा जन्माउने...
डा. सचिनकुमार यादव प्रसूति तथा स्त्रीरोग विशेषज्ञ
स्वास्थ्य समाचार
अस्पतालैपिच्छे रहेका विकास समिति पुनर्संरचना गर्नुपर्छ
नेपालको संविधानको धारा ३५ ले स्वास्थ्यलाई नागरिकको मौलिक हकको रूपमा उल्लेख गरेको छ । संघ, प्रदेश र स्थानीय तहको साझा अधिकार सूचीमा स्वास्थ्यलाई समेटिएको हुँदा तीनै तहले जनतालाई स्वास्थ्य...
मानसिक स्वास्थ्य (डिप्रेसन, एन्जाइटी)
मानसिक स्वास्थ्यका लागि अदृश्य औषधि
औषधि भनेपछि झट्ट हामीलाई ट्याब्लेट, क्याप्सुल, झोल या इन्जेक्सन आदिको याद आउँछ । औषधिको मूल प्रयोजन कुनै पनि स्वास्थ्य समस्याको निराकरण गर्नु हो । अझ सहज तरिकाले भन्दा कुनै...
डा. दीर्घराज जोशी औषधि रसायन विज्ञ
स्वास्थ्य समाचार
सर्पले मस्तिष्कबाट जति नजिक टोक्यो त्यति छिटो शरीरमा विष फैलिन्छ
हरेक वर्ष गर्मीयाम सुरू भएसँगै तराईका अधिकांश जिल्लामा सर्पदंश प्रमुख चुनौतीको रुपमा देखापर्ने गर्दछ । विज्ञहरूका अनुसार सर्पको वासस्थान मासिने गतिविधि बढ्दा सर्पहरू अस्वाभाविक रुपमा मानिसको वासस्थानमा आउने गरेका...
स्वास्थ्य समाचार
रोग मौलिक हुन सक्छ र उपचार पनि
विश्वभरि अझै सयौं रोगको औषधि बन्न सकेको छैन। बनिसकेका औषधिले पनि सबै बिरामीलाई उत्तिकै प्रभावकारी काम गर्दैनन्।
यौन तथा प्रजनन रोग
हाई लिबिडो : यौन उत्तेजना अत्यधिक हुने एक स्वास्थ्य समस्या
यौन इच्छा हुनु स्वाभाविक हो । सामान्य हो । तर, यो इच्छा सीमाभन्दा धेरै बढ्छ भने समस्या भएको बुझिन्छ । जसले व्यक्ति शारीरिक मात्र होइन, मानसिक रुपमा पनि प्रभावित...
डा. ऋत पौडेल मनोचिकित्सक तथा यौनविद्
प्रसूति तथा स्त्रीरोग
गर्भावस्थामा बिहान पैदल यात्रा गर्दा हुन्छन् यी ९ फाइदा
गर्भावस्थाको समयमा सक्रिय रहनु आमा र बच्चा दुवैको स्वास्थ्यका लागि अत्यन्तै महत्त्वपूर्ण हुन्छ । यद्यपि, यो समयमा भारी व्यायाम वा थकाउने शारीरिक गतिविधिहरूबाट बच्नुपर्छ । तर, हल्का र नियमित...
बालरोग
बच्चाले झुक्किएर विषादी खाए तुरुन्त के गर्ने ?
बालबालिकाले झुक्किएर विषादी वा हानिकारक रसायन खाँदा गम्भीर स्वास्थ्य जोखिम निम्तिन सक्छ । उदाहरणका लागि, भर्खरै मकवानपुरका एउटा घटना घटेको छ ।यही साउन १३ गते रोपाइँ गर्ने बेला खेतमा...
डा. बाबुराम पाण्डे बालरोग विशेषज्ञ
Login
+कृपया ध्यान दिनुहोस्:
- अब तपाइले कमेन्ट गर्नका लागि अनिवार्य रजिस्ट्रेसन गर्नुपर्ने छ ।
- आफ्नो इमेल वा गुगल, फेसबुक र ट्वीटरमार्फत् पनि सजिलै लगइन गर्न सकिने छ ।
- यदि वास्तविक नामबाट कमेन्ट गर्न चाहनुहुन्न भने डिस्प्ले नेममा सुविधाअनुसारको निकनेम र प्रोफाइल फोटो परिवर्तन गर्नुहोस् अनि ढुक्कले कमेन्ट गर्नहोस्, तपाइको वास्तविक पहिचान गोप्य राखिने छ ।
- रजिस्ट्रेसनसँगै बन्ने प्रोफाइमा तपाइले गरेका कमेन्ट, रिप्लाई, लाइक/डिसलाइकको एकमुष्ठ बिबरण हेर्नुहोस् ।